Phát hiện đặc biệt xảy ra tại thị trấn Morez, vùng Jura, Pháp, gần biên giới Thụy Sĩ. Theo Thị trưởng Laurent Petit, toàn bộ số vàng hiện thuộc sở hữu của chính quyền địa phương, sau khi thị trấn mua lại căn nhà để phục vụ kế hoạch cải tạo khu trung tâm.
Ngôi nhà 3 tầng từng là nơi sinh sống của 4 anh chị em trong một gia đình và tất cả đều không có con. Sau khi người cuối cùng qua đời ở tuổi ngoài 90 vào năm trước, một người họ hàng đã bán căn nhà cho chính quyền với giá 130.000 euro, tương đương khoảng 4 tỷ đồng.
Giống nhiều thị trấn nhỏ khác tại Pháp, Morez đang thực hiện chương trình mua lại những ngôi nhà cũ để cải tạo, với kỳ vọng thu hút người dân và các gia đình trẻ trở lại sinh sống tại khu trung tâm ngày càng vắng vẻ.
Ông Petit cho biết căn nhà gần như được giữ nguyên hiện trạng trong nhiều thập kỷ. Bên trong chất đầy đồ đạc và nội thất. Nhiều thế hệ trong gia đình có thói quen không vứt bỏ bất cứ thứ gì, giữ lại mọi vật và sống tiết kiệm. Chính quyền vì vậy đồng ý mua nguyên trạng căn nhà, sau đó tự dọn dẹp từng phần.
Khi đại dịch Covid-19 bùng phát, kế hoạch cải tạo phải tạm hoãn. Do Morez từng nổi tiếng với ngành sản xuất đồng hồ và kính mắt, chính quyền địa phương muốn kiểm tra xem căn nhà có lưu giữ hiện vật mang giá trị lịch sử hay không.
Thị trưởng cùng lãnh đạo các phòng ban và người phụ trách bảo tàng địa phương trực tiếp tham gia dọn dẹp. Mỗi người phụ trách một tầng, vừa tuân thủ quy định giãn cách, vừa kiểm tra kỹ từng chiếc tủ, hộp giấy và giá để đồ.
Trong quá trình này, họ phát hiện 3 chiếc lọ thủy tinh đựng mứt đặt khuất phía sau nhiều vật dụng cũ trên giá gỗ phủ đầy bụi. Bên trong là 5 thỏi vàng, mỗi thỏi nặng khoảng 1 kg, cùng hơn 1.000 đồng tiền vàng, tổng trị giá khoảng 500.000 euro, tương đương 15,4 tỷ đồng.
Ông Petit cho biết tất cả đều sững sờ. Không ai trong nhóm từng cầm một thỏi vàng thật. Theo ông, trước đó ông chỉ nhìn thấy vàng qua ảnh và nghĩ chúng phải rất lớn, trong khi mỗi thỏi thực tế chỉ cỡ một bao thuốc lá nhưng nặng tới 1 kg.
Ít lâu sau, khi tiếp tục dọn dẹp, nhóm công tác phát hiện một két sắt được giấu phía sau các thùng carton trong tủ quần áo. Sau khi phá khóa, họ tìm thấy thêm hàng trăm đồng tiền vàng trị giá khoảng 150.000 euro, gần 4,6 tỷ đồng.
Theo thị trưởng, khó xác định chính xác ai trong gia đình là người đầu tiên tích lũy số tài sản này. Các thành viên đều từng làm việc trong ngành chế tạo đồng hồ và kính mắt, hai lĩnh vực từng làm nên tên tuổi của Morez.
Người họ hàng bán căn nhà đón nhận thông tin một cách bình thản. Người này cho biết từng nghe lời đồn trong gia đình về một “kho vàng bí mật”, nhưng luôn nghĩ số tài sản đã được mang đi từ lâu.
Thị trưởng Laurent Petit cho biết số vàng trị giá hơn 18 tỷ đồng chỉ tương đương khoảng 10% ngân sách thường niên 6 triệu euro của thị trấn. Chính quyền Morez dự định dùng toàn bộ số tiền thu được cho một dự án phục vụ cộng đồng, song kế hoạch cụ thể chưa được quyết định.
