Quả na đang bước vào chính vụ, được nhiều người lựa chọn nhờ phần thịt trắng ngà, mềm, thơm và có vị ngọt tự nhiên. Không chỉ dễ ăn, loại quả này còn cung cấp chất chống oxy hóa, chất xơ cùng nhiều vitamin và khoáng chất có lợi cho cơ thể.
Theo nghiên cứu, 100 g na chứa khoảng 101 kcal, carbohydrate tự nhiên, vitamin C, magie, sắt và nhiều vi chất dinh dưỡng. Na không có chất béo bão hòa nên có thể góp mặt trong một chế độ ăn uống cân đối.
Lượng vitamin C dồi dào trong quả na giúp tăng cường sức đề kháng. Vitamin này cùng các chất chống oxy hóa còn góp phần bảo vệ tế bào trước tác động của gốc tự do. Trong khi đó, kali và magie hỗ trợ duy trì huyết áp ổn định và hoạt động của hệ tim mạch khi na được sử dụng trong chế độ ăn lành mạnh.
Hàm lượng chất xơ cao cũng giúp tăng nhu động ruột, hỗ trợ phòng ngừa táo bón và một số vấn đề tiêu hóa. Na còn chứa acetogenin và flavonoid. Các nghiên cứu sơ bộ cho thấy acetogenin có khả năng ức chế sự phát triển của tế bào ung thư, song vẫn cần thêm những nghiên cứu chuyên sâu trước khi có thể đưa ra kết luận rõ ràng.
Riboflavin, tức vitamin B2, trong quả na có vai trò bảo vệ thị lực, góp phần giảm nguy cơ đục thủy tinh thể và thoái hóa điểm vàng liên quan đến tuổi tác. Vitamin A và vitamin E trong loại quả này cũng cần thiết cho da và tóc. Vitamin A giúp duy trì độ ẩm, làm chậm quá trình lão hóa da, còn vitamin E hỗ trợ bảo vệ da trước tia UV và giúp tóc chắc khỏe hơn.
Dù có vị ngọt, na có chỉ số đường huyết thấp. Chất xơ hòa tan giúp làm chậm quá trình hấp thụ đường, qua đó hỗ trợ kiểm soát đường huyết. Tuy nhiên, người mắc bệnh tiểu đường vẫn cần ăn với lượng hợp lý để tránh ảnh hưởng tới chỉ số đường huyết.
Cách chọn na ngon và lưu ý khi ăn
Na chính vụ thường đạt chất lượng tốt nhất. Tuy nhiên, để thuận tiện vận chuyển, một số quả trên thị trường được hái khi còn xanh nên hương vị có thể giảm.
Khi mua, nên chọn quả tươi, to tròn, mắt to, kẽ mắt trắng, cuống nhỏ và còn nguyên. Na chín ngon thường mềm vừa phải, tỏa mùi thơm ngọt, vỏ không có đốm đen, không nứt. Cần tránh quả quá mềm, nhão, vỡ hoặc tách vỏ vì có thể không còn an toàn. Người mua cũng nên ưu tiên sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, tốt nhất là na hữu cơ. Quả đã phát triển đầy đủ nhưng chưa chín có thể tiếp tục được để ở nhiệt độ phòng.
Các bác sĩ lưu ý không được cắn vỡ hạt na vì hạt chứa độc tính. Nếu vô tình nuốt nguyên hạt, lớp vỏ cứng và dày bên ngoài thường ngăn độc chất thoát ra. Dù vậy, hạt vẫn có thể gây sặc hoặc hóc nên cần thận trọng khi ăn.
Theo y học cổ truyền, na có vị ngọt chua, tính ấm. Ăn quá nhiều có thể gây nóng, táo bón hoặc mọc mụn, vì vậy chỉ nên dùng một quả mỗi ngày và có thể ăn vào bữa phụ thay bánh kẹo, đồ ngọt hay thức ăn nhanh.
Các bộ phận khác của cây na như hạt, lá, thân và rễ đang được nghiên cứu về một số tác dụng dược lý. Tuy nhiên, do chúng có độc tính, người dân tuyệt đối không được tự ý sử dụng.
(T/h theo suckhoedoisong, kienthuc)
