Muốn giảm cân nhanh và cho rằng trà không đường là thức uống lành mạnh, một nam kỹ sư công nghệ thông tin 35 tuổi đã thay nước lọc bằng trà trong gần nửa năm. Tuy nhiên, thay vì đạt được mục tiêu giảm cân, anh phải nhập viện vì sỏi xuất hiện dày đặc trong hệ tiết niệu.
Thông tin được bác sĩ Trần Dục Hân (Chen Yu-hsin), Giám đốc một phòng khám tiết niệu tại Đài Loan (Trung Quốc), chia sẻ trên Health 2.0. Theo bác sĩ, nam bệnh nhân vốn có thói quen uống trà sữa trân châu mỗi ngày. Để thúc đẩy quá trình giảm cân và thanh lọc cơ thể, anh quyết định bỏ hẳn trà sữa, chuyển sang uống trà không đường vì cho rằng loại đồ uống này không chứa calo và an toàn.
Sau gần sáu tháng duy trì thói quen trên, cân nặng chưa cải thiện đáng kể thì người đàn ông phải nhập viện vì những cơn đau quặn dữ dội ở vùng bụng dưới. Kết quả kiểm tra cho thấy anh bị sỏi thận nghiêm trọng, đồng thời xuất hiện cả sỏi bàng quang.
Bác sĩ Trần cảnh báo nhiều người xem nhẹ sỏi thận, nhưng tình trạng này không chỉ gây đau dữ dội mà còn có thể dẫn đến tắc nghẽn đường tiết niệu, ứ nước ở thận, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng huyết và suy thận cấp nếu không được điều trị kịp thời.
Theo bác sĩ, việc uống trà thay hoàn toàn nước lọc có thể làm tăng nguy cơ hình thành sỏi do nhiều nguyên nhân. Trước hết, trà chứa caffeine, đặc biệt là trà pha đặc. Caffeine có tác dụng lợi tiểu tự nhiên, khiến cơ thể dễ rơi vào tình trạng mất nước nếu không bổ sung đủ nước lọc. Khi nước tiểu bị cô đặc, các tinh thể khoáng chất dễ kết tủa và hình thành sỏi trong thận.
Ngoài ra, lá trà còn chứa axit oxalic. Nếu tiêu thụ với lượng lớn trong thời gian dài, chất này có thể kết hợp với canxi tạo thành tinh thể canxi oxalat không tan trong nước. Khi các tinh thể tích tụ tại thận, chúng có thể phát triển thành sỏi và ảnh hưởng đến cả thận lẫn bàng quang.
Bác sĩ Trần cũng lưu ý việc lựa chọn loại trà rất quan trọng. Trà đen pha đậm có hàm lượng axit oxalic cao, trong khi các loại trà đóng chai hoặc trà pha sẵn chứa nhiều đường fructose cũng làm tăng nguy cơ hình thành sỏi. Ngược lại, trà xanh hoặc trà ô long không đường được đánh giá an toàn hơn, nhưng vẫn không thể thay thế hoàn toàn nước lọc.
Theo các nghiên cứu được công bố trên Journal of Urology, việc sử dụng trà xanh không đường với lượng vừa phải có thể giúp giảm nguy cơ lắng đọng khoáng chất nhờ hoạt chất chống oxy hóa catechin, hỗ trợ bảo vệ tế bào thận và bàng quang.
Để hạn chế nguy cơ sỏi khi uống trà trong quá trình giảm cân, bác sĩ khuyến cáo người dân nên duy trì tỷ lệ nước lọc và trà tối thiểu 1:1, ưu tiên uống nhiều nước lọc hơn. Đồng thời, nên kết hợp các thực phẩm giàu canxi trong bữa ăn, lựa chọn trà không đường, ít lên men và theo dõi màu sắc nước tiểu. Nếu nước tiểu chuyển sang màu vàng sẫm hoặc màu trà, cần bổ sung nước lọc kịp thời thay vì tiếp tục uống trà.
