Wan Denghui, 37 tuổi, sống tại Tiên Đào, tỉnh Hồ Bắc, từng có cuộc sống ổn định với thu nhập khoảng 500.000 tệ mỗi năm, tương đương khoảng 1,7 tỷ đồng, từ việc kinh doanh nhà hàng lẩu và cửa hàng quần áo. Tuy nhiên, quá trình mở rộng kinh doanh không thuận lợi khiến anh rơi vào cảnh phá sản và gánh khoản nợ lên tới hàng triệu tệ.
Tháng 4/2024, Wan bắt đầu công việc giao đồ ăn. Anh cho biết đây là lựa chọn gần như duy nhất khi không tìm được công việc nào khác có thể mang lại mức thu nhập khoảng 30.000 tệ mỗi tháng, tương đương khoảng 100 triệu đồng.
Để nhanh chóng trả nợ, Wan làm việc liên tục suốt 365 ngày trong năm, với cường độ từ 14 đến 16 tiếng mỗi ngày. Trên trang cá nhân, anh tự gọi mình là “ông hoàng cày cuốc”. Trong năm đầu tiên, anh kiếm được 223.000 tệ. Sau hai năm, tổng số tiền đạt tới khoảng 400.000 tệ, tương đương khoảng 1,36 tỷ đồng.
Khối lượng công việc lớn khiến nhiều người nghi ngờ câu chuyện của Wan. Tuy nhiên, đại diện nền tảng giao đồ ăn Meituan đã xác nhận thông tin là chính xác. Theo dữ liệu từ nền tảng, trong 714 ngày làm việc, Wan hoàn thành 47.393 đơn hàng và thu về hơn 65.000 USD, tương đương khoảng 1,6 tỷ đồng.
Dù vậy, hệ thống của nền tảng cũng ghi nhận Wan bị cưỡng chế đăng xuất khỏi ứng dụng tới 240 lần kể từ tháng 12/2024. Đây là một phần của cơ chế chống mệt mỏi được thiết kế nhằm hạn chế tình trạng làm việc quá sức.
Theo cơ chế này, hệ thống sẽ tự động nhắc nhở khi tài xế làm việc đủ 8 tiếng và khóa ứng dụng khi thời gian nhận đơn đạt mốc 12 tiếng trong một ngày.
Ban đầu, Wan phản ứng với việc bị khóa tài khoản vì cho rằng điều này ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập và tiến độ trả nợ. Trạm trưởng quản lý trực tiếp của anh cũng cho biết Wan thường xuyên bỏ qua lời khuyên nghỉ ngơi.
Tuy nhiên, về sau, Wan thừa nhận những lần bị hệ thống buộc dừng lại lại trở thành khoảng thời gian hiếm hoi để anh ăn uống và nghỉ ngơi.
Theo Báo cáo thực trạng nghề giao hàng năm 2025 của Đại học Chiết Giang, khoảng một phần ba tài xế gia nhập lĩnh vực này với mục tiêu kiếm tiền nhanh để giải quyết nợ nần, mua nhà hoặc nuôi gia đình.
Các chuyên gia nghiên cứu lao động cho rằng thời gian làm việc trong ngành này phần lớn do người lao động tự quyết định. Vì vậy, các nền tảng cần xây dựng thuật toán vừa đảm bảo ngăn chặn tình trạng lao động quá sức để bảo vệ sức khỏe và an toàn, vừa đáp ứng nhu cầu mưu sinh của người lao động.
Trường hợp của Wan Denghui cho thấy sự căng thẳng giữa nhu cầu kiếm sống và giới hạn thể chất, khi người lao động sẵn sàng làm việc liên tục để cải thiện tình hình tài chính.
