Chính thức: Kể từ nay, cá nhân làm dịch vụ, KOL, KOC... có thể chịu thuế TNCN đến 35%, chi tiết như thế nào?

Từ ngày 1/7/2026, Nghị định 253/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, mang đến nhiều thay đổi quan trọng trong việc xác định nghĩa vụ thuế của cá nhân có thu nhập từ hoạt động cung cấp dịch vụ. Đáng chú ý, nếu cơ quan thuế xác định thu nhập của cá nhân không phải là thu nhập từ hoạt động kinh doanh mà là thu nhập từ tiền lương, tiền công, mức thuế thu nhập cá nhân (TNCN) áp dụng có thể lên tới 35% theo biểu thuế lũy tiến từng phần.

KOL, KOC, Freelancer và người làm dịch vụ cần đặc biệt lưu ý

Trong những năm gần đây, sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế số đã kéo theo sự gia tăng nhanh chóng của lực lượng lao động tự do như KOL, KOC, Freelancer, Affiliate Marketing, người sáng tạo nội dung, streamer, reviewer, chuyên gia tư vấn trực tuyến hay các cá nhân cung cấp dịch vụ độc lập.

Theo quy định tại Nghị định 253/2026/NĐ-CP, việc xác định nghĩa vụ thuế không chỉ dựa vào tên gọi công việc mà còn căn cứ vào bản chất của khoản thu nhập và hình thức hoạt động thực tế của cá nhân.

Nếu cá nhân cung cấp dịch vụ thường xuyên nhưng không đăng ký hộ kinh doanh hoặc không đăng ký thuế theo hoạt động kinh doanh, cơ quan thuế có thể xem xét, đánh giá hồ sơ để xác định khoản thu nhập đó thuộc diện thu nhập từ tiền lương, tiền công theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 8 của Nghị định.

Việc phân loại này có ảnh hưởng trực tiếp đến cách tính thuế cũng như số thuế phải nộp.

Hai cách tính thuế với mức chênh lệch đáng kể

Theo quy định hiện hành, nghĩa vụ thuế của cá nhân sẽ phụ thuộc vào loại thu nhập được xác định.

Trường hợp được xác định là cá nhân kinh doanh cung cấp dịch vụ

Nếu đáp ứng điều kiện là cá nhân kinh doanh, nghĩa vụ thuế thường được xác định theo tỷ lệ trên doanh thu, bao gồm:

• Thuế giá trị gia tăng (VAT): 5%.
• Thuế thu nhập cá nhân: 2%.

Tổng tỷ lệ thuế phải nộp là 7% trên doanh thu theo quy định áp dụng đối với hoạt động kinh doanh dịch vụ.

Trường hợp bị xác định là thu nhập từ tiền lương, tiền công

Nếu khoản thu nhập được xác định thuộc nhóm tiền lương, tiền công thì sẽ áp dụng biểu thuế lũy tiến từng phần.

Theo đó, tùy vào thu nhập tính thuế sau khi trừ các khoản giảm trừ theo quy định, mức thuế suất có thể dao động từ 5% đến tối đa 35%.

Cần lưu ý, 35% là mức thuế suất cao nhất trong biểu thuế lũy tiến, không phải mọi cá nhân đều phải chịu mức thuế này. Thuế thực tế sẽ được tính theo từng bậc thu nhập và căn cứ vào hồ sơ quyết toán của từng người.

Khấu trừ 10% tại nguồn không phải là số thuế cuối cùng

Một điểm nhiều cá nhân dễ nhầm lẫn là khoản khấu trừ 10% trước khi chi trả thu nhập.

Theo quy định, việc tổ chức trả thu nhập khấu trừ 10% chỉ là bước tạm khấu trừ trong một số trường hợp theo quy định của pháp luật thuế, không đồng nghĩa đây là số thuế phải nộp cuối cùng.

Khi thực hiện quyết toán thuế, cơ quan thuế sẽ căn cứ vào:

• Hồ sơ kê khai của người nộp thuế.
• Hợp đồng và chứng từ liên quan.
• Bản chất của giao dịch phát sinh.
• Các quy định pháp luật hiện hành.

Trên cơ sở đó sẽ xác định chính xác nghĩa vụ thuế của từng cá nhân.

Đối với những trường hợp thuộc diện phải khấu trừ theo Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, tổ chức chi trả vẫn có trách nhiệm thực hiện khấu trừ trước khi thanh toán thu nhập.

Những việc cá nhân kinh doanh nên thực hiện

Để hạn chế rủi ro về thuế cũng như tránh phát sinh tranh chấp trong quá trình quyết toán, cơ quan thuế khuyến nghị cá nhân có hoạt động kinh doanh độc lập cần chủ động thực hiện đầy đủ các thủ tục theo quy định.

Trong đó, người có hoạt động cung cấp dịch vụ thường xuyên nên:

• Đăng ký hộ kinh doanh hoặc đăng ký thuế theo đúng loại hình hoạt động nếu thuộc diện phải đăng ký.
• Lưu giữ đầy đủ hợp đồng, hóa đơn, chứng từ và các tài liệu chứng minh bản chất giao dịch.
• Thực hiện kê khai, nộp thuế đúng thời hạn.
• Không nhầm lẫn giữa khoản khấu trừ tạm thời và số thuế phải nộp sau quyết toán.

Việc chuẩn bị hồ sơ đầy đủ sẽ giúp quá trình xác định nghĩa vụ thuế được minh bạch, đồng thời giảm nguy cơ bị truy thu hoặc xử lý vi phạm hành chính.

Nhiều khoản thu nhập không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN

Bên cạnh các quy định về thu nhập chịu thuế, khoản 4 Điều 8 Nghị định 253/2026/NĐ-CP cũng quy định nhiều khoản thu nhập không tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân.

Các khoản này bao gồm:

• Tiền thưởng gắn với các danh hiệu do Nhà nước phong tặng, các hình thức thi đua khen thưởng theo quy định pháp luật; giải thưởng quốc gia, quốc tế được Nhà nước Việt Nam công nhận; tiền thưởng về sáng chế, phát minh, cải tiến kỹ thuật hoặc phát hiện hành vi vi phạm pháp luật được cơ quan có thẩm quyền xác nhận.
• Khoản hỗ trợ của người sử dụng lao động đối với chi phí khám, chữa bệnh hiểm nghèo cho người lao động và thân nhân theo đúng điều kiện, mức hỗ trợ và chứng từ quy định.
• Khoản chi liên quan đến phương tiện đưa đón người lao động, chế độ nhà ở công vụ theo quy định.
• Các khoản chi phục vụ hoạt động của cơ quan Đảng, Quốc hội, đoàn thể và các nhiệm vụ chính trị theo quy định của pháp luật.
• Tiền vé máy bay do doanh nghiệp thanh toán cho người lao động nước ngoài hoặc người lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài về phép theo đúng chế độ.
• Học phí do người sử dụng lao động chi trả cho con của người lao động trong các trường hợp được pháp luật cho phép.
• Khoản doanh nghiệp mua các sản phẩm bảo hiểm không bắt buộc, không có yếu tố tích lũy phí bảo hiểm theo quy định.
• Chi phí đào tạo, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp với công việc.
• Các khoản thanh toán phục vụ điều động, luân chuyển, công tác có đầy đủ quyết định và chứng từ hợp lệ.
• Thu nhập từ các hội, tổ chức tài trợ phục vụ nhiệm vụ chính trị theo quy định.
• Khoản chi hiếu, hỉ do người sử dụng lao động thực hiện theo quy chế nội bộ.
• Các khoản hỗ trợ từ nguồn tài chính công đoàn không mang tính chất tiền lương.
• Chế độ dinh dưỡng và các chính sách đặc thù dành cho thành viên đội tuyển thể thao theo quy định tại Nghị định 349/2025/NĐ-CP.

Chủ động tuân thủ để hạn chế rủi ro về thuế

Việc hoàn thiện các quy định về quản lý thuế đối với cá nhân hoạt động trên môi trường số và cung cấp dịch vụ độc lập được đánh giá là bước đi nhằm bảo đảm công bằng trong thực hiện nghĩa vụ thuế.

Đối với KOL, KOC, Freelancer, Affiliate hay các cá nhân kinh doanh dịch vụ, việc đăng ký đúng loại hình hoạt động, kê khai trung thực và lưu giữ đầy đủ hồ sơ chứng minh nguồn thu nhập sẽ giúp quá trình quyết toán thuế diễn ra thuận lợi, đồng thời hạn chế nguy cơ bị điều chỉnh cách tính thuế hoặc phát sinh nghĩa vụ tài chính ngoài dự kiến.