Người xuất cảnh, nhập cảnh mang theo tiền mặt, vàng, kim loại quý, đá quý hoặc một số tài sản thuộc diện phải khai báo hải quan cần đặc biệt lưu ý quy định về khai báo. Trường hợp không khai hoặc khai không chính xác có thể bị xử phạt hành chính với mức cao nhất lên tới 50 triệu đồng.
Quy định này được nêu tại Nghị định 169/2026/NĐ-CP của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Đây là nội dung đáng chú ý đối với người thường xuyên đi công tác, du lịch, thăm thân hoặc xuất nhập cảnh vì mục đích khác.
Mang tiền, vàng xuất cảnh nhưng không khai báo có thể bị phạt tới 50 triệu đồng
Theo quy định, người xuất cảnh bằng hộ chiếu, giấy tờ có giá trị thay hộ chiếu hoặc giấy thông hành nếu mang theo ngoại tệ tiền mặt, tiền Việt Nam hoặc vàng vượt mức quy định nhưng không khai báo hoặc khai báo không đúng sẽ bị xem xét xử phạt tùy theo giá trị tang vật.
Với tang vật có giá trị tương đương từ 5 triệu đồng đến dưới 30 triệu đồng, mức phạt được áp dụng từ 1-3 triệu đồng.
Nếu giá trị tang vật từ 30 triệu đồng đến dưới 70 triệu đồng, người vi phạm có thể bị phạt từ 5-15 triệu đồng. Trường hợp tang vật có giá trị từ 70 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng, mức phạt tăng lên 15-25 triệu đồng.
Đáng chú ý, với tang vật có giá trị tương đương từ 100 triệu đồng trở lên, nhưng hành vi chưa đến mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự, mức phạt có thể lên tới 30-50 triệu đồng.
Như vậy, việc mang theo tiền mặt hoặc vàng khi xuất cảnh không chỉ cần đáp ứng điều kiện về số lượng, giá trị mà người dân còn phải thực hiện đúng nghĩa vụ khai báo khi thuộc trường hợp pháp luật yêu cầu.
Nhập cảnh không khai báo cũng có thể bị xử phạt
Không chỉ người xuất cảnh, người nhập cảnh cũng phải chú ý đến quy định này.
Nghị định 169/2026/NĐ-CP quy định người nhập cảnh bằng hộ chiếu, giấy tờ thay hộ chiếu hoặc giấy thông hành nếu không khai báo hoặc khai sai số lượng ngoại tệ tiền mặt, tiền Việt Nam và vàng vượt mức quy định cũng có thể bị xử phạt.
Mức phạt được xác định dựa trên giá trị tang vật. Cụ thể, với tang vật có giá trị tương đương từ 5 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng, mức phạt từ 1-2 triệu đồng.
Tang vật có giá trị từ 50 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng có thể khiến người vi phạm bị phạt từ 5-10 triệu đồng.
Nếu giá trị tang vật từ 100 triệu đồng trở lên, nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, mức phạt có thể dao động từ 10-20 triệu đồng.
Quy định này cho thấy nghĩa vụ khai báo hải quan được áp dụng đối với cả hai chiều xuất cảnh và nhập cảnh, thay vì chỉ tập trung vào người rời khỏi Việt Nam.
Khai nhiều hơn số tài sản thực tế cũng có thể bị phạt
Một điểm đáng chú ý khác là người xuất nhập cảnh không chỉ có thể bị xử phạt khi khai thiếu hoặc không khai báo, mà việc khai số lượng tài sản nhiều hơn thực tế mang theo cũng thuộc trường hợp được quy định xử phạt.
Nếu phần giá trị tài sản khai vượt quá thực tế tương đương từ 5 triệu đồng đến dưới 20 triệu đồng, mức phạt được quy định từ 2-5 triệu đồng.
Với giá trị từ 20 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng, mức phạt tăng lên 5-15 triệu đồng.
Trường hợp phần tài sản khai vượt thực tế có giá trị từ 100 triệu đồng trở lên, nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, mức phạt có thể từ 15-25 triệu đồng.
Do đó, người dân cần kiểm tra kỹ số lượng tiền, vàng và tài sản mang theo trước khi thực hiện thủ tục tại cửa khẩu, tránh tình trạng khai báo sai do nhầm lẫn hoặc thiếu kiểm tra.
Mang ngoại tệ không được phép qua cửa khẩu có thể bị phạt nặng
Đối với người xuất cảnh, nhập cảnh bằng giấy thông hành, quy định xử phạt còn áp dụng trong trường hợp mang theo ngoại tệ tiền mặt thuộc loại không được phép mang theo nhưng không khai báo hoặc khai sai.
Nếu giá trị tang vật tương đương từ 5 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng, mức phạt có thể từ 5-10 triệu đồng.
Tang vật có giá trị từ 50 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng bị phạt từ 10-30 triệu đồng.
Đối với trường hợp giá trị tang vật từ 100 triệu đồng trở lên, mức phạt có thể lên tới 30-50 triệu đồng, nếu hành vi chưa đến mức phải xử lý hình sự.
Điều này cho thấy mức xử phạt không chỉ phụ thuộc vào số tiền mang theo mà còn liên quan đến việc loại ngoại tệ đó có thuộc diện được phép mang theo hay không.
Kim loại quý, đá quý và công cụ chuyển nhượng cũng cần lưu ý
Phạm vi quy định không dừng ở tiền mặt và vàng. Người xuất nhập cảnh bằng hộ chiếu, giấy tờ thay hộ chiếu hoặc giấy thông hành nếu mang theo kim loại quý khác, đá quý, công cụ chuyển nhượng thuộc diện phải khai báo hải quan nhưng không khai hoặc khai sai cũng có thể bị xử phạt.
Với tang vật trị giá tương đương từ 5 triệu đồng đến dưới 30 triệu đồng, mức phạt từ 1-3 triệu đồng.
Nếu giá trị từ 30 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng, mức phạt có thể từ 5-15 triệu đồng. Tang vật từ 50 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng có thể bị phạt 15-30 triệu đồng.
Mức phạt cao nhất 30-50 triệu đồng được áp dụng khi tang vật có giá trị tương đương từ 100 triệu đồng trở lên, trong trường hợp hành vi chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.
