Nhắc đến các đặc sản biển miền Trung, cá cu là cái tên khiến không ít người tò mò bởi cách gọi độc đáo. Tuy nhiên, phía sau cái tên lạ tai ấy là một loại hải sản quen thuộc với ngư dân Đà Nẵng và nhiều địa phương ven biển miền Trung.
Cá cu, còn được gọi là cá bè hoặc bè cu, từ lâu đã xuất hiện trong những bữa cơm thường ngày của người dân vùng biển. Những năm gần đây, nhờ hương vị đặc trưng, loài cá này dần trở thành đặc sản được nhiều nhà hàng đưa vào thực đơn để phục vụ du khách.
Loài cá này thường xuất hiện quanh năm nhưng mùa đánh bắt nhiều nhất tập trung từ tháng 2 đến tháng 4, đặc biệt sau Tết Nguyên đán. Đây cũng là thời điểm thịt cá được đánh giá ngon nhất, săn chắc và béo ngọt hơn so với các thời điểm khác trong năm.
Về hình dáng, cá cu có nhiều nét tương đồng với cá ngừ. Thân cá hơi dẹt, phủ lớp vảy màu trắng bạc, mõm nhọn và có hàng răng sắc mọc hướng vào bên trong. Một con cá trưởng thành có thể dài từ 40 đến 70 cm, cho lượng thịt khá nhiều.
Theo ngư dân địa phương, cá cu là loài săn mồi. Khi còn nhỏ, chúng chủ yếu ăn thực vật nổi và các mảnh vụn hữu cơ trong nước. Khi trưởng thành, thức ăn của chúng gồm cá sòng mắt to cùng nhiều loài động vật không xương sống khác. Chính nguồn thức ăn giàu dinh dưỡng từ biển đã tạo nên hương vị thơm béo đặc trưng cho thịt cá.
Khác với nhiều loại cá biển khác, thịt cá cu ít tanh, có độ dai vừa phải nhưng vẫn giữ được sự mềm ngọt tự nhiên. Đây là lý do khiến loài cá này được người dân địa phương cũng như du khách ưa chuộng.
Từ cá cu có thể chế biến thành nhiều món ăn khác nhau. Người dân miền Trung thường dùng cá để kho ăn cùng bún, nấu canh chua với măng, lá me hoặc khế. Ngoài ra, cá chiên giòn chấm nước mắm tỏi ớt cũng là món ăn quen thuộc trong nhiều gia đình.
Trong các nhà hàng tại Đà Nẵng, những món như cháo cá cu, lẩu cá cu, cá cu hấp hoặc cá cu nướng được nhiều thực khách lựa chọn.
Trong đó, cháo cá cu được xem là một trong những món đặc trưng nhất. Cá sau khi làm sạch được ướp cùng nước mắm, gừng, muối, đường và tiêu trước khi nấu. Gạo được rang vàng rồi ninh nhừ để tạo độ thơm. Khi cháo chín, cá được cho vào nấu thêm vài phút rồi nêm hành tím, hành lá và tiêu.
Bên cạnh đó, cá cu hấp cách thủy với sả, ớt và nấm mèo cũng là món ăn được đánh giá cao. Khi thưởng thức cùng bánh tráng, rau sống, chuối chát và khế chua, món ăn giữ được vị ngọt tự nhiên của thịt cá.
Lẩu cá cu lại hấp dẫn bởi phần nước dùng nấu từ gà kết hợp với đầu và đuôi cá, thêm cà chua, đậu bắp cùng các loại rau thơm, tạo nên hương vị đậm đà đặc trưng.
Hiện nay, giá cá cu trên thị trường dao động từ khoảng 150.000 đến 450.000 đồng/kg. Dù mức giá cao hơn nhiều loại cá phổ biến khác, cá cu vẫn được nhiều thực khách săn tìm nhờ hương vị thơm ngon và hàm lượng dinh dưỡng dồi dào.
Theo đánh giá, cá cu cung cấp nhiều đạm, giàu vitamin và khoáng chất cần thiết, đồng thời chứa ít chất béo xấu. Nhờ đó, các món ăn từ loài cá này phù hợp với nhiều đối tượng, từ trẻ em đến người lớn tuổi, đồng thời góp phần làm phong phú thêm bản đồ ẩm thực đặc sắc của miền Trung.
