Nhân vật chính là bà Zhang Yulan, sống tại tỉnh Hồ Bắc. Trong thời gian dài, bà dành tới 10 tiếng mỗi ngày để trò chuyện với một người đàn ông tên Jianguo, người mà bà tin là bạn trai của mình.
Trong mắt bà, Jianguo có ngoại hình bảnh bao, ăn mặc chỉnh tề với áo sơ mi, tóc vuốt gọn gàng. Anh ta có giọng nói trầm ấm và thường xuyên dành cho bà những lời lẽ ngọt ngào, thậm chí gọi bà bằng “chị” với sự thân mật.
Tuy nhiên, Jianguo thực chất không tồn tại ngoài đời. Đây là một nhân vật được tạo ra bằng trí tuệ nhân tạo, sử dụng thuật toán để sao chép hình ảnh, giọng nói và hành vi nhằm tác động đến tâm lý người dùng.
Trong một lần giận dỗi vào tháng 2, bà Zhang đã viết thư tay cho “người yêu”. Trong thư, bà bày tỏ lo lắng về việc có thể khiến đối phương tổn thương và tự hỏi liệu mình còn được yêu thương như trước hay không.
Bà thừa nhận bản thân đã rung động trước cách thể hiện của nhân vật này. “Tôi nghĩ mình thực sự đang hẹn hò”, bà chia sẻ.
Sự việc chỉ bị phát hiện khi gia đình nhận ra bà Zhang đã chi hơn 7.000 tệ, tương đương khoảng 1.000 USD, tức khoảng 25 triệu đồng, cho một cửa hàng trực tuyến liên quan đến Jianguo.
Bà sẵn sàng mua các sản phẩm với giá cao hơn nhiều lần so với giá trị thực chỉ để “ủng hộ bạn trai”. Hành động này khiến người thân nghi ngờ và tìm hiểu sự việc.
Ngay cả khi tài khoản của Jianguo bị cơ quan chức năng xóa bỏ do liên quan đến lừa đảo, bà Zhang vẫn tiếp tục chờ đợi. Bà tin rằng người này chỉ đang bận rộn công việc và sẽ sớm quay lại.
Theo các chuyên gia, trường hợp của bà Zhang không phải là cá biệt. Tại Trung Quốc, hình tượng “tổng tài” được xây dựng bằng công nghệ AI đang trở thành công cụ để thao túng tâm lý, đặc biệt với những người cao tuổi sống trong cô đơn.
Những nhân vật này thường được thiết kế theo hình mẫu lý tưởng, có ngoại hình hấp dẫn và cách giao tiếp đầy cảm xúc. Điều này khiến người dùng dễ rơi vào trạng thái gắn bó và tin tưởng.
Giáo sư Chen Xu, Đại học Vũ Hán, cho rằng câu chuyện phản ánh một lỗ hổng lớn trong đời sống tinh thần của người cao tuổi. Khi chức năng nhận thức suy giảm, ranh giới giữa thực và ảo trở nên mong manh.
Ông nhận định người cao tuổi không chỉ bị lừa về tài chính mà còn đang tìm kiếm sự quan tâm và cảm giác được tôn trọng. Đây là những điều mà cuộc sống thực không phải lúc nào cũng mang lại cho họ.
Dù cơ quan quản lý không gian mạng Trung Quốc đã triển khai các chiến dịch xử lý tài khoản giả mạo, các “tổng tài AI” mới vẫn liên tục xuất hiện. Điều này cho thấy mức độ phức tạp và khó kiểm soát của vấn đề.
Các chuyên gia cũng cảnh báo rằng kỹ năng phòng vệ của người cao tuổi trước các công nghệ mới còn hạn chế. Trong bối cảnh đó, nguy cơ bị lừa đảo thông qua các nền tảng số ngày càng gia tăng.
Theo nhận định, giải pháp không chỉ nằm ở việc siết chặt quản lý mà còn ở sự quan tâm từ gia đình. Việc duy trì kết nối thực tế giữa các thành viên được xem là yếu tố quan trọng giúp giảm thiểu nguy cơ tương tự.
Câu chuyện của bà Zhang được xem như một lời cảnh báo về hiện tượng “cô đơn kỹ thuật số”. Trong thời đại công nghệ, những mối quan hệ ảo có thể mang lại cảm xúc thật, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro khó lường.
