Trong quá trình chuẩn bị cho các kỳ thi, một trong những vấn đề nhiều học sinh gặp phải là dành nhiều thời gian làm bài tập, luyện các dạng câu hỏi khác nhau nhưng hiệu quả cải thiện điểm số chưa tương xứng. Nguyên nhân không chỉ nằm ở lượng kiến thức phải ôn tập lớn, mà còn ở việc người học chưa xác định chính xác mình đang yếu ở nội dung nào để tập trung khắc phục.
Từ “làm nhiều đề” sang “hiểu mình yếu ở đâu”
Thực tế, nếu liên tục luyện tập các dạng bài tập nhưng không phân tích lỗi sai, học sinh rất dễ rơi vào tình trạng ôn tập dàn trải. Những phần đã nắm chắc vẫn được lặp lại nhiều lần, trong khi các dạng bài thường xuyên mắc lỗi lại chưa được dành đủ thời gian.Tuy nhiên, với sự phát triển của công nghệ AI, học sinh đang có thêm những công cụ hỗ trợ giải quyết bài toán này.
Theo cô giáo Đặng Thu Hà (trường THPT Chuyên Nguyễn Trãi Hải Phòng): “Đối với bất kỳ kỳ thi nào, đặc biệt là kỳ thi THPT thì luyện đề luôn là phương pháp tổng ôn có hiệu quả nhất”
Cô Hà phân tích: lợi ích đầu tiên mà việc luyện đề trước kỳ thi THPT mang lại đó chính là giúp học sinh có cơ hội rà soát kiến thức một cách tổng thể. Khi đó, người học sẽ phân chia được khối lượng kiến thức thành một hệ thống, từ đó xác định rõ mình đã học được những phần nào và phần nào chưa học để bổ sung và cải thiện kịp thời.
Ngoài ra, việc luyện đề trước các kỳ thi nói chung và thi THPT nói riêng cũng giúp thí sinh làm quen với cấu trúc đề thi, làm quen với các dạng câu hỏi và phương pháp làm bài, từ đó biết cách phân bổ thời gian hợp lý. Lúc này, tùy từng môn thi khác nhau, học sinh sẽ biết nên làm dạng câu hỏi dễ hay khó trước và dành bao nhiêu thời gian cho mỗi câu hỏi dạng đó. Ngoài ra, trong quá trình làm bài bạn cũng sẽ rút được ra nhiều kinh nghiệm biết mình thường hay mắc phải lỗi nào, lỗi nào cần lưu ý tránh phạm phải khi bước vào thi thật” – cô Đặng Thu Hà khẳng định.
Cô giáo cũng nhấn mạnh vấn đề các học sinh thường ngộ nhận: số lượng đề luyện tập không phải yếu tố duy nhất quyết định hiệu quả. Việc xác định câu nào sai do chưa nắm kiến thức, câu nào sai vì đọc chưa kỹ đề, câu nào mất quá nhiều thời gian và dạng bài nào thường xuyên khiến mình lúng túng, các yếu tố này đóng vai trò then chốt quyết định sự tiến bộ của học sinh.
Đây cũng là giai đoạn công nghệ có thể phát huy vai trò khi hỗ trợ tổng hợp và phân tích kết quả qua nhiều lần luyện tập.
Phân tích lỗ hổng kiến thức, tối ưu hiệu quả
Theo tìm hiểu, hệ thống bộ đề luyện thi tốt nghiệp THPT trên nền tảng Học Liệu Số được xây dựng nhằm giúp học sinh tiếp cận nhiều dạng bài, luyện kỹ năng xử lý câu hỏi và theo dõi kết quả trong quá trình ôn tập.
Với việc tích hợp công nghệ AI, hệ thống sẽ đưa ra phân tích học sinh đã làm bài như thế nào, thường xuyên gặp lỗi sai ở dạng bài tập nào, cần bổ sung kiến thức gì ?
Một lợi ích khác của việc lưu lại và phân tích dữ liệu luyện đề là giúp học sinh theo dõi quá trình tiến bộ thay vì chỉ quan tâm đến điểm của một bài thi riêng lẻ. Nếu kết quả ở một nhóm kiến thức liên tục được cải thiện sau nhiều lần luyện tập, người học có thể điều chỉnh trọng tâm sang phần khác. Ngược lại, nếu một dạng bài vẫn có tỷ lệ sai cao, đó là dấu hiệu cần quay lại củng cố kiến thức nền tảng hoặc thay đổi phương pháp học.
Việc kết hợp giữa bộ đề luyện tập và công cụ phân tích bằng AI hướng tới một quy trình gồm: “làm đề – phân tích kết quả – phát hiện phần kiến thức yếu – bổ sung kiến thức – tiếp tục luyện tập và đánh giá lại”. Nếu được sử dụng đúng cách, quy trình này có thể giúp học sinh tránh tình trạng học nhiều nhưng thiếu trọng tâm.
“Dù vậy, AI không phải “đường tắt” giúp học sinh đạt điểm cao nếu thiếu nền tảng kiến thức và quá trình tự học nghiêm túc” – cô Đặng Thu Hà - giáo viên với gần 20 năm giảng dạy khối 12 và hướng dẫn luyện thi THPT, lưu ý.
Cô Hà nhấn mạnh, các phân tích hoặc gợi ý từ hệ thống cần được xem như dữ liệu tham khảo giúp người học xác định hướng ôn tập. Vì vậy, thay vì đặt câu hỏi “cần làm bao nhiêu đề để đạt điểm cao”, điều quan trọng hơn có thể là sau mỗi đề, học sinh hiểu thêm được bao nhiêu về chính năng lực của mình.
Rõ ràng, trong bối cảnh công nghệ ngày càng được ứng dụng sâu hơn vào giáo dục, việc sử dụng dữ liệu học tập để cá nhân hóa quá trình ôn luyện đang cho thấy một hướng tiếp cận đáng chú ý đến từ hệ thống Học Liệu Số (https://hoclieuso.nxbgd.vn): học đúng phần còn thiếu, luyện đúng dạng còn yếu và liên tục điều chỉnh dựa trên kết quả thực tế.
