Thế chấp quyền sử dụng đất, nhà ở là biện pháp bảo đảm phổ biến khi người dân vay vốn ngân hàng. Sau khi khoản vay đã được thanh toán và hợp đồng thế chấp chấm dứt, chủ sử dụng đất cần thực hiện thủ tục xóa đăng ký thế chấp, thường được gọi là xóa thế chấp hoặc giải chấp Sổ đỏ.
Theo quy định hiện hành, người dân chuẩn bị một bộ hồ sơ và nộp tại Văn phòng đăng ký đất đai hoặc Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai để cơ quan có thẩm quyền cập nhật thông tin vào hồ sơ địa chính.
Hồ sơ xóa đăng ký thế chấp gồm những gì?
Căn cứ Điều 33 Nghị định 99/2022/NĐ-CP và hướng dẫn tại Quyết định 2546/QĐ-BTP, hồ sơ xóa đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất gồm:
- Phiếu yêu cầu xóa đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất;
- Bản gốc Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất;
- Các giấy tờ khác tùy từng trường hợp cụ thể.
Trường hợp người yêu cầu xóa đăng ký không phải là bên nhận bảo đảm và trên phiếu yêu cầu không có chữ ký, con dấu của bên nhận bảo đảm, hồ sơ phải bổ sung một trong các giấy tờ chứng minh việc thế chấp đã chấm dứt.
Đó có thể là văn bản của bên nhận bảo đảm đồng ý xóa đăng ký; xác nhận hợp đồng bảo đảm đã được thanh lý; văn bản xác nhận giải chấp; hợp đồng chuyển giao hợp pháp tài sản bảo đảm; hợp đồng mua bán tài sản đấu giá hoặc văn bản xác nhận kết quả thi hành án.
Nếu thực hiện thủ tục thông qua người đại diện, hồ sơ phải có giấy ủy quyền, trong đó nêu rõ phạm vi và nội dung đại diện, trừ trường hợp thực hiện qua tài khoản đăng ký trực tuyến của người đại diện.
Trường hợp bên thế chấp hoặc bên nhận thế chấp gồm nhiều người, hồ sơ phải có đầy đủ chữ ký, con dấu của các chủ thể, trừ khi đã có văn bản ủy quyền cho một hoặc một số người đại diện.
Có thể nộp hồ sơ bằng những cách nào?
Người dân có thể nộp hồ sơ đến Văn phòng đăng ký đất đai thuộc cơ quan quản lý đất đai cấp tỉnh hoặc Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai.
Tùy điều kiện từng địa phương, hồ sơ cũng có thể được tiếp nhận thông qua Bộ phận Một cửa, Trung tâm Phục vụ hành chính công hoặc UBND cấp xã. Thời hạn giải quyết được tính từ thời điểm Văn phòng đăng ký đất đai nhận đủ hồ sơ hợp lệ.
Hồ sơ xóa đăng ký thế chấp có thể được nộp theo một trong các hình thức:
- Nộp trực tiếp;
- Gửi qua dịch vụ bưu chính;
- Nộp qua hệ thống đăng ký trực tuyến;
- Gửi qua thư điện tử theo quy định.
Sau khi tiếp nhận hồ sơ, nếu không có căn cứ từ chối, Văn phòng đăng ký đất đai sẽ thực hiện xóa đăng ký biện pháp bảo đảm và trả kết quả cho người yêu cầu.
Thời gian giải quyết không quá 3 ngày
Theo hướng dẫn hiện hành, thời gian giải quyết thủ tục xóa đăng ký thế chấp là không quá 3 ngày kể từ ngày cơ quan đăng ký nhận được hồ sơ hợp lệ.
Đối với xã miền núi, hải đảo, vùng sâu, vùng xa, khu vực có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn, thời gian giải quyết không quá 13 ngày.
Thời gian trên không bao gồm ngày nghỉ, ngày lễ; thời gian tiếp nhận hồ sơ tại cấp xã; thời gian người sử dụng đất thực hiện nghĩa vụ tài chính; thời gian xử lý vi phạm pháp luật đất đai hoặc trưng cầu giám định.
Nếu hồ sơ thiếu giấy tờ, thông tin không thống nhất hoặc không đủ căn cứ xóa đăng ký, cơ quan tiếp nhận có thể yêu cầu bổ sung hoặc từ chối giải quyết theo quy định.
Thông tin xóa thế chấp được thể hiện trên mã QR
Theo Thông tư 10/2024/TT-BTNMT, thông tin về việc xóa đăng ký thế chấp được cập nhật trong dữ liệu của Giấy chứng nhận và thể hiện thông qua mã QR.
Nội dung cập nhật được thể hiện theo hướng ghi rõ ngày xóa đăng ký thế chấp và mã hồ sơ thủ tục đăng ký.
Việc xóa đăng ký thế chấp có ý nghĩa quan trọng bởi sau khi khoản vay được thanh toán, thông tin thế chấp không tự động được loại bỏ khỏi hồ sơ địa chính. Chủ sử dụng đất cần thực hiện thủ tục để xác nhận tài sản không còn bị ràng buộc bởi biện pháp bảo đảm.
Hoàn tất thủ tục này cũng giúp người dân thuận lợi hơn khi thực hiện các giao dịch tiếp theo như chuyển nhượng, tặng cho, thế chấp lại hoặc làm thủ tục liên quan đến quyền sử dụng đất.
