Trong thế giới cây cảnh, đôi khi những thứ xấu xí lại trở thành báu vật. Có 3 cái tên mà ai chơi cây cảnh đủ lâu cũng phải công nhận: càng nuôi càng có giá, càng ngắm càng có hồn. Nuôi khéo, chúng không chỉ là cây cảnh, chúng là gia bảo.
Cây cảnh thanh hương mộc: Trấn cửa, giữ bình yên
Giữa một rừng cây cảnh xanh mướt, thanh hương mộc (Pistacia weinmannifolia) không cần khoe hoa. Nó khoe cốt cách.
Người xưa coi nó là "cây rồng", bởi thân nó không bao giờ chịu mọc thẳng. Nó uốn, nó lượn, nó vặn mình như một con rồng đang cuộn trong mây. Lá kép nhỏ, xanh thẫm, mọc chi chít, nhìn xa như một đám mây ngọc bích đậu trên đá.
Cái đẹp của thanh hương mộc phải đợi. Hai năm đầu nó chỉ là một cậu thiếu niên ngổ ngáo. Nhưng đến năm thứ tư, thứ năm, phép màu bắt đầu. Lớp vỏ ngoài nứt ra, bong thành từng mảng như vảy cá, để lộ thớ gỗ nâu đỏ bên trong.
Mỗi vết nứt là một nếp nhăn của thời gian, mỗi đường cong là một lần nó oằn mình chống chọi với nắng hạn. Lúc ấy, nó không còn là cây nữa. Nó là một pho tượng sống, một hóa thạch mang linh hồn.
Người xưa tin rằng đặt một cây cảnh này trước hiên nhà thì khí xấu không vào được cửa. Cành uốn lượn là để hóa giải những góc nhọn của cuộc đời, lá xanh quanh năm là để giữ cho nhà cửa luôn có sinh khí.
Về mặt khoa học, mùi hương từ lá của nó cũng khiến tâm trí con người thư thái hơn. Bởi vậy, chỉ cần một gốc thanh hương mộc ngồi ở phòng khách, tự nhiên thấy lòng mình an.
Cách chăm sóc cây cảnh thanh hương mộc
Để chăm sóc cây thanh hương mộc (Pistacia Weinmannifolia) xanh tốt, bạn cần đảm bảo cây có từ 3-5 giờ tắm nắng mỗi ngày, tránh ánh nắng quá gắt. T
ưới nước đẫm khi thấy đất khô (khoảng 2-3 lần/tuần). Bón phân hữu cơ định kỳ mỗi 1-2 tháng và cắt tỉa cành thường xuyên để tạo dáng sum suê.
Cây cảnh bách xù: Người quân tử đứng trong gió
Bách xù (Juniperus) là một chi với 50-70 loài, nằm trong Họ Hoàng đàn (Họ Bách). Chúng là cây thường xanh lá kim hoặc cây bụi, rất phổ biến để làm Bonsai.
Các loài phổ biến có tùng sà (Juniperus chinensis), Shimpaku hay duyên tùng Nhật Bản (Juniperus sargentii), tùng kim Nhật Bản (Juniperus rigida). Cây cảnh này không cần gân guốc để chứng tỏ mình. Sức mạnh của nó nằm ở sự tinh tế.
Lá duyên tùng là lá kim, nhưng mềm như nhung. Màu xanh của nó không phải xanh nõn, mà là xanh thẫm, xanh của núi sâu, của rừng già.
Đưa tay sượt nhẹ qua, một mùi thơm thanh tao, kín đáo tỏa ra, đủ để làm dịu một cái đầu đang bốc hỏa.
Nhưng thứ làm nên linh hồn của bách xù lại là “xá lỵ”. Người chơi cố tình để một phần thân, một cành nhánh chết đi, gỗ hóa trắng như xương, như ngà. Nửa sống nửa chết, nửa xanh nửa trắng cùng tồn tại trên một thân cây.
Đó là triết lý âm dương, là vẻ đẹp của sự đối lập, là lời nhắc rằng trong sự sống luôn có cái chết, và trong cái chết lại nảy mầm sự sống.
Ngoài tự nhiên, bách xù chọn nơi khắc nghiệt nhất để sống: kẽ đá trên vách núi. Trên đầu là nắng thiêu, dưới chân là vực thẳm, bên cạnh là gió quật muốn bật cả rễ.
Vậy mà nó vẫn bám, vẫn vươn, thân vặn xoắn theo chiều gió nhưng không bao giờ gãy. Bởi thế, người ta chơi bách xù không chỉ vì đẹp. Người ta chơi cái tinh thần bất khuất của cây cảnh này.
Cách chăm sóc cây cảnh bách xù
Để chăm sóc cây bách xù (bách xù xù/tùng bách xù) phát triển tốt, bạn cần đảm bảo cung cấp đủ ánh sáng mặt trời, tưới nước vừa phải khi đất mặt khô, và sử dụng đất tơi xốp, thoát nước tốt. Cây cần được cắt tỉa định kỳ để giữ dáng bonsai và bón phân tan chậm vào mùa xuân.
Cây cảnh nguyệt quế: Hương thơm của may mắn và an yên
Trong ba loại cây, nguyệt quế (Murraya paniculata) là gần gũi nhất. Chẳng cần lên rừng xuống biển, bạn có thể thấy ở khắp làng quê, thậm chí trên thành phố nó cũng đã là cây cảnh quen thuộc.
Đẹp của cây cảnh nguyệt quế là cái đẹp viên mãn. Lá kép xanh bóng như thoa mỡ, mượt mà quanh năm. Một năm bốn mùa, cứ sau mỗi đợt mưa rào, những nụ hoa trắng muốt lại bung ra từ đầu cành.
Năm cánh trắng tinh khôi, nhụy vàng rực rỡ, và hương thơm. Một thứ hương không nồng gắt như hoa sữa, không yểu điệu như hoa hồng.
Nó là mùi của vỏ cam, của chanh, của tinh dầu, thanh tao, sạch sẽ, len vào từng ngóc ngách, đuổi đi mọi thứ u ám. Đêm khuya ngồi dưới gốc nguyệt quế, hít một hơi thật sâu, tự nhiên thấy mọi lo toan trong ngày nhẹ bẫng.
Người xưa gọi nó là cây may mắn. Chữ “quế” gần âm với chữ “quý”. Thi đỗ làm quan, người ta bẻ một cành quế.
Trước nhà có cây cảnh nguyệt quế là có quý nhân phù trợ. Lại có tích rằng trẻ con hay khóc đêm, người yếu bóng vía, chỉ cần đứng dưới gốc cây một lúc, ngửi hương hoa là vía sẽ về.
Nghe có vẻ mê tín, nhưng thực ra đó là liệu pháp mùi hương của ông cha ta. Hương thơm ấy làm dịu thần kinh, an định tâm trí.
Nguyệt quế là cây cảnh “quốc dân” của làng bonsai. Vì nó quá dễ tính. Cắt một cành bánh tẻ cắm xuống đất ẩm, hai tuần sau rễ trắng đã tua tủa. Nó lớn nhanh, đẻ nhánh khỏe.
Muốn chơi dáng trực, cứ nuôi thân chủ vút lên. Muốn chơi dáng hoành, cứ bấm ngọn liên tục cho nó đẻ dăm. Người mới chơi hay ra chợ chọn một gốc phôi to, về cắt giật, vào chậu.
Chỉ hai ba năm là có một bộ tàn dày, hoa trắng lấp ló trên nền lá xanh. Đến khi vỏ cây nứt ra, màu vàng ngà lộ dưới lớp xanh mướt, thì vẻ đẹp ấy không bút nào tả xiết.
Cách chăm cây nguyệt quế
Một thời gian sau khi trồng, khi thấy cây kém tươi hoặc nhiều rễ con trồi lên mặt đất là dấu hiệu đất cằn cỗi, hết chất dinh dưỡng cho cây, bạn nên thay đất hoặc đổi chậu bằng cách bỏ đi 1 phần 3 lượng đất cũ và thêm vào đất mới cho cây.
Nếu trồng cây trong chậu thì sau 3-4 tháng nên thay đất cho cây một lần, bằng cách bỏ bớt 1/4-1/3 đất cũ và thêm hỗn hợp đất mới. Nên sang chậu vào màu xuân hoặc trước mùa mưa để cây phát triển, đâm chồi nảy lộc trong thời tiết mát mẻ.
Để cây ra hoa liên tục và nhiều hoa phải tưới nước thường xuyên, đây là loại cây ưa thích môi trường có độ ẩm cao nên phải đảm bảo đủ nước cho cây.
Nguyệt quế không thích ánh sáng trực tiếp, cường độ ánh sáng thích hợp là vào buổi sáng và buổi chiều tối, lúc ánh sáng nhẹ vào ban ngày.
