Chính phủ vừa ban hành Nghị định 339/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng, quản lý công trình hạ tầng kỹ thuật, quản lý và phát triển nhà ở, kinh doanh bất động sản.
Theo điểm d khoản 3 Điều 62 Nghị định 339/2026/NĐ-CP, quy định phạt tiền từ 100 triệu đồng đến 130 triệu đồng đối với hành vi sử dụng căn hộ chung cư vào mục đích không phải để ở, trừ trường hợp cho thuê để ở theo quy định của pháp luật về nhà ở.
Trong khi đó, theo điểm e khoản 1 Điều 70 Nghị định 16/2022/NĐ-CP, hành vi sử dụng căn hộ chung cư vào mục đích không phải để ở trước đây chỉ bị phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 40 triệu đồng.
Như vậy, so với quy định trước đây, Nghị định 339/2026/NĐ-CP đã tăng mức xử phạt đối với hành vi sử dụng căn hộ chung cư sai mục đích từ mức tối đa 40 triệu đồng lên tối đa 130 triệu đồng.
Theo đó, trường hợp cá nhân, tổ chức sử dụng căn hộ chung cư làm văn phòng, địa điểm kinh doanh, trụ sở giao dịch không đúng mục đích để ở có thể bị xử phạt từ 100 triệu đồng đến 130 triệu đồng.
Bên cạnh hình thức xử phạt tiền, người vi phạm còn bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả. Theo điểm đ khoản 4 Điều 62 Nghị định 339/2026/NĐ-CP, người sử dụng căn hộ chung cư sai mục đích bị buộc sử dụng căn hộ chung cư vào mục đích để ở.
Ngoài hành vi sử dụng căn hộ chung cư làm địa điểm kinh doanh, văn phòng, Điều 62 Nghị định 339/2026/NĐ-CP còn quy định mức phạt từ 100 triệu đồng đến 130 triệu đồng đối với một số hành vi khác như:
Cố ý gây thấm, dột căn hộ chung cư;
Sử dụng màu sắc sơn, trang trí mặt ngoài căn hộ, nhà chung cư không đúng quy định về thiết kế, kiến trúc;
Tự ý chuyển đổi công năng, mục đích sử dụng phần sở hữu chung, sử dụng chung nhà chung cư.
Không thực hiện quản lý, vận hành nhà ở nhiều tầng nhiều căn hộ của cá nhân theo quy định;
Sử dụng nhà ở riêng lẻ vào mục đích kinh doanh vật liệu gây cháy, nổ, kinh doanh dịch vụ gây ô nhiễm môi trường, tiếng ồn, ảnh hưởng đến trật tự, an toàn xã hội, sinh hoạt khu dân cư mà không tuân thủ quy định của pháp luật về điều kiện kinh doanh.
Quy định này nhằm bảo đảm việc quản lý, sử dụng nhà chung cư đúng công năng, hạn chế tình trạng sử dụng căn hộ để ở vào các mục đích khác làm ảnh hưởng đến hoạt động quản lý vận hành, môi trường sống và quyền lợi của các chủ sở hữu, người sử dụng nhà chung cư.
Không đóng phí bảo trì cũng bị phạt
Một hành vi khác được quy định mức phạt riêng là không đóng kinh phí bảo trì phần sở hữu chung của nhà chung cư theo quy định.
Theo Điều 62, hành vi này bị phạt từ 20-30 triệu đồng.
Đồng thời, người vi phạm còn bị buộc đóng đầy đủ kinh phí bảo trì phần sở hữu chung theo quy định. Như vậy, chế tài không chỉ dừng ở việc xử phạt mà còn yêu cầu thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính còn thiếu.
Trong quy định mới, nhiều hành vi không chỉ bị phạt tiền mà còn đi kèm biện pháp khắc phục hậu quả.
Với hành vi thay đổi, làm hư hại kết cấu chịu lực; chia, tách căn hộ trái phép; cố ý gây thấm, dột; trang trí mặt ngoài không đúng quy định hoặc tự ý chuyển đổi công năng, mục đích sử dụng phần sở hữu chung, người vi phạm có thể bị buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu.
Trường hợp chiếm dụng phần diện tích hoặc sử dụng trang thiết bị thuộc sở hữu chung vào mục đích riêng phải trả lại phần diện tích, trang thiết bị theo quy định.
Đối với phần diện tích thuộc sở hữu chung hoặc diện tích dịch vụ trong nhà chung cư hỗn hợp bị sử dụng sai mục đích, người vi phạm phải đưa về đúng công năng.
