Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 quy định cụ thể căn cứ để Cảnh sát giao thông (CSGT) dừng phương tiện tham gia giao thông đường bộ.
Theo Điều 66 của Luật này, CSGT được dừng xe để kiểm tra, kiểm soát khi có một trong 4 căn cứ sau:

Phát hiện hành vi vi phạm
CSGT được dừng phương tiện khi trực tiếp phát hiện hoặc thông qua phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ phát hiện, thu thập được hành vi vi phạm pháp luật về giao thông đường bộ hoặc hành vi vi phạm pháp luật khác.
Vi phạm có thể được phát hiện qua camera giám sát, máy đo tốc độ, thiết bị kiểm tra nồng độ cồn, hệ thống kiểm soát tải trọng hoặc các phương tiện kỹ thuật nghiệp vụ khác.
Thực hiện mệnh lệnh, kế hoạch tuần tra
CSGT được dừng xe khi thực hiện mệnh lệnh, kế hoạch tổng kiểm soát phương tiện nhằm bảo đảm trật tự, an toàn giao thông và trật tự xã hội.
Việc dừng phương tiện cũng được thực hiện theo kế hoạch tuần tra, kiểm soát, xử lý vi phạm theo chuyên đề đã được cấp có thẩm quyền ban hành.
Như vậy, trong trường hợp triển khai kế hoạch tổng kiểm soát hoặc kiểm tra theo chuyên đề, CSGT có thể dừng phương tiện dù chưa trực tiếp phát hiện người điều khiển có hành vi vi phạm.
Có văn bản đề nghị của cơ quan có thẩm quyền
CSGT được dừng phương tiện khi có văn bản đề nghị của thủ trưởng, phó thủ trưởng cơ quan điều tra hoặc cơ quan chức năng liên quan để phục vụ:
- Bảo đảm an ninh, trật tự;
- Đấu tranh phòng, chống tội phạm;
- Phòng, chống thiên tai, cháy nổ, dịch bệnh;
- Cứu nạn, cứu hộ;
- Phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật khác.
Văn bản đề nghị phải ghi rõ thời gian, tuyến đường, phương tiện cần dừng để kiểm soát, xử lý và lực lượng tham gia phối hợp.
Có tin báo, phản ánh hoặc tố giác
CSGT được dừng phương tiện khi tiếp nhận tin báo, phản ánh, kiến nghị hoặc tố giác của tổ chức, cá nhân về hành vi vi phạm pháp luật của người và phương tiện tham gia giao thông.
Thông tin cung cấp phải được cơ quan chức năng tiếp nhận, kiểm tra và xử lý theo quy định.

CSGT được kiểm tra những giấy tờ nào?
Khi dừng phương tiện đúng căn cứ, CSGT có quyền kiểm tra việc chấp hành quy tắc giao thông; điều kiện của phương tiện và người điều khiển; các quy định khác về bảo đảm trật tự, an toàn giao thông.
Những giấy tờ người lái xe phải mang theo gồm:
- Chứng nhận đăng ký xe;
- Giấy phép lái xe phù hợp với loại phương tiện đang điều khiển;
- Chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đối với phương tiện thuộc diện phải kiểm định;
- Chứng nhận bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới.
Nếu phương tiện đang được thế chấp tại tổ chức tín dụng hoặc chi nhánh ngân hàng nước ngoài, người điều khiển có thể mang bản sao chứng nhận đăng ký xe có chứng thực kèm bản gốc giấy xác nhận còn hiệu lực của tổ chức tín dụng.
Theo Thông tư 73/2024/TT-BCA, việc dừng và kiểm soát phương tiện phải bảo đảm an toàn, đúng quy định, không gây cản trở giao thông. Sau khi dừng phương tiện, CSGT phải thực hiện việc kiểm soát và xử lý vi phạm nếu có.