Theo Thư viện pháp luật, ngày 07/4/2026, Ban Chấp hành Trung ương đã ban hành Kết luận 23-KL/TW về Đề án "Nghiên cứu xây dựng chế định luật sư công trong Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay".
Cụ thể, Bộ Chính trị thống nhất chủ trương thông về chế định luật sư công trong Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa với một số nội dung được quy định tại Kết luận 23-KL/TW năm 2026 như sau:
- Thực hiện thí điểm chế định luật sư công tại:
+ 8 Bộ (Quốc phòng, Công an, Xây dựng, Tài chính, Tư pháp, Công Thương, Ngoại giao, Nông nghiệp và Môi trường),
+ Uỷ ban nhân dân 10 tỉnh, thành phố (Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ, Quảng Ninh, Lâm Đồng, Khánh Hoà, Đồng Nai, Bắc Ninh).
Thời gian thực hiện thí điểm từ ngày 01/10/2026 đến ngày 30/9/2028.
Cụ thể, tại Mục 7 Kết luận 23-KL/TW năm 2026 thì nguồn để trở thành luật sư công bao gồm:
(i) Cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan Công an nhân dân, sĩ quan Quân đội nhân dân, người làm việc trong doanh nghiệp nhà nước có đủ tiêu chuẩn để trở thành luật sư công theo quy định.
(ii) Luật sư, chuyên gia, nhà khoa học, luật gia có kinh nghiệm đang công tác tại tổ chức, đơn vị ngoài khu vực công lập được tiếp nhận vào làm cán bộ công chức viên chức, sĩ quan thuộc lực lượng vũ trang theo quy định hiện hành tại các nghị định của Chính phủ quy định về tuyển dụng, sử dụng và quản lý công chức, quy định chính sách thu hút, trọng dụng người có tài năng làm việc trong cơ quan, tổ chức, đơn vị của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội, quy định chính sách thu hút, trọng dụng nhân tài đối với Quân đội nhân dân Việt Nam.
Luật sư công có quyền, nghĩa vụ theo quy định của pháp luật về cán bộ công chức viên chức sĩ quan Công an nhân dân, sĩ quan Quân đội nhân dân, doanh nghiệp nhà nước và quyền, nghĩa vụ của luật sư công, tuân thủ quy tắc đạo đức và ứng xử nghề nghiệp luật sư theo quy định của pháp luật.
Như vậy, trong kết luận về thí điểm chế định Luật sư công chính thức có quy định sĩ quan Công an nhân dân, sĩ quan Quân đội nhân dân có thể trở thành luật sư công.
Báo VnExpress đưa tin, dự án sửa đổi Bộ luật Hình sự năm 2026 đang được Bộ Công an xây dựng và lấy ý kiến đến 7/5, nêu đề xuất siết chặt "đặc quyền" miễn truy cứu hình sự của luật sư.
Theo Bộ luật Hình sự hiện hành, luật sư không phải chịu trách nhiệm hình sự nếu không tố giác tội phạm mà thân chủ "đang chuẩn bị, đang thực hiện hoặc đã thực hiện" mà luật sư biết rõ trong quá trình thực hiện việc bào chữa. Nghĩa là biết thân chủ sắp, đang phạm tội mà không tố giác thì luật sư vẫn không bị truy cứu hình sự (trừ khi đó là các tội xâm phạm an ninh quốc gia hoặc các tội phạm đặc biệt nghiêm trọng).
Quy định này là nhằm bảo đảm sự tin cậy tuyệt đối giữa luật sư và thân chủ, tạo điều kiện cho quyền bào chữa, một quyền hiến định, được thực thi trọn vẹn.
Tuy nhiên, theo Bộ Công an, quy định như trên là không phù hợp. Cụ thể, với những hành vi thân chủ chuẩn bị thực hiện hoặc đang thực hiện (phạm một tội mới hoặc tiếp diễn hành vi phạm tội đã thực hiện trước đó) không thuộc phạm vi nhiệm vụ của người bào chữa.
Do đó, nếu luật sư không tố giác các hành vi này sẽ vi phạm nguyên tắc của pháp luật hình sự: "Mọi hành vi phạm tội do người thực hiện phải được phát hiện kịp thời".
Trên quan điểm này, Dự thảo đề xuất sửa đổi quy định miễn trừ trên với luật sư, người bào chữa, nhằm cân bằng giữa đạo đức nghề nghiệp, nghĩa vụ bảo mật thông tin của luật sư với trách nhiệm bảo vệ an toàn xã hội và ngăn chặn tội phạm từ sớm, từ xa theo đúng tinh thần "lấy phòng ngừa là chính"...
Truyền hình Công an Nhân dân cho hay, trong ngày làm việc ngày 20/4, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thí điểm chế định luật sư công.
Góp ý vào dự thảo Nghị quyết, Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an đánh giá cao Nghị quyết thí điểm chế định luật sư công, coi đây là một bước đi mang tính đột phá. Bởi hiện nay, nhiều cán bộ, công chức trong cơ quan nhà nước, đặc biệt là những người làm việc trong lĩnh vực pháp luật như điều tra viên trong các vụ án kinh tế, hình sự hay cán bộ pháp chế đều được đào tạo bài bản, có kinh nghiệm thực tiễn và am hiểu sâu pháp luật.
Song, do vướng quy định hiện hành, họ chưa thể tham gia với tư cách luật sư trong nhiều hoạt động pháp lý, dù năng lực hoàn toàn đáp ứng
Về phạm vi công việc của luật sư công – gồm tư vấn, đại diện, tham gia tố tụng, giải quyết khiếu nại, tố cáo và các nhiệm vụ pháp lý khác trong khu vực nhà nước.
Đại biểu Nguyễn Thị Thanh Bình cho rằng: quy định này khá toàn diện, song, nếu không xác định rõ trọng tâm, phạm vi quá rộng có thể khiến hoạt động của luật sư công bị dàn trải, chồng chéo khi thực hiện nhiệm vụ.
Nhiều ý kiến cũng đề nghị thay vì áp dụng chế độ hỗ trợ cố định hàng tháng, nên chuyển sang cơ chế bồi dưỡng theo từng vụ việc với mức tương xứng như thuê luật sư tư nhân. Điều này vừa bảo đảm tính hợp lý về ngân sách, vừa tạo động lực nâng cao chất lượng thực thi nhiệm vụ...
