Những ngày qua, người dân Tổ dân phố 3 Phú Sơn, phường Phú Sơn (thị xã Bỉm Sơn cũ), nay là phường Quang Trung, tỉnh Thanh Hóa xôn xao trước thông tin Nguyễn Thị Thu (41 tuổi) - người từng được gia đình và bà con địa phương tổ chức đám tang cách đây 5 năm - bất ngờ trở về và xin xóa khai tử.
Theo báo VietNamNet, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa đã ra quyết định khởi tố vụ án “Gian lận trong kinh doanh bảo hiểm”. Đơn vị này cũng tạm giữ hình sự bà Trần Thị Thập (SN 1955) và con gái Nguyễn Thị Thu (SN 1984) để phục vụ công tác điều tra.
Hồ sơ vụ án xác định năm 2020, Nguyễn Thị Thu phát hiện bản thân mắc bệnh ung thư. Thu bàn bạc với mẹ đẻ lên kịch bản giả chết để chiếm đoạt tiền từ 4 gói bảo hiểm nhân thọ đã mua trước đó.
Gia đình sau đó tổ chức đám tang cho người "đã khuất" là Nguyễn Thị Thu. Nguyên nhân tử vong được khai báo trong hồ sơ là do đột tử.
Ngày 17/12/2025, Nguyễn Thị Thu trở về địa phương xin xóa khai tử và làm lại giấy tờ tùy thân. Đối tượng khai lý do cần giấy tờ hợp pháp để vào bệnh viện chăm sóc con trai đang mắc bệnh ung thư.
Tại cơ quan điều tra, Thu khai từng có ý định tự tử vì mắc bệnh hiểm nghèo. Đối tượng sau đó chọn cách giả chết để lấy tiền bảo hiểm báo hiếu và thay đổi thân phận.
Bà Thập cho biết ban đầu không đồng ý với kế hoạch lừa đảo này. Tuy nhiên, bà buộc phải chấp thuận do con gái dọa sẽ tự tử thật nếu không được mẹ phối hợp.
Trên báo Dân trí, bà Lê Thị Hải, Tổ trưởng Tổ dân phố 3 Phú Sơn, cho biết khi nghe tin động trời này, người dân địa phương không ai tin đó là sự thật. Nhiều người còn nghĩ đây chỉ là chuyện hoang tưởng, cho rằng bà Hải xem nhiều phim nên thông báo linh tinh.
Chỉ đến khi trực tiếp gặp Thu tại nhà văn hóa thôn, mọi người mới tin đó là sự thật. Nhiều người cho rằng mình đã bị lừa suốt 5 năm qua nên vô cùng bức xúc, đòi lại tiền phúng điếu.
Theo bà Hải, Thu là con thứ 2 trong gia đình có 5 anh em. Năm 2017, sau khi ly hôn, 2 con trai sống với chồng cũ, còn Thu về ở với mẹ ruột là bà Trần Thị Thập (70 tuổi).
Gia đình đông con, nhiều năm liền bà Thập sống trong cảnh khó khăn, thiếu thốn, thuộc diện hộ nghèo tại địa phương.
Mọi việc vẫn diễn ra bình thường cho đến ngày 7/6/2020, bà Hải nhận được thông báo từ gia đình rằng Thu đã qua đời do đột tử. Theo thông lệ, bà Hải thông báo cho bà con lối xóm và cử người đến hỗ trợ gia đình lo hậu sự.
Bà Hải cho biết, khi đến phụ giúp, mọi người đều bất ngờ khi bà Thập thông báo “không cho ai vào khâm liệm” vì sợ “phải vía”. Tôn trọng ý kiến gia đình, mọi người chỉ lo phần hậu cần bên ngoài, thắp hương và gửi tiền phúng điếu.
Ngày hôm sau, bà con lối xóm và người thân tổ chức đám tang, đưa tiễn Nguyễn Thị Thu ra nghĩa trang.
Trên báo Người Lao Động, từ góc độ pháp lý, luật sư Diệp Năng Bình, Trưởng Văn phòng Luật sư Tinh Thông Luật, đánh giá hành vi giả chết để trục lợi bảo hiểm của Nguyễn Thị Thu và Trần Thị Thập có dấu hiệu cấu thành tội phạm hình sự, cụ thể là tội "Gian lận trong kinh doanh bảo hiểm" theo quy định tại Điều 213 Bộ luật Hình sự năm 2015.
"Tội gian lận trong kinh doanh bảo hiểm" mức hình phạt có thể là phạt tiền, cải tạo không giam giữ hoặc hình phạt tù từ 1 đến 7 năm, kèm một số hình phạt khác. Trong vụ việc, hành vi dàn dựng hiện trường tử vong giả, thông đồng giữa mẹ con để làm thủ tục khai tử và yêu cầu chi trả bảo hiểm chiếm đoạt số tiền 1,3 tỉ đồng có thể rơi vào Điểm b Khoản 3 điều trên, do đó 2 bị can có thể đối mặt với khung hình phạt tù từ 3 năm đến 7 năm, kèm theo các hình phạt bổ sung như phạt tiền và cấm hành nghề, nhằm răn đe và bảo vệ hoạt động kinh doanh bảo hiểm lành mạnh" - luật sư Bình nói.
Cũng theo luật sư Diệp Năng Bình, việc làm sai lệch nội dung của giấy khai tử sau đó sử dụng khai tử để phạm tội có thể liên quan đến Điều 340 Bộ luật hình sự 2015: "Tội sửa chữa và sử dụng giấy chứng nhận, các tài liệu của cơ quan, tổ chức". Nếu chứng minh được có sự cố ý làm sai lệch nội dung giấy tờ chính thức, với khung hình phạt từ hành chính, phạt cải tạo không giam giữ đến hình phạt tù 2 đến 5 năm, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm.
Clip đăng trên báo VietNamNet, nguồn: Công an Thanh Hóa