Báo Dân trí cho biết, trong đợt thám hiểm từ ngày 21/3 đến 11/4, đoàn thám hiểm Anh - Việt Nam đã khảo sát 29 hang động ở tỉnh Quảng Trị, trong đó có 26 hang mới.
Nhiều hang động có quy mô lớn, giá trị khoa học cao được ghi nhận tại Vườn quốc gia (VQG) Phong Nha - Kẻ Bàng.
Ông Howard Limbert, Trưởng nhóm thám hiểm hang động Anh - Việt Nam, thành viên Hiệp hội hang động Hoàng gia Anh, cho biết việc tìm ra các hang động mới lần này mang ý nghĩa rất lớn, góp phần làm phong phú, đa dạng hệ thống hang động tại Quảng Trị.
Đáng chú ý trong số 26 hang động mới là hang Chả Nghéo, nằm trong VQG Phong Nha - Kẻ Bàng, thuộc địa giới hành chính xã Kim Điền, Quảng Trị. Hang có cấu trúc phức tạp, dài 583m, cao 751m, cửa hang dạng hố sụt gần như dựng đứng, không phù hợp để phát triển du lịch.
Theo chuyên gia Howard Limbert, Chả Nghéo với thác nước đổ sâu xuống khoảng 350m là hang động khó khám phá nhất trong chuyến thám hiểm lần này, chỉ có 2 người xuống được đáy hang. Thác nước bắt nguồn từ dòng suối ngoài rừng, chảy theo rạch từ cửa hang xuống dòng suối ngầm phía dưới.
Hang Chả Nghéo vẫn chưa được khảo sát hết, cho thấy tiềm năng hình thành hệ thống hang động quy mô lớn trong khu vực.
“Chúng tôi chỉ thực sự biết về các hang động khi bước qua cửa hang, chính điều đó tạo nên sức hút đặc biệt với những người thám hiểm. Đây cũng là lý do khiến chúng tôi luôn muốn quay trở lại Việt Nam, để tiếp tục hành trình tìm kiếm những hang động tuyệt vời ấy”, ông Howard Limbert cho hay.
VnExpress thông tin, nhiều hang động có quy mô lớn, giá trị khoa học cao đã được ghi nhận. Nổi bật như hang Thiên Cung dài 4.206 m, nằm trong vườn quốc Phong Nha - Kẻ Bàng có chiều dài lớn nhất trong đợt khảo sát, có ý nghĩa đặc biệt về mặt khoa học và tiềm năng khai thác.
Cửa hang Thiên Cung có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, được xác định là tuyến dòng chảy cổ của sông Hang Tối. Thiên Cung có quy mô lớn, nhiều thạch nhũ, phát triển gần song song với hệ thống Hang Tối và có mối liên kết thủy văn với sông Chày.
Hang Nước Lặn, thuộc xã Tân Thành, xã Tuyên Lâm dài 2.721 m, có thể xuất hiện dòng chảy theo mùa. Hang Má Dơm, xã Kim Điền, dài 1.257 m.
Tại xã Kim Phú, phía sau hang Rục Mòn, đoàn đã khảo sát một chuỗi gồm 3 hang có suối ngầm; trong đó hang thượng nguồn có tiềm năng phát triển du lịch mạo hiểm. Hang Mò Roọ là hang xuyên dài khoảng 500 m, có hệ thống suối ngầm và cảnh quan đẹp, thuận lợi cho tiếp cận và tổ chức khai thác du lịch.
Tại xã Trường Sơn, đoàn thám hiểm phát hiện cụm hang Sơn Bồi gồm 4 hang nhỏ, trong đó 3 hang đã được khai thác du lịch. Khu vực đường 20 thuộc phân khu dịch vụ - hành chính, Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng có hang Chạc Đen là hang giếng đứng sâu khoảng 20 m, dẫn xuống hành lang lớn, có khả năng là nhánh cao của hệ thống hang sông Phong Nha, tiềm năng phát triển dài trong tương lai.
Ông Phạm Hồng Thái, Giám đốc Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng đánh giá kết quả khảo sát năm 2026 đã bổ sung quan trọng vào cơ sở dữ liệu hang động của Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng. Việc phát hiện tiếp tục khẳng định giá trị nổi bật về địa chất, địa mạo và hệ thống karst của khu vực.
"Những hang này không chỉ có ý nghĩa khoa học mà còn mở ra nhiều tiềm năng trong bảo tồn, nghiên cứu và phát triển du lịch bền vững, góp phần nâng cao giá trị và vị thế của Di sản thiên nhiên thế giới Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng trong thời gian tới", ông nói với VnExpress.
