Bộ Y tế đề xuất bổ sung một số nhóm bệnh được khám, chữa bệnh tại cơ sở cấp chuyên sâu mà không cần giấy chuyển tuyến, trong đó có trẻ dưới 18 tuổi mắc đái tháo đường tuýp 1 có biến chứng hoặc tổn thương cơ quan và 22 bệnh, thể bệnh thuộc lĩnh vực y học cổ truyền, phục hồi chức năng.
Sau gần 2 năm triển khai Thông tư 01/2025, Bộ Y tế đang lấy ý kiến dự thảo sửa đổi, bổ sung một số quy định liên quan đến khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế (BHYT). Một trong những nội dung đáng chú ý là việc điều chỉnh điều kiện đối với các bệnh được phép đến thẳng cơ sở cấp chuyên sâu mà không phải thực hiện thủ tục chuyển tuyến, đồng thời vẫn được hưởng 100% quyền lợi BHYT theo quy định.
Theo quy định hiện hành, Phụ lục I của Thông tư 01/2025 liệt kê 62 bệnh, nhóm bệnh hiếm, bệnh hiểm nghèo, bệnh cần phẫu thuật hoặc điều trị bằng kỹ thuật cao được tiếp cận trực tiếp cơ sở cấp chuyên sâu. Danh mục này bao gồm nhiều bệnh thuộc các lĩnh vực ung thư, tim mạch, đái tháo đường, huyết học... với những tiêu chí cụ thể đi kèm.

Bà Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ BHYT (Bộ Y tế) chia sẻ trên Vietnamnet, việc thực hiện Thông tư 01/2025 đã mang lại lợi ích cho nhiều người mắc bệnh nặng. Đáng chú ý, 10 bệnh ung thư (mã bệnh C) trong danh mục giúp người bệnh có thể tiếp cận cơ sở cấp chuyên sâu ngay sau khi được chẩn đoán xác định, thay vì phải trải qua các bước chuyển tuyến.
Theo đánh giá của Bộ Y tế, việc đơn giản hóa thủ tục chuyển tuyến không chỉ tạo thuận lợi cho người bệnh mà còn góp phần giảm chi phí phải tự chi trả và sử dụng hiệu quả nguồn Quỹ BHYT.
Điều chỉnh điều kiện đối với một số bệnh
Dự thảo sửa đổi Thông tư 01/2025 không làm thay đổi tổng số bệnh, nhóm bệnh được phép tiếp cận trực tiếp cơ sở cấp chuyên sâu. Tuy nhiên, Bộ Y tế đề xuất cập nhật tiêu chí áp dụng đối với một số bệnh nhằm phù hợp hơn với tình trạng bệnh và nhóm người bệnh.
Đối với bệnh đái tháo đường phụ thuộc insulin có đa biến chứng, quy định hiện hành áp dụng mã E10.7 với trường hợp có biến chứng loét bàn chân độ 2, bệnh thận mạn từ giai đoạn 3 trở lên hoặc có ít nhất 2 trong các biến chứng về tim mạch, mắt, thần kinh và mạch máu.
Dự thảo tiếp tục giữ các điều kiện trên, đồng thời bổ sung mã E10 đối với người bệnh dưới 18 tuổi có biến chứng hoặc tổn thương cơ quan.
Nếu được thông qua, trẻ dưới 18 tuổi mắc đái tháo đường phụ thuộc insulin (đái tháo đường tuýp 1) có biến chứng hoặc tổn thương cơ quan sẽ thuộc nhóm được đến thẳng cơ sở cấp chuyên sâu và hưởng 100% quyền lợi BHYT theo quy định.
Với bệnh suy tim, quy định hiện hành yêu cầu người bệnh phải được chẩn đoán ở giai đoạn 3 hoặc giai đoạn 4 mới thuộc diện được tiếp cận trực tiếp cơ sở cấp chuyên sâu. Trong dự thảo, Bộ Y tế đề xuất chuyển sang tiêu chí người bệnh đã được xác định suy tim thể C hoặc thể D. Ngoài ra, dự thảo cũng có điều chỉnh liên quan đến mã bệnh của hoại tử thượng bì nhiễm độc (Lyell/Steven Johnson).
Thêm 22 bệnh, thể bệnh y học cổ truyền được lên thẳng cấp chuyên sâu
Một nội dung mới đáng chú ý trong dự thảo là Bộ Y tế đề xuất xây dựng Phụ lục IA, quy định riêng 22 bệnh và thể bệnh thuộc lĩnh vực y học cổ truyền (YHCT) được khám, chữa bệnh trực tiếp tại cơ sở cấp chuyên sâu về YHCT và phục hồi chức năng.
Quy định này dự kiến áp dụng tại bệnh viện YHCT cấp chuyên sâu hoặc khoa YHCT thuộc bệnh viện cấp chuyên sâu. Trong danh sách đề xuất, nhóm bệnh liên quan đến di chứng hoặc tác dụng phụ sau quá trình điều trị ung thư chiếm số lượng đáng kể. Các trường hợp được đề cập gồm liệt, rối loạn vận động sau điều trị ung thư; đau do ung thư; đau khớp, xơ cứng và hạn chế vận động khớp do thuốc điều trị ung thư.
Bên cạnh đó còn có các tổn thương da, tổ chức dưới da và xơ cứng cơ sau điều trị; viêm trực tràng, viêm bàng quang do tia xạ; rối loạn đại tiểu tiện, rối loạn cảm giác, khô miệng, khàn tiếng sau phẫu thuật hoặc điều trị ung thư.

Nhóm bệnh thần kinh và di chứng tổn thương thần kinh cũng nằm trong diện đề xuất. Một số bệnh được liệt kê gồm bại não (G80), liệt nửa người (G81), liệt hai chân và liệt tứ chi (G82), bệnh Parkinson (G20) và di chứng bệnh mạch máu não, tai biến mạch máu não (I69).
Theo dự thảo, người mắc các bệnh, thể bệnh thuộc danh mục trên có thể được khám, chữa bệnh trực tiếp tại cơ sở cấp chuyên sâu trong lĩnh vực YHCT và phục hồi chức năng mà không phải thực hiện thủ tục chuyển tuyến theo quy định. Thông tư sửa đổi, bổ sung Thông tư 01/2025 dự kiến được áp dụng từ ngày 1/4/2027.