Nghị định 216/2026/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Lý lịch tư pháp, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.
Văn bản gồm 4 chương, 29 điều, quy định về xây dựng, quản lý, bảo vệ và lưu trữ cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp; trách nhiệm cung cấp thông tin và thủ tục yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp.
Chuyển quản lý cơ sở dữ liệu sang Bộ Công an
Một trong những thay đổi đáng chú ý là trách nhiệm chủ trì xây dựng, quản lý, vận hành, bảo vệ và lưu trữ cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp được chuyển từ Bộ Tư pháp sang Bộ Công an.
Bộ Tư pháp, Bộ Quốc phòng cùng các cơ quan, tổ chức liên quan có trách nhiệm chỉ đạo đơn vị trực thuộc cung cấp thông tin để xây dựng và cập nhật cơ sở dữ liệu.
Cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp được xây dựng theo mô hình tập trung, có khả năng kết nối, chia sẻ và khai thác trên phạm vi toàn quốc. Những dữ liệu đã có trong các cơ sở dữ liệu được kết nối sẽ không phải thu thập lại.
Mọi hoạt động truy cập, chỉnh sửa và cập nhật dữ liệu phải được lưu vết để phục vụ công tác kiểm tra, quản lý và bảo đảm an toàn thông tin.
Dùng số định danh cá nhân để kết nối dữ liệu
Theo quy định mới, số định danh cá nhân được sử dụng làm thông tin gốc để kết nối, đối soát và đồng bộ dữ liệu lý lịch tư pháp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.
Trường hợp một người không có số định danh cá nhân, số hộ chiếu sẽ được sử dụng thay thế.
Việc sử dụng một thông tin định danh thống nhất giúp hạn chế nhầm lẫn giữa những người có cùng họ tên, ngày sinh hoặc thông tin cư trú tương tự nhau.
Nghị định cũng quy định việc kết nối, chia sẻ giữa cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành là hoạt động bắt buộc. Dữ liệu phải được chia sẻ, đồng bộ trong thời gian không quá một ngày làm việc kể từ khi được cập nhật vào cơ sở dữ liệu chuyên ngành.
Không được yêu cầu cung cấp lại thông tin đã có
Từ ngày 1/7/2026, cơ quan, tổ chức không được yêu cầu cá nhân cung cấp lại thông tin lý lịch tư pháp nếu thông tin đó đã có trong cơ sở dữ liệu và được kết nối, chia sẻ.
Trường hợp cần kiểm tra tính chính xác hoặc thông tin khai thác được chưa đầy đủ, chưa chính xác, cơ quan có thẩm quyền mới được yêu cầu cung cấp bổ sung tài liệu theo quy định.
Bên cạnh đó, cơ quan có thẩm quyền có thể trực tiếp khai thác thông tin lý lịch tư pháp để phục vụ hoạt động tố tụng, quản lý cán bộ, công chức, viên chức và giải quyết thủ tục hành chính.
Việc khai thác phải đúng mục đích, không vượt quá phạm vi được phân quyền và không được cung cấp dữ liệu cho bên thứ ba khi chưa được phép.
Cá nhân được yêu cầu sửa thông tin bị sai
Nghị định 216/2026/NĐ-CP ghi nhận quyền của cá nhân trong việc đề nghị điều chỉnh thông tin lý lịch tư pháp khi phát hiện dữ liệu của mình có sai sót.
Sau khi tiếp nhận đề nghị, cơ quan có thẩm quyền cấp Phiếu lý lịch tư pháp phải kiểm tra, xác minh, kịp thời điều chỉnh và thông báo kết quả cho người đề nghị.
Thẩm quyền lập lý lịch tư pháp đối với người bị cấm đảm nhiệm chức vụ, thành lập hoặc quản lý doanh nghiệp, hợp tác xã cũng được chuyển từ Sở Tư pháp sang Công an tỉnh, thành phố.
3 cách yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp
Cá nhân có thể yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp theo ba hình thức:
- Trực tuyến trên ứng dụng định danh quốc gia VNeID hoặc Cổng Dịch vụ công quốc gia;
- Gửi hồ sơ qua dịch vụ bưu chính;
- Nộp trực tiếp tại cơ quan có thẩm quyền.
Nếu lựa chọn nộp trực tiếp, người dân được nộp hồ sơ tại cơ quan có thẩm quyền cấp Phiếu lý lịch tư pháp nơi cư trú hoặc cơ quan có thẩm quyền nơi gần nhất. Quy định này giúp giảm sự phụ thuộc vào địa giới hành chính và hạn chế việc phải trở về nơi thường trú để làm thủ tục.
Quy định rõ thời gian tiếp nhận hồ sơ
Thời gian xử lý bước tiếp nhận hồ sơ được quy định cụ thể theo từng hình thức.
Đối với hồ sơ trực tuyến, trong vòng 8 giờ làm việc, hệ thống giải quyết thủ tục hành chính của Bộ Công an phải thông báo hồ sơ được tiếp nhận hoặc không được tiếp nhận.
Với hồ sơ nộp trực tiếp, giấy tiếp nhận và hẹn trả kết quả, phiếu yêu cầu bổ sung hoặc phiếu từ chối phải được ban hành trong vòng một giờ.
Đối với hồ sơ gửi qua bưu chính, thời hạn thực hiện bước tiếp nhận là một ngày làm việc kể từ khi cơ quan có thẩm quyền nhận được hồ sơ.
Cơ quan tiếp nhận không được yêu cầu người dân nộp thêm giấy tờ chứng minh những thông tin đã có trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư hoặc cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp.
Nhận Phiếu lý lịch tư pháp điện tử qua VNeID
Người nộp hồ sơ trực tuyến sẽ được trả Phiếu lý lịch tư pháp bản điện tử trên Cổng Dịch vụ công quốc gia và ứng dụng định danh quốc gia VNeID.
Trường hợp nộp hồ sơ trực tiếp hoặc qua dịch vụ bưu chính, người dân được nhận Phiếu bản giấy trực tiếp hoặc qua bưu chính theo hình thức đã đăng ký.
Nghị định cũng yêu cầu dữ liệu lý lịch tư pháp phải được sao lưu tối thiểu thành hai bản. Dữ liệu phát sinh được sao lưu mỗi ngày, còn toàn bộ dữ liệu được sao lưu mỗi tuần và lưu trữ tại hệ thống chính cùng hệ thống dự phòng.
Quy định này nhằm bảo đảm khả năng khôi phục dữ liệu khi xảy ra sự cố, tấn công mạng hoặc truy cập trái phép.
