Đây là một trong những nội dung đáng chú ý tại dự thảo thông tư sửa đổi, bổ sung một số quy định về tuyển sinh và đào tạo đại học, được Bộ GD&ĐT công bố ngày 17/9. Theo đề xuất, các trường đại học chỉ sử dụng điểm ưu tiên theo khu vực và đối tượng chính sách, không tự quy định điểm cộng đối với thành tích, chứng chỉ hoặc các tiêu chí bổ sung khác.
Nếu được chính thức thông qua, quy định này sẽ chấm dứt tình trạng mỗi cơ sở đào tạo áp dụng một mức điểm cộng khác nhau đối với chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế, phổ biến là IELTS, cũng như giải học sinh giỏi và một số thành tích khác.
Lý giải về vấn đề này, GS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Giáo dục đại học, nói thực tế cho thấy điểm cộng có thể tạo bất bình đẳng. Bởi cơ hội tiếp cận chứng chỉ, kỳ thi hoặc hoạt động được cộng điểm của các thí sinh là khác nhau, theo điều kiện kinh tế, địa bàn và khả năng chi trả. Hơn nữa, cùng một loại chứng chỉ nhưng mức quy đổi, mức cộng và tổ hợp áp dụng lại khác nhau giữa các trường.
Ngoài ra, việc tính điểm cộng có thể khiến một năng lực được ghi nhận hai lần khi nó vừa là thành phần điểm xét tuyển, vừa được cộng thêm. Việc này làm sai lệch thứ tự thí sinh.
Cuối cùng, ông Thảo cho rằng sự bất bình đẳng còn thể hiện ở nhóm điểm cao, chỉ một phần điểm cộng nhỏ cũng có thể thay đổi kết quả trúng tuyển, trong khi chưa chứng minh được mức điểm đó phản ánh tốt hơn khả năng học tập.
"Cách xử lý phù hợp hơn là đánh giá đúng năng lực, đúng chỗ", Vnexpress dẫn lời ông Thảo nhìn nhận.
Thí sinh có chứng chỉ năng lực ngoại ngữ vẫn có thể được quy đổi thành môn ngoại ngữ trong tổ hợp xét tuyển hoặc dùng để chứng minh yêu cầu đầu vào của chương trình đào tạo bằng ngoại ngữ. Khi đó, chứng chỉ như một minh chứng năng lực có liên quan trực tiếp, thay vì trở thành một khoản điểm cộng ngoài thang đo.
Nếu đề xuất mới được thông qua, từ năm 2027, lợi thế xét tuyển trực tiếp từ IELTS, giải học sinh giỏi và các thành tích tương tự sẽ không còn được các trường quy định dưới hình thức điểm cộng.
Thay đổi này được đặt trong bối cảnh Bộ GD&ĐT đang tiếp tục điều chỉnh quy chế tuyển sinh theo hướng tăng tính thống nhất giữa các cơ sở đào tạo, đồng thời bảo đảm kết quả xét tuyển phản ánh rõ hơn năng lực của thí sinh theo các tiêu chí được sử dụng chung.
