Một khối u nhỏ ở cổ tưởng chừng vô hại nhưng nhanh chóng phát triển khiến người phụ nữ 35 tuổi phải đối mặt với ung thư tuyến giáp thể không biệt hóa.
Các chuyên gia lưu ý, bên cạnh yếu tố di truyền và tiền sử bệnh, phơi nhiễm bức xạ và tình trạng mất cân bằng iốt là những yếu tố nguy cơ đã được xác định; trong khi chưa có bằng chứng rõ ràng cho thấy stress hay thức khuya trực tiếp gây ung thư tuyến giáp.
Thức khuya thường xuyên
Thức khuya, thiếu ngủ kéo dài có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tổng thể và hệ miễn dịch. Tuy nhiên, hiện chưa có bằng chứng đủ chắc chắn để khẳng định thức khuya trực tiếp gây ung thư tuyến giáp. Vì vậy, thay vì coi đây là “thủ phạm” gây bệnh, mọi người nên duy trì lịch ngủ đều đặn để bảo vệ sức khỏe nói chung.
Hút thuốc và sử dụng nhiều rượu bia
Thuốc lá chứa nhiều chất gây ung thư và là yếu tố nguy cơ của nhiều loại ung thư. Việc hạn chế hút thuốc chủ động cũng như tránh khói thuốc thụ động là lựa chọn có lợi cho sức khỏe.
Đối với ung thư tuyến giáp, thuốc lá và rượu bia không nằm trong nhóm yếu tố nguy cơ chính được xác lập rõ ràng như phơi nhiễm bức xạ, tiền sử gia đình hay một số bất thường về iốt. Do đó, không nên khẳng định chúng trực tiếp gây ung thư tuyến giáp.
Căng thẳng, dồn nén cảm xúc
Căng thẳng kéo dài có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ, huyết áp, sức khỏe tinh thần và nhiều chức năng khác của cơ thể. Tuy nhiên, hiện chưa có bằng chứng rõ ràng cho thấy stress hoặc tính cách có thể trực tiếp gây ung thư.
Vì vậy, thay vì lo lắng rằng buồn bực hay căng thẳng sẽ khiến tuyến giáp phát triển thành ung thư, mọi người nên tập trung vào việc duy trì lối sống lành mạnh và đi khám khi xuất hiện dấu hiệu bất thường.
Phơi nhiễm bức xạ ion hóa
Đây là một trong những yếu tố nguy cơ đã được xác định đối với ung thư tuyến giáp. Nguy cơ đặc biệt đáng lưu ý ở những người từng phơi nhiễm bức xạ vùng đầu và cổ khi còn nhỏ hoặc tiếp xúc với lượng bức xạ lớn.
Tuy nhiên, không nên vì lo ngại bức xạ mà tự ý từ chối các xét nghiệm cần thiết. Với X-quang, CT và các phương pháp chẩn đoán hình ảnh, bác sĩ sẽ cân nhắc lợi ích và nguy cơ trước khi chỉ định.
Thiếu hoặc thừa iốt
Iốt là nguyên tố cần thiết để tuyến giáp sản xuất hormone. Cả tình trạng thiếu iốt và lượng iốt quá cao đều có thể liên quan đến một số dạng ung thư tuyến giáp, tùy từng loại bệnh và đặc điểm dân số.
Vì vậy, không nên tự ý sử dụng viên bổ sung iốt hoặc tiêu thụ quá nhiều thực phẩm giàu iốt với mục đích phòng bệnh. Một chế độ ăn cân bằng, đáp ứng nhu cầu iốt phù hợp là lựa chọn an toàn hơn.
Khi nào nên đi khám?
Phần lớn các nhân tuyến giáp không phải ung thư, nhưng một khối hoặc vùng sưng mới xuất hiện ở cổ cần được bác sĩ đánh giá, đặc biệt nếu khối lớn dần, gây khó nuốt, khó thở hoặc thay đổi giọng nói. Nhiều trường hợp ung thư tuyến giáp được phát hiện khi người bệnh nhận thấy khối bất thường ở vùng cổ.
Cũng cần lưu ý rằng không thể phòng ngừa hoàn toàn ung thư tuyến giáp, bởi nhiều người mắc bệnh không có yếu tố nguy cơ có thể thay đổi. Thay vì quá lo lắng về một vài “thói quen gây ung thư”, mọi người nên duy trì lối sống lành mạnh, tránh phơi nhiễm bức xạ không cần thiết và đi khám khi có dấu hiệu bất thường ở vùng cổ.
