Chủ nhật ở Đức: Ngày nghỉ khác biệt giữa châu Âu
Với nhiều du khách lần đầu đến Đức, một trong những điều dễ nhận thấy là sự thay đổi rõ rệt của các khu mua sắm vào Chủ nhật. Nếu tại nhiều quốc gia, cuối tuần là thời điểm người dân tranh thủ mua sắm, ăn uống và giải trí thì ở Đức, hoạt động bán lẻ trong ngày này lại bị hạn chế đáng kể.
Tại nhiều thành phố, người dân khó có thể tìm thấy những siêu thị lớn hoặc cửa hàng thời trang đang mở cửa vào Chủ nhật. Các tuyến phố vốn nhộn nhịp trong những ngày khác có thể trở nên vắng vẻ hơn.
Điều này không phải là thói quen ngẫu nhiên mà liên quan đến quan niệm lâu đời về Sonntagsruhe, có thể hiểu là thời gian nghỉ ngơi vào Chủ nhật.
Theo đó, Chủ nhật được xem là khoảng thời gian người lao động tạm rời công việc, dành cho gia đình, đời sống cá nhân, sinh hoạt cộng đồng và nghỉ ngơi.
Quy định đóng cửa ngày Chủ nhật có nền tảng pháp lý
Nguyên tắc nghỉ Chủ nhật tại Đức có lịch sử lâu đời. Trong thời kỳ Cộng hòa Weimar, quy định về việc bảo vệ ngày Chủ nhật và các ngày lễ đã được ghi nhận trong Hiến pháp năm 1919.
Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, tinh thần này tiếp tục được duy trì trong hệ thống pháp luật của Đức. Luật Cơ bản được thông qua năm 1949 quy định Chủ nhật và các ngày lễ được pháp luật bảo vệ như những ngày nghỉ và phục vụ cho việc nâng cao đời sống tinh thần.
Vì vậy, việc nhiều cửa hàng đóng cửa vào Chủ nhật không đơn thuần xuất phát từ lựa chọn kinh doanh của doanh nghiệp. Đây còn là kết quả của những quy định liên quan đến thời gian hoạt động thương mại và quyền nghỉ ngơi của người lao động.
Tuy nhiên, Đức là quốc gia liên bang nên quy định về giờ mở cửa cửa hàng có thể khác nhau giữa các bang. Một số địa phương cho phép hoạt động bán lẻ trong khung giờ rất rộng từ thứ Hai đến thứ Bảy, trong khi Chủ nhật vẫn được áp dụng những giới hạn riêng.
Không phải mọi cửa hàng đều đóng cửa
Việc nói người Đức "không mua sắm vào Chủ nhật" không có nghĩa tất cả hoạt động kinh doanh đều ngừng hoàn toàn.
Một số loại hình dịch vụ thiết yếu hoặc đặc thù vẫn có thể hoạt động. Du khách có thể bắt gặp các quán cà phê, nhà hàng, trạm xăng, hiệu thuốc hoặc một số điểm bán hàng tại sân bay, nhà ga mở cửa.
Ngoài ra, từng bang và từng địa phương có thể cho phép cửa hàng mở cửa vào một số Chủ nhật nhất định trong năm.
Chẳng hạn, tại Berlin, chính quyền địa phương có thể quy định một số ngày Chủ nhật mà các cửa hàng được phép hoạt động. Vì vậy, du khách không nên mặc định rằng mọi cửa hàng tại Đức đều đóng cửa vào mọi Chủ nhật, mà cần kiểm tra lịch mở cửa cụ thể của từng địa phương.
Người dân phải thay đổi thói quen mua sắm
Quy định này cũng tạo ra một cách tổ chức cuộc sống khá khác so với những quốc gia có hệ thống bán lẻ hoạt động xuyên suốt cuối tuần.
Những người làm việc từ thứ Hai đến thứ Sáu thường phải hoàn thành việc mua thực phẩm và các nhu yếu phẩm trước khi Chủ nhật đến. Thứ Bảy vì thế trở thành một trong những thời điểm quan trọng để người dân chuẩn bị cho hai ngày cuối tuần.
Việc lên kế hoạch mua sắm cũng trở thành một phần trong sinh hoạt thường ngày. Nếu cần thực phẩm cho Chủ nhật, người dân thường chủ động mua từ trước thay vì chờ đến ngày hôm sau.
Đối với những người mới chuyển tới Đức, thay đổi này ban đầu có thể gây bất tiện. Tuy nhiên, sau một thời gian, nhiều người dần thích nghi và hình thành lịch sinh hoạt mới.
Chủ nhật dành cho gia đình và những hoạt động khác
Khi việc mua sắm và nhiều hoạt động thương mại bị hạn chế, Chủ nhật ở Đức có xu hướng trở thành khoảng thời gian dành cho các hoạt động ngoài công việc.
Thay vì đi trung tâm thương mại, người dân có thể dành thời gian gặp gỡ bạn bè, đi dạo, đạp xe, đến công viên hoặc thực hiện các sở thích cá nhân.
Tại những không gian công cộng, không khó để bắt gặp người dân tận hưởng ngày nghỉ theo cách khá nhẹ nhàng. Các hoạt động như chơi nhạc, ném đĩa, đi bộ hay tổ chức những buổi gặp mặt nhỏ diễn ra phổ biến.
Đối với nhiều người, đây chính là giá trị quan trọng của việc duy trì ngày nghỉ Chủ nhật: tạo ra một khoảng thời gian mà công việc và hoạt động mua bán không chiếm quá nhiều sự chú ý.
