Từ món ăn truyền thống đến đặc sản được nhiều người yêu thích
Trứng bắc thảo, còn được gọi là trứng bách thảo hay thiên niên bách nhật trứng, là món ăn quen thuộc trong ẩm thực nhiều nước châu Á, trong đó có Việt Nam. Loại trứng này thường được làm từ trứng vịt hoặc trứng gà, ủ trong hỗn hợp gồm đất sét, tro, vôi, muối và trấu suốt nhiều tuần, thậm chí nhiều tháng.
Theo BBC, các nhà nghiên cứu cho rằng trứng bắc thảo xuất hiện từ khoảng 500 năm trước, vào thời nhà Minh ở Trung Quốc. Tương truyền, một người nông dân tại tỉnh Hồ Nam phát hiện những quả trứng vịt bị chôn lâu ngày trong bùn và vôi tôi. Sau khi nếm thử, ông nhận thấy chúng có hương vị đặc biệt nên tiếp tục cải tiến công thức bằng cách bổ sung trà và muối.
Đến nay, quy trình chế biến hầu như không thay đổi. Trứng được ngâm trong dung dịch gồm trà đen đặc, vôi, muối và tro gỗ từ 7 tuần đến 5 tháng. Sau quá trình này, lòng trắng chuyển thành dạng thạch với màu nâu sẫm, xám hoặc xanh lục, trong khi lòng đỏ có màu xanh đen, mềm và béo. Một số quả còn xuất hiện những hoa văn như bông tuyết trên bề mặt.
Tại Việt Nam, trứng bắc thảo ngày càng phổ biến. Theo một cơ sở sản xuất tại quận Thốt Nốt (Cần Thơ), mỗi tháng thị trường tiêu thụ khoảng 70.000-100.000 quả, riêng thời điểm cận Tết Nguyên đán có thể vượt 200.000 quả.
Loại trứng "khó gần" nhưng giàu dinh dưỡng
Dù mùi vị khá nồng khiến nhiều người lần đầu thưởng thức cảm thấy khó ăn, trứng bắc thảo vẫn được đánh giá là thực phẩm giàu dinh dưỡng.
Loại trứng này chứa lượng vitamin A dồi dào, góp phần duy trì sức khỏe hệ hô hấp, hỗ trợ hoạt động của các tế bào niêm mạc đường thở, từ đó giúp hạn chế sự xâm nhập của vi khuẩn và virus. Vitamin A cũng có tác dụng hỗ trợ giảm viêm nhẹ ở đường hô hấp.
Bên cạnh đó, sự kết hợp của các vitamin A, D và E còn góp phần bảo vệ thị lực, hỗ trợ giảm nguy cơ mắc các bệnh về mắt liên quan đến tuổi tác như đục thủy tinh thể hay thoái hóa điểm vàng.
Trong 100 g trứng bắc thảo chứa khoảng 180-190 kcal. Nếu sử dụng hợp lý, đây được xem là nguồn bổ sung năng lượng ở mức vừa phải trong khẩu phần ăn hằng ngày.
Ăn thế nào để phát huy lợi ích?
Các chuyên gia khuyến cáo dù bổ dưỡng, trứng bắc thảo không nên sử dụng quá thường xuyên. Người trưởng thành khỏe mạnh chỉ nên ăn khoảng 1-2 quả mỗi tuần nhằm tránh nạp quá nhiều natri và cholesterol.
Thời điểm thích hợp nhất để ăn là vào buổi sáng hoặc buổi trưa, khi hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả. Việc ăn vào buổi tối muộn có thể gây khó tiêu hoặc ảnh hưởng đến giấc ngủ.
Trứng bắc thảo có thể dùng trực tiếp sau khi bóc vỏ hoặc kết hợp với cháo, súp, salad và các món rau xanh. Việc ăn kèm các thực phẩm khác giúp cân bằng dinh dưỡng, giảm cảm giác ngấy và hỗ trợ tiêu hóa tốt hơn. Đồng thời, nên chia nhỏ khẩu phần thay vì ăn nhiều trong một lần.
Mặc dù có mùi đặc trưng nên nhiều người từng cho rằng trứng bắc thảo được làm từ nước tiểu ngựa, giả thuyết này đã được bác bỏ. Theo các chuyên gia, độ pH của nước tiểu không đủ để tạo ra loại thực phẩm này. Dù mùi khá nồng, trứng bắc thảo vẫn được nhiều người yêu thích bởi hương vị béo, ngậy và hơi cay, được ví như phô mai Camembert.
