Xiao Jie, 14 tuổi, sống tại tỉnh Quảng Đông, được gia đình đưa đi cấp cứu sau bữa trưa với khoảng 6 chiếc đùi gà cùng vài miếng thịt lợn kho tàu cỡ lớn.
Bố mẹ kể rằng cậu bé ăn ngon miệng nhưng sau đó bắt đầu khó chịu ở bụng. Cơn đau không giống rối loạn tiêu hóa do thực phẩm không tươi ngon, trong khi các thành viên khác không có triệu chứng tương tự.
Khi cơn đau vùng thượng vị trở nên dữ dội, Xiao Jie được đưa đến Bệnh viện Châu Giang thuộc Đại học Y khoa Nam Phương ở Quảng Đông.
Kết quả chụp CT cho thấy mô tụy của bệnh nhi sưng to và hoại tử lan rộng. Xung quanh tuyến tụy xuất hiện những mảng vôi hóa bị xà phòng hóa, cho thấy mô bị phân hủy nghiêm trọng dưới tác động của enzyme tiêu hóa.
Chỉ số viêm nhiễm PCT trong máu của Xiao Jie tăng gấp 30 lần giới hạn thông thường. Các bác sĩ xác định đây là viêm tụy hoại tử cấp tính nặng, tình trạng có tỷ lệ tử vong cao ngay cả khi được can thiệp tích cực.
Theo bác sĩ, Xiao Jie vốn bị béo phì trước khi phát bệnh. Bữa ăn chứa lượng lớn chất béo từ đùi gà và thịt mỡ được cho là yếu tố thúc đẩy khiến tuyến tụy quá tải.
Khi lượng lớn chất béo được đưa vào cơ thể cùng lúc, tuyến tụy phải tăng tiết enzyme tiêu hóa. Ở người béo phì có mỡ máu cao, các enzyme có thể bị kích hoạt ngay trong tụy thay vì tại ruột non. Khi đó, tuyến tụy tự tiêu hóa, dẫn đến viêm, hoại tử và có thể gây nhiễm trùng huyết toàn thân.
Sau quá trình điều trị tích cực, Xiao Jie đã qua cơn nguy kịch nhưng phải nằm viện hơn 1 tháng. Cha mẹ bệnh nhi cho biết họ rất hối hận vì đã nuông chiều việc ăn uống của con.
Đến ngày xuất viện, Xiao Jie giảm 15 kg. Chỉ số BMI giảm xuống 25 nhưng cậu vẫn thuộc diện thừa cân và cần thêm thời gian phục hồi.
Các chuyên gia cảnh báo viêm tụy cấp đang có xu hướng xuất hiện ở người trẻ trong bối cảnh béo phì ở thanh thiếu niên gia tăng. Kiểm soát cân nặng và duy trì chế độ ăn điều độ có vai trò bảo vệ tuyến tụy.
Nhiều trường hợp viêm tụy cấp do tăng triglyceride có thể phòng ngừa nếu kiểm soát tốt rối loạn lipid máu. Người có triglyceride cao cần hạn chế chất béo bão hòa, thực phẩm nhiều đường và rượu bia; tăng rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt; vận động đều đặn và tuân thủ điều trị.
Khi xuất hiện đau dữ dội vùng thượng vị lan ra sau lưng, buồn nôn, nôn nhiều hoặc đau kéo dài, người bệnh cần nhanh chóng đến cơ sở y tế để thăm khám.
(t/h theo Phụ nữ mới, Sức khỏe & Đời sống)
