Thời gian gần đây, MXH lan truyền hàng loạt tin tức như: "Cấm bán hàng rong từ 15/2/2026" "Cấm toàn bộ hàng rong vỉa hè từ 15/2/2026 trên cả nước". Vậy, thực hư các tin trên như thế nào? Bán hàng rong có bị cấm toàn quốc không?
Bàn về vấn đề này, trước đó cũng có rất nhiều tin không chính xác như "Cấm bán hàng rong, vỉa hè từ 1/9/2025" lan truyền trên các nền tảng MXH nhằm mục đích dẫn dắt dư luận, câu view, tương tác, đi sai chủ trương của Đảng và Nhà nước
Theo Thư viện pháp luật, thông tin: "Cấm toàn bộ hàng rong vỉa hè từ 15/2/2026 trên cả nước?" là KHÔNG CHÍNH XÁC. Việc bán hàng rong chỉ bị xử phạt nếu vi phạm pháp luật.
Lưu ý:
Khi tiếp nhận các tin tức, cần tìm hiểu kỹ quy định pháp luật.
Cá nhân có hành vi đưa thông tin sai sự thật gây hoang mang trong Nhân dân có thể bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với cá nhân. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với tổ chức (khoản 3 Điều 4 Nghị định 15/2020/NĐ-CP). Đồng thời, buộc gỡ bỏ thông tin sai sự thật hoặc gây nhầm lẫn hoặc thông tin vi phạm pháp luật.
Quy định về bán hàng rong, vỉa hè như sau:
Bán hàng rong được hiểu là (buôn bán dạo) là các hoạt động mua, bán không có địa điểm cố định (mua rong, bán rong hoặc vừa mua rong vừa bán rong), bao gồm cả việc nhận sách báo, tạp chí, văn hóa phẩm của các thương nhân được phép kinh doanh các sản phẩm này theo quy định của pháp luật để bán rong do cá nhân hoạt động thương mại là cá nhân tự mình hàng ngày thực hiện một, một số hoặc toàn bộ các hoạt động được pháp luật cho phép về mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ và các hoạt động nhằm mục đích sinh lợi khác nhưng không thuộc đối tượng phải đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật về đăng ký kinh doanh và không gọi là “thương nhân” theo quy định của Luật Thương mại 2005. (khoản 1 Điều 3 Nghị định 39/2007/NĐ-CP).
Trên cơ sở đối chiếu với các văn bản quy phạm pháp luật hiện tại, buôn bán hàng rong, vỉa hè sẽ bị phạt hành chính đến hình sự tùy vào trường hợp. Bài viết trình bày đơn cử một số quy định của pháp luật liên quan đến vấn đề này như sau:
Xử phạt hành chính
(1) Đối với hành vi lấn chiếm vỉa hè
Điểm e khoản 2 Điều 12 Nghị định 168/2024/NĐ-CP có quy định:
"Việc bán hàng rong hoặc bán hàng hóa nhỏ lẻ khác trên lòng đường, trên vỉa hè các tuyến phố có quy định cấm bán hàng; trừ các hành vi vi phạm quy định tại khoản 7, khoản 9 Điều 12 Nghị định 168/2024/NĐ-CP sẽ bị phạt tiền từ 200.000 đồng đến 250.000 đồng."
* khoản 7, khoản 9 Điều 12 Nghị định 168/2024/NĐ-CP:
- Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với cá nhân, từ 4.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng đối với tổ chức thực hiện hành vi sử dụng trái phép lòng đường, vỉa hè để: họp chợ; kinh doanh dịch vụ ăn uống; bày, bán hàng hóa; sửa chữa phương tiện, máy móc, thiết bị; rửa xe; đặt, treo biển hiệu, biển quảng cáo.
- Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với cá nhân, từ 6.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với tổ chức thực hiện hành vi bày, bán máy móc, thiết bị, vật tư hoặc sản xuất, gia công hàng hóa trên lòng đường, vỉa hè.
(2) Đối với hành vi vi phạm hành chính về an toàn thực phẩm
(Nếu bán hàng rong vỉa hè có liên quan đến ATTP)
Nghị định 115/2018/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính về an toàn thực phẩm
Chẳng hạn:
A bán đồ uống vỉa hè sử dụng nguyên liệu đã quá thời hạn sử dụng hoặc nguyên liệu không rõ nguồn gốc, xuất xứ => Phạt tiền từ 01 lần đến 02 lần giá trị sản phẩm vi phạm + buộc tiêu hủy nguyên liệu, thực phẩm vi phạm (Điều 4 Nghị định 115/2018/NĐ-CP)
Sử dụng nước không bảo đảm vệ sinh để chế biến thức ăn; để vệ sinh trang thiết bị, dụng cụ phục vụ chế biến, ăn uống => Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng (Điều 16 Nghị định 115/2018/NĐ-CP)
...
Xử lý hình sự
Điều 317 Bộ luật Hình sự 2015 được sửa đổi bởi khoản 119 Điều 1 Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017 được sửa đổi bởi khoản 21 Điều 1 Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2025 Tội vi phạm quy định về an toàn thực phẩm.
(Nếu có dấu hiệu cấu thành tội vi phạm quy định về an toàn thực phẩm).
Lưu ý 1:
Khi bán hàng rong phải tuân thủ các điều kiện của pháp luật trong đó có quy định về phạm vi về địa điểm kinh doanh của cá nhân hoạt động thương mại tại Điều 6 Nghị định 39/2007/NĐ-CP, cụ thể:
- Trừ trường hợp pháp luật có quy định khác, nghiêm cấm cá nhân thực hiện các hoạt động thương mại tại các khu vực, tuyến đường, địa điểm sau đây:
+ Khu vực thuộc các di tích lịch sử, văn hóa đã được xếp hạng, các danh lam thắng cảnh khác;
+ Khu vực các cơ quan nhà nước, cơ quan ngoại giao, các tổ chức quốc tế;
+ Khu vực thuộc vành đai an toàn kho đạn dược, vật liệu nổ, nhà máy sản xuất đạn dược, vật liệu nổ, doanh trại Quân đội nhân dân Việt Nam;
+ Khu vực thuộc cảng hàng không, cảng biển, cửa khẩu quốc tế, sân ga, bến tầu, bến xe, bến phà, bến đò và trên các phương tiện vận chuyển;
+ Khu vực các trường học, bệnh viện, cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng;
+ Nơi tạm dừng, đỗ của phương tiện giao thông đang tham gia lưu thông, bao gồm cả đường bộ và đường thủy;
+ Phần đường bộ bao gồm lối ra vào khu chung cư hoặc khu tập thể; ngõ hẻm; vỉa hè, lòng đường, lề đường của đường đô thị, đường huyện, đường tỉnh và quốc lộ dành cho người và phương tiện tham gia giao thông, trừ các khu vực, tuyến đường hoặc phần vỉa hè đường bộ được cơ quan có thẩm quyền quy hoạch hoặc cho phép sử dụng tạm thời để thực hiện các hoạt động thương mại;
+ Các tuyến đường, khu vực (kể cả khu du lịch) do Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (gọi tắt là Ủy ban nhân dân cấp tỉnh) hoặc cơ quan được Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ủy quyền quy định và có biển cấm cá nhân thực hiện các hoạt động thương mại;
+ Khu vực thuộc quyền sử dụng của tổ chức, cá nhân tuy không phải là khu vực, tuyến đường, địa điểm cấm sử dụng làm địa điểm kinh doanh theo quy định từ điểm a đến điểm h khoản 1 Điều này nhưng không được sự đồng ý của tổ chức, cá nhân đó hoặc khu vực đó có biển cấm cá nhân thực hiện các hoạt động thương mại.
- Nghiêm cấm cá nhân hoạt động thương mại chiếm dụng trái phép, tự ý xây dựng, lắp đặt cơ sở, thiết bị, dụng cụ thực hiện các hoạt động thương mại và trưng bày hàng hóa ở bất kỳ địa điểm nào trên đường giao thông và nơi công cộng; lối ra vào, lối thoát hiểm hoặc bất kỳ khu vực nào làm cản trở giao thông, gây bất tiện cho cộng đồng và làm mất mỹ quan chung.
- Trường hợp tiến hành hoạt động thương mại ở các khu vực, tuyến đường hoặc phần vỉa hè đường bộ được cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy hoạch hoặc cho phép sử dụng tạm thời thì ngoài việc tuân thủ quy định của Nghị định này, cá nhân hoạt động thương mại phải bảo đảm thực hiện theo đúng quy hoạch và sự cho phép đó.
- Cá nhân hoạt động thương mại phải tuân thủ mệnh lệnh hợp pháp của người thi hành công vụ trong trường hợp được yêu cầu di chuyển hàng hóa; phương tiện, thiết bị, dụng cụ thực hiện các hoạt động thương mại để tránh làm cản trở hoặc tắc nghẽn giao thông trong trường hợp khẩn cấp hoặc vì lý do an ninh và các hoạt động xã hội khác theo quy định của pháp luật.
Lưu ý 2:
- Cá nhân hoạt động thương mại có hành vi vi phạm các quy định tại Nghị định 39/2007/NĐ-CP thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử lý vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự; nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.
- Cán bộ, công chức có hành vi lợi dụng chức vụ, quyền hạn để làm trái các quy định của Nghị định 39/2007/NĐ-CP và pháp luật có liên quan thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử lý kỷ luật, xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự; nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.
(Điều 10 Nghị định 39/2007/NĐ-CP).
Luật sư Phạm Thanh Hữu, Đoàn luật sư TP HCM từng trả lời trên báo VnExpress cho hay, người bán hàng rong nói riêng, cá nhân hoạt động thương mại nói chung cần phải tuân thủ phạm vi về địa điểm kinh doanh theo Điều 6 Nghị định 39/2027/NĐ-CP. Cụ thể như sau:
1. Trừ trường hợp pháp luật có quy định khác, nghiêm cấm cá nhân thực hiện các hoạt động thương mại tại các khu vực, tuyến đường, địa điểm sau đây:
a) Khu vực thuộc các di tích lịch sử, văn hóa đã được xếp hạng, các danh lam thắng cảnh khác;
b) Khu vực các cơ quan nhà nước, cơ quan ngoại giao, các tổ chức quốc tế;
c) Khu vực thuộc vành đai an toàn kho đạn dược, vật liệu nổ, nhà máy sản xuất đạn dược, vật liệu nổ, doanh trại Quân đội nhân dân Việt Nam;
d) Khu vực thuộc cảng hàng không, cảng biển, cửa khẩu quốc tế, sân ga, bến tàu, bến xe, bến phà, bến đò và trên các phương tiện vận chuyển;
đ) Khu vực các trường học, bệnh viện, cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng;
e) Nơi tạm dừng, đỗ của phương tiện giao thông đang tham gia lưu thông, bao gồm cả đường bộ và đường thủy;
g) Phần đường bộ bao gồm lối ra vào khu chung cư hoặc khu tập thể; ngõ hẻm; vỉa hè, lòng đường, lề đường của đường đô thị, đường tỉnh và quốc lộ dành cho người và phương tiện tham gia giao thông, trừ các khu vực, tuyến đường hoặc phần vỉa hè đường bộ được cơ quan có thẩm quyền quy hoạch hoặc cho phép sử dụng tạm thời để thực hiện các hoạt động thương mại;
h) Các tuyến đường, khu vực (kể cả khu du lịch) do Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (gọi tắt là Ủy ban nhân dân cấp tỉnh) hoặc cơ quan được Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ủy quyền quy định và có biển cấm cá nhân thực hiện các hoạt động thương mại;
i) Khu vực thuộc quyền sử dụng của tổ chức, cá nhân tuy không phải là khu vực, tuyến đường, địa điểm cấm sử dụng làm địa điểm kinh doanh theo quy định từ điểm a đến điểm h khoản 1 Điều này nhưng không được sự đồng ý của tổ chức, cá nhân đó hoặc khu vực đó có biển cấm cá nhân thực hiện các hoạt động thương mại.
2. Nghiêm cấm cá nhân hoạt động thương mại chiếm dụng trái phép, tự ý xây dựng, lắp đặt cơ sở, thiết bị, dụng cụ thực hiện các hoạt động thương mại và trưng bày hàng hóa ở bất kỳ địa điểm nào trên đường giao thông và nơi công cộng; lối ra vào, lối thoát hiểm hoặc bất kỳ khu vực nào làm cản trở giao thông, gây bất tiện cho cộng đồng và làm mất mỹ quan chung.
3. Trường hợp tiến hành hoạt động thương mại ở các khu vực, tuyến đường hoặc phần vỉa hè đường bộ được cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy hoạch hoặc cho phép sử dụng tạm thời thì ngoài việc tuân thủ quy định của Nghị định này, cá nhân hoạt động thương mại phải bảo đảm thực hiện theo đúng quy hoạch và sự cho phép đó.
4. Cá nhân hoạt động thương mại phải tuân thủ mệnh lệnh hợp pháp của người thi hành công vụ trong trường hợp được yêu cầu di chuyển hàng hóa; phương tiện, thiết bị, dụng cụ thực hiện các hoạt động thương mại để tránh làm cản trở hoặc tắc nghẽn giao thông trong trường hợp khẩn cấp hoặc vì lý do an ninh và các hoạt động xã hội khác theo quy định của pháp luật.
Căn cứ điểm e khoản 12 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, trường hợp bán hàng rong trên lòng đường, trên vỉa hè các tuyến phố có quy định cấm bán hàng sẽ bị phạt tiền từ 200.000 đồng đến 250.000 đồng.
Đồng thời, khi bán hàng rong phải tuân thủ quy định về an toàn giao thông để bảo đảm an toàn cho bản thân và người khác; trường hợp vi phạm thì tùy vào mức độ vi phạm sẽ gánh lấy chế tài tương ứng từ pháp luật.