Nhắc tới mãng cầu, nhiều người thường hình dung những quả có lớp vỏ xanh, bên trong là phần thịt trắng mềm, vị ngọt pha chút chua. Tuy nhiên, mãng cầu rừng ruột vàng lại có vẻ ngoài và phần thịt khá khác biệt.
Quả thường có dạng tròn hoặc hơi thuôn. Khi còn non, vỏ mang màu xanh đậm, trên bề mặt xuất hiện nhiều mắt nhỏ với phần gai ngắn, đầu tù. Khi quả già và bắt đầu chín, các mắt nở lớn, vỏ mềm dần và màu xanh cũng nhạt hơn.
Điểm thú vị nhất chỉ thực sự lộ ra khi bổ quả. Thay vì màu trắng, phần thịt bên trong có màu từ vàng nhạt đến vàng cam khá bắt mắt. Thịt quả đặc, mềm dẻo, không quá nhiều nước, có vị chua nhẹ xen lẫn vị ngọt thanh và mùi thơm đặc trưng.
Xưa ít được chú ý, nay bán tới 55.000 đồng/kg
Mãng cầu rừng ruột vàng thuộc chi Annona, có tên khoa học Annona montana. Đây là cây có khả năng sinh trưởng trong điều kiện khí hậu nhiệt đới, lá dày, xanh đậm và bề mặt bóng.
Trước đây, loại cây này chưa phổ biến theo hướng trồng hàng hóa. Một số cây mọc ở khu đất quanh nhà, ven hàng rào hoặc được giữ lại trong vườn. Đến mùa, quả chủ yếu được hái về ăn trong gia đình.
Cách thưởng thức cũng rất dân dã. Quả chín có thể bổ ra ăn trực tiếp hoặc lấy phần thịt dầm với đường và đá. Vị chua ngọt cùng mùi thơm riêng khiến loại quả này trở thành ký ức quen thuộc với một số người ở vùng quê.
Những năm gần đây, khi người tiêu dùng có xu hướng tìm kiếm các giống trái cây lạ, mãng cầu rừng ruột vàng bắt đầu được chú ý hơn. Một số người chủ động giữ giống, nhân cây và trồng để lấy quả.
Trên thị trường, loại quả này được bán với giá khoảng 45.000–55.000 đồng/kg (tùy thuộc vào thời điểm, kích cỡ và chất lượng quả). Nguồn cung chưa phổ biến như mãng cầu thông thường nên người mua thường gặp sản phẩm tại các kênh bán nông sản địa phương hoặc chợ trực tuyến.
Đây là cây lâu năm. Khi đã phát triển ổn định và được chăm sóc phù hợp, cây có thể tiếp tục cho quả qua nhiều vụ. Cây cần nơi có đủ ánh sáng, đất thoát nước và khoảng không gian tương đối rộng để phát triển tán.
Nhìn mắt quả để biết mãng cầu đã chín hay chưa
Mãng cầu rừng ruột vàng không nhất thiết phải chờ chín mềm hoàn toàn trên cây mới thu hoạch. Nếu để quả chín kỹ, quả có thể tự rụng, dễ dập vỏ và ảnh hưởng đến chất lượng.
Khi quả bắt đầu mềm tay và các mắt trên bề mặt nở to hơn, đây là dấu hiệu cho thấy quả đang bước vào độ chín thích hợp. Người trồng có thể thu hái ở thời điểm này để thuận tiện cho việc vận chuyển.
Quả còn xanh hoặc mới chớm chín sau khi mua về có thể để ở nơi thoáng mát cho chín dần. Khi sờ thấy vỏ mềm hơn, phần thịt bên trong thường đã đạt độ mềm thích hợp để thưởng thức.
Không nên để quả chín quá lâu. Khi đã mềm, nên ăn sớm để giữ được độ dẻo, vị chua ngọt và hương thơm.
Khi ăn, chỉ cần bổ đôi quả, tách lấy phần thịt và loại bỏ hạt. Ngoài ăn trực tiếp, phần thịt vàng có thể dầm với một chút đường và đá, hoặc xay cùng sữa, sữa chua để làm sinh tố. Với những quả chín mềm, phần thịt cũng có thể dùng cho một số món tráng miệng.
Cách chọn mãng cầu rừng ruột vàng ngon
Nếu muốn mua về ăn ngay, nên chọn những quả đã có dấu hiệu chín, mắt trên vỏ nở tương đối lớn, vỏ bớt xanh đậm và khi cầm cảm nhận được độ mềm vừa phải.
Quả không nên quá mềm nhũn, dập nát hoặc có những vùng thâm bất thường. Nếu muốn để thêm vài ngày mới ăn, có thể chọn quả còn hơi cứng và để chín dần ở nhiệt độ phòng.
Với quả chưa chín, có thể đặt ở nơi khô thoáng để quả tiếp tục chín tự nhiên. Khi quả mềm dần và tỏa mùi thơm rõ hơn, có thể bổ ra kiểm tra.
Quả đã chín nên dùng sớm. Phần thịt đạt độ ngon thường có màu vàng rõ, mềm dẻo, vị chua ngọt hài hòa và không xuất hiện mùi lên men bất thường.
