Cục CSGT nghiên cứu vượt đèn đỏ lần đầu có thể chỉ bị cảnh cáo

​​​​​​​Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an) dự kiến nghiên cứu, đề xuất thay đổi quy định xử phạt vi phạm giao thông theo hướng phân hóa mức độ nguy hiểm của hành vi và xem xét số lần vi phạm. Theo đó, một số trường hợp vi phạm lần đầu, ít nghiêm trọng có thể được cảnh cáo thay vì áp dụng ngay hình thức phạt tiền.

Ngày 17/11, Cục Cảnh sát giao thông (CSGT) vừa thông tin về định hướng nghiên cứu, đề xuất đổi mới quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ, theo hướng bảo đảm tính nghiêm minh nhưng không máy móc.

Theo Cục CSGT, căn cứ dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xử lý vi phạm hành chính đang được trình Quốc hội khóa XVI, Kỳ họp thứ 2 xem xét, thông qua, đơn vị sẽ nghiên cứu, tham mưu Bộ Công an trình Chính phủ ban hành nghị định mới thay thế Nghị định số 168/2024/NĐ-CP, đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 238/2026/NĐ-CP.

Định hướng xây dựng nghị định mới là xử lý đúng bản chất, tính chất và mức độ nguy hiểm của từng hành vi vi phạm. Đồng thời, cơ quan chức năng sẽ xem xét số lần vi phạm của người điều khiển phương tiện để áp dụng hình thức xử lý phù hợp.

97e840559a1a73442a0b-1794973146.jpg
Cục CSGT nghiên cứu vượt đèn đỏ lần đầu có thể chỉ bị cảnh cáo (ảnh minh hoạ).

Đề xuất cảnh cáo đối với một số lỗi giao thông lần đầu

Một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất phân hóa cách xử phạt đối với hành vi không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thông.

Theo định hướng nghiên cứu, những trường hợp đèn đỏ đã bật sáng nhưng người điều khiển phương tiện vẫn cố tình vượt đèn, đi qua nút giao hoặc điều khiển xe vào nút giao khi đèn đỏ, gây cản trở, xung đột với các luồng giao thông khác sẽ tiếp tục bị xử phạt nghiêm theo mức hiện hành.

Trong khi đó, Cục CSGT dự kiến nghiên cứu phân biệt rõ các tình huống thực tế để tránh xử lý máy móc.

Đơn cử, trường hợp phương tiện đang di chuyển khi đèn chuyển vàng rồi dừng lại, hoặc người điều khiển phương tiện rẽ phải khi đèn đỏ không đúng quy định nhưng chưa gây nguy hiểm, cản trở giao thông có thể được xem xét theo tính chất, mức độ cụ thể của hành vi.

Đáng chú ý, Cục CSGT đang nghiên cứu đề xuất áp dụng hình thức cảnh cáo hoặc kết hợp cảnh cáo với trừ điểm giấy phép lái xe đối với một số trường hợp vi phạm lần đầu.

Việc xem xét áp dụng hình thức xử lý này cũng được đặt ra đối với những hành vi có tính chất, mức độ ít nghiêm trọng, không phải là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tai nạn giao thông.

Tuy nhiên, đối với những trường hợp tiếp tục vi phạm, cơ quan chức năng sẽ xem xét áp dụng chế tài nghiêm khắc hơn theo quy định.

Như vậy, định hướng mới không đồng nghĩa với việc mọi trường hợp vượt đèn đỏ lần đầu đều được miễn phạt tiền. Việc xử lý sẽ phụ thuộc vào tính chất, mức độ nguy hiểm và hoàn cảnh cụ thể của từng hành vi.

Xử phạt phải dựa trên chứng cứ điện tử, bảo đảm khách quan

Bên cạnh việc phân hóa mức xử phạt, Cục CSGT cũng nhấn mạnh yêu cầu sử dụng dữ liệu, chứng cứ điện tử trong quá trình xử lý hành vi không chấp hành hiệu lệnh đèn tín hiệu giao thông.

Theo đó, việc xử phạt phải bảo đảm xác định chính xác hành vi và thời điểm xảy ra vi phạm, đồng thời đáp ứng yêu cầu khách quan, công khai, minh bạch, tránh phát sinh tranh cãi.

Đối với những trường hợp không đồng ý với kết quả xác định vi phạm từ dữ liệu điện tử, người dân có thể khởi kiện quyết định xử phạt của cơ quan có thẩm quyền ra tòa án hành chính theo quy định.

Cục CSGT khẳng định, quan điểm xuyên suốt của việc nghiên cứu đổi mới chính sách là xử phạt nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, phòng ngừa tai nạn giao thông, chứ không chỉ nhằm xử phạt bằng tiền.

Theo đó, những hành vi cố tình vi phạm, gây nguy hiểm cho người tham gia giao thông phải bị xử lý nghiêm. Ngược lại, cần có chính sách phù hợp đối với các trường hợp vi phạm ít nghiêm trọng, đặc biệt là người vi phạm lần đầu.

Cục CSGT lưu ý, các nội dung nêu trên mới là định hướng nghiên cứu, đề xuất chính sách, chưa phải quy định pháp luật có hiệu lực. Việc sửa đổi, bổ sung các quy định xử phạt vi phạm giao thông sẽ phải được thực hiện theo đúng trình tự, thẩm quyền và quy định của pháp luật. Trong thời gian chưa có quy định mới, người tham gia giao thông vẫn phải chấp hành các quy định xử phạt hiện hành.

Tuệ Minh