Suốt 20 năm kể từ ngày tốt nghiệp cấp 3, tôi vẫn thường xuyên gặp gỡ một số bạn cũ. Tuy nhiên, phải đến khi gần 40 tuổi, tôi mới có dịp tham dự một buổi họp mặt đông đủ cả lớp.
Khi lớp trưởng thông báo tổ chức họp lớp kỷ niệm 20 năm ngày tốt nghiệp, tôi lập tức hưởng ứng. Tôi còn nhắn vào nhóm, mong mọi người cố gắng tham gia vì rất lâu rồi cả lớp mới có cơ hội ngồi lại bên nhau.
Tôi hình dung chúng tôi sẽ nhắc lại những trò nghịch ngợm thời đi học, hỏi thăm công việc, gia đình và con cái của nhau. Sau 20 năm, tôi nghĩ khác biệt về thu nhập hay địa vị không còn quan trọng bằng việc vẫn có thể trò chuyện như ngày trước.
Buổi gặp mặt được tổ chức tại một nhà hàng khá sang trọng. Khi các bạn lần lượt xuất hiện, mọi người ôm nhau, hỏi han và kể đủ chuyện sau nhiều năm xa cách.
Sau khi cả lớp ngồi vào chỗ, lớp trưởng đứng lên phát biểu. Ban đầu, cậu ấy nói về tình bạn, kỷ niệm học sinh và niềm vui khi mọi người gặp lại sau 20 năm.

Sau đó, lớp trưởng nhắc tới chi phí của buổi tiệc. Vì nhà hàng được chọn thuộc phân khúc khá sang trọng, tổng hóa đơn dự kiến không nhỏ. Cậu ấy đề nghị chia tiền theo thu nhập, người kiếm nhiều đóng nhiều, người kiếm ít đóng ít.
Cả phòng im lặng trong vài giây. Khi có người hỏi thu nhập sẽ được tính thế nào, lớp trưởng nói từng thành viên có thể tự công khai mức kiếm được, sau đó cả nhóm chia thành một số mức để tính phần đóng góp.
Một người khác đùa rằng nếu ai có nhiều tài sản nhưng thu nhập hằng tháng không cao thì phải xếp thế nào. Mọi người bật cười, còn tôi bắt đầu thấy không thoải mái.
Lớp trưởng tiếp tục nói rằng sau 20 năm, mỗi người đã có một vị thế khác nhau. Theo cậu ấy, người kiếm được hàng triệu NDT mỗi tháng mà đóng bằng người có thu nhập thấp thì không hợp lý. Những ai kiếm ít có thể nói thẳng vì đều là bạn học cũ, không cần ngại.
Tôi sững lại khi nghe cụm từ “mỗi người một vị thế”. Nhìn quanh nhà hàng, tôi nhận ra mọi người đã được xếp sang các bàn khác nhau theo mức thu nhập, gồm nhóm kiếm nhiều, nhóm thu nhập trung bình và nhóm kiếm ít.
Tôi đến họp lớp không phải để biết ai giàu, ai nghèo hay từng người kiếm được bao nhiêu. Tôi càng không muốn ai phải ngượng ngùng vì thu nhập thấp hơn bạn bè, hoặc biến cuộc gặp ôn lại tuổi trẻ thành dịp chứng minh vị trí trong xã hội.
Ngồi thêm vài phút, tôi lấy điện thoại ra giả vờ đọc tin nhắn rồi nói gia đình có việc đột xuất. Tôi rời nhà hàng khi buổi họp lớp mới bắt đầu khoảng 10 phút.
Trên đường về, tôi nghĩ lớp trưởng có thể không mang ý xấu. Đề xuất người có điều kiện đóng nhiều hơn có lẽ xuất phát từ mong muốn giảm gánh nặng cho những bạn khó khăn.
Dù vậy, tôi vẫn buồn vì buổi gặp sau 20 năm đã xuất hiện khoảng cách không nên có. Từ hôm đó, tôi quyết định không tham gia họp lớp nữa. Không phải vì ghét bạn cũ hay tiếc tiền, tôi chỉ muốn lưu giữ những câu chuyện cũ cùng cảm giác thân thuộc của thời học sinh.