Cù kỳ có vẻ ngoài lạ mắt nhưng được nhiều người "săn lùng"
Cù kỳ, còn gọi là cua sấm hay cùm vùm, là một trong những đặc sản nổi tiếng của vùng biển Quảng Ninh. So với cua biển thông thường, cù kỳ có ngoại hình khá khác biệt với cặp càng lớn, thân nhỏ và đôi chân co rúm khiến chúng di chuyển chậm chạp. Dù không sở hữu vẻ ngoài bắt mắt, loại hải sản này lại được nhiều thực khách đánh giá cao nhờ phần thịt ngọt, chắc và lớp gạch béo ngậy.
Theo những người sành ăn, cù kỳ không nhiều thịt như cua nhưng phần thịt ở hai càng mềm, đậm đà. Nhiều người còn nhận xét hương vị của cù kỳ không hề thua kém ghẹ, trong khi giá bán lại dễ tiếp cận hơn.
Hiện nay có hai loại cù kỳ phổ biến là cù kỳ đỏ và cù kỳ đen (còn gọi là cù kỳ lông). Trong đó, cù kỳ đen được đánh giá có chất lượng ngon hơn nên giá bán cũng cao hơn.
Cù kỳ đen thường sinh sống tại các bãi cát xen kẽ đá ven biển ở những nơi có thủy triều lên xuống rõ rệt như Vân Đồn, Cô Tô hay Trà Cổ (Móng Cái, Quảng Ninh). Chúng đào hang sâu khoảng 20-30 cm, miệng hang hình phễu và được phủ kín bằng cát cùng các mảnh vỏ sò nên rất khó phát hiện.
Mùa cù kỳ kéo dài từ khoảng tháng 2 đến tháng 7 âm lịch. Đây cũng là thời điểm thịt chắc, nhiều gạch và nhu cầu tiêu thụ tăng mạnh.
Giá bán đa dạng, có thể chế biến thành nhiều món ngon
Từng là món ăn dân dã ít người biết đến, cù kỳ hiện trở thành đặc sản được nhiều nhà hàng hải sản và thương lái thu mua. Theo ghi nhận, cù kỳ đen có giá khoảng 280.000-330.000 đồng/kg tùy kích cỡ.
Trong khi đó, cù kỳ đỏ được ví như "cua hoàng đế Việt Nam" nhờ đôi càng lớn nhưng giá mềm hơn nhiều. Theo một đầu mối hải sản tại Quảng Ninh, loại nhỏ khoảng 9 con/kg có giá sỉ từ 90.000-95.000 đồng/kg, còn loại lớn từ 5-6 con/kg được bán lẻ khoảng 120.000-170.000 đồng/kg.
Ngoài bán nguyên con, càng cù kỳ đỏ cũng được nhiều người tìm mua. Càng loại lớn có giá khoảng 320.000 đồng/kg, loại nhỏ hơn khoảng 280.000 đồng/kg, trong khi phần thân được bán riêng với giá khoảng 40.000 đồng/kg.
Theo các đầu mối kinh doanh, nhu cầu tiêu thụ loại hải sản này tăng khá mạnh trong những năm gần đây. Hàng về đến đâu thường được khách đặt mua hết đến đó.
Cù kỳ có thể chế biến thành nhiều món như hấp, nướng, rang muối, sốt me hoặc nấu bún. Trong đó, bún cù kỳ là món ăn nổi tiếng với phần thịt được gỡ ra xào cùng hành, tỏi, gia vị và nước mắm trước khi ăn cùng nước dùng.
Chị Nga (Đống Đa, Hà Nội) cho biết năm nào đến mùa hè cũng đặt mua cù kỳ về cho gia đình vì giá chỉ bằng khoảng một phần ba cua nhưng nhiều gạch, hai càng đầy thịt và vị rất ngọt. Các con chị đặc biệt yêu thích món cù kỳ sốt me.
Trong khi đó, chị Khánh Ngọc (Cầu Giấy, Hà Nội) nhận xét cù kỳ không nhiều thịt như các loại cua khác nhưng phần gạch béo, thịt ở hai càng mềm và đậm đà. Theo chị, cảm giác thưởng thức cù kỳ đỏ khá giống ăn cua hoàng đế vì phần được sử dụng chủ yếu là càng và chân. Hiện ngoài các chợ hải sản và nhà hàng, người tiêu dùng cũng có thể tìm mua cù kỳ qua các đầu mối kinh doanh trên mạng xã hội hoặc đặt trực tiếp từ các vùng biển Quảng Ninh.
(T/h theo Dân Việt, Kiến thức & Đầu tư, Tri thức & Cuộc sống)
