Thực hiện chức năng quản lý nhà nước, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (Bộ Công Thương) vừa chính thức công bố các quyết định xử phạt đối với các doanh nghiệp có hành vi xâm phạm quyền lợi người tiêu dùng trong hoạt động xúc tiến thương mại, bảo mật thông tin và thiết lập điều khoản giao dịch.
Nhà phân phối thương hiệu mỹ phẩm Cocoon bị phạt do "bắt tay" ngầm với người có ảnh hưởng
Cụ thể, tại Quyết định số 03/QĐ-XPHC, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã ra quyết định xử phạt hành chính đối với Công ty Cổ phần Y&B với số tiền 50.000.000 đồng (Năm mươi triệu đồng). Công ty Y&B được biết đến là đơn vị phân phối độc quyền đối với các sản phẩm mang thương hiệu mỹ phẩm thuần chay nổi tiếng Cocoon Việt Nam.
Cơ quan quản lý xác định, doanh nghiệp này đã có hành vi không thông báo trước hoặc không công khai cho người tiêu dùng về việc tài trợ cho người có ảnh hưởng (KOLs/KOCs) dưới mọi hình thức để sử dụng hình ảnh, lời khuyên, khuyến nghị của những người này nhằm xúc tiến thương mại, hoặc khuyến khích người tiêu dùng mua, sử dụng sản phẩm. Hành vi "quảng cáo ngầm", thiếu minh bạch này đã vi phạm trực tiếp vào điểm h khoản 1 Điều 10 Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2023.
Xiaomi Việt Nam bị phạt gần 300 triệu đồng với loạt 3 lỗi nghiêm trọng
Nghiêm trọng hơn, Công ty TNHH Xiaomi Việt Nam đã bị xử phạt tổng số tiền lên tới 290.000.000 đồng (Hai trăm chín mươi triệu đồng) theo Quyết định số 123/QĐ-XPHC. Ông lớn công nghệ này bị cơ quan chức năng "tuýt còi" do đồng thời phạm phải 3 lỗi vi phạm lớn:
"Ép" người tiêu dùng nhận quảng cáo: Doanh nghiệp không cho người tiêu dùng lựa chọn việc cho phép hoặc không cho phép sử dụng thông tin cá nhân của họ để quảng cáo, giới thiệu sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ và các hoạt động thương mại khác (Vi phạm điểm b khoản 4 Điều 18).
Mập mờ trong việc tài trợ cho người có ảnh hưởng: Tương tự như nhà phân phối Cocoon, Xiaomi Việt Nam cũng không thông báo trước hoặc công khai việc tài trợ, thuê người có ảnh hưởng sử dụng hình ảnh, lời khuyên nhằm điều hướng, khuyến khích người tiêu dùng mua sắm sản phẩm của hãng (Vi phạm điểm h khoản 1 Điều 10).
"Gài" điều khoản bất lợi vào hợp đồng: Công ty đã tự ý quy định các điều khoản không được phép trong điều kiện giao dịch chung, gây bất lợi hoặc tước bỏ quyền lợi chính đáng của khách hàng (Vi phạm Điều 25).
Siết chặt kỷ cương, làm sạch môi trường kinh doanh số
Ngay sau khi ban hành các quyết định xử phạt, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã yêu cầu cả hai doanh nghiệp trên phải lập tức chấm dứt các hành vi vi phạm. Đồng thời, các đơn vị này phải chủ động rà soát, sửa đổi và hoàn thiện lại toàn bộ điều kiện giao dịch chung, chính sách bảo vệ an toàn thông tin khách hàng. Đặc biệt, hoạt động cung cấp thông tin, review (đánh giá) hay giới thiệu sản phẩm thông qua người có ảnh hưởng (KOLs/KOCs) phải được thực hiện công khai, minh bạch đúng quy định của pháp luật.
Theo nhận định của Ban Bảo vệ người tiêu dùng, trong bối cảnh thương mại điện tử và tiếp thị số (Influencer Marketing) bùng nổ như hiện nay, việc xử lý nghiêm các doanh nghiệp lớn như Xiaomi hay nhà phân phối Cocoon là hồi chuông cảnh tỉnh cần thiết. Việc này không chỉ góp phần tăng cường tính minh bạch, nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật của các tổ chức kinh doanh, mà còn là lá chắn phòng ngừa các hành vi gian lận, bảo vệ tối đa quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng Việt Nam.
