Cô Vương, 40 tuổi, sống tại Trung Quốc, được chẩn đoán mắc bệnh tiểu đường tuýp 2 cách đây hai năm. Do cơ thể không xuất hiện những triệu chứng đau đớn rõ rệt, cô dần chủ quan, không tái khám đều đặn và cũng không kiểm soát chế độ ăn uống.
Một ngày, cô Vương bất ngờ ngất xỉu tại nhà. Khi được gia đình đưa đến bệnh viện, người phụ nữ đã rơi vào tình trạng hôn mê sâu.
Các bác sĩ nhận định bệnh nhân bị nhiễm toan ceton cấp tính trên nền suy thận và tổn thương mạch máu nghiêm trọng. Dù được cấp cứu, cô Vương vẫn không qua khỏi.
Theo bác sĩ Wang Yao, Trưởng khoa Nội tiết tại Bệnh viện Zhongda, đường huyết cao kéo dài có thể gây tổn thương hệ thống mạch máu và thần kinh, từ đó dẫn đến nhiều biến chứng như suy thận giai đoạn cuối, đột quỵ hoặc nhiễm toan ceton.
Khi tìm hiểu chế độ dinh dưỡng của bệnh nhân, bác sĩ được gia đình cho biết cô Vương thường xuyên ăn ba nhóm món vào buổi sáng suốt hơn 5 năm.
Nhóm đầu tiên là cháo gạo trắng ăn kèm rau muối chua. Theo bác sĩ, gạo được ninh lâu khiến tinh bột bị hồ hóa, có thể được hấp thu nhanh và làm đường huyết tăng mạnh. Trong khi đó, dưa muối và cà muối chứa nhiều muối, không phù hợp với người đang có nguy cơ cao huyết áp và suy thận.
Nhóm thứ hai gồm quẩy, bánh bao chiên cùng những loại bánh rán ngập dầu. Các món này thường được làm từ bột mì tinh chế và chứa nhiều chất béo.
Theo bác sĩ Wang, tiêu thụ nhiều chất béo bão hòa có thể làm tình trạng kháng insulin trở nên nghiêm trọng hơn, khiến đường huyết tăng cao và kéo dài. Dầu ăn được sử dụng nhiều lần tại một số hàng quán còn có thể tạo ra chất béo chuyển hóa, liên quan đến nguy cơ xơ vữa động mạch và đột quỵ.
Nhóm thứ ba là bánh mì ngọt, ngũ cốc ăn liền và sữa hạt đóng chai có thêm đường. Đây là những sản phẩm tiện lợi thường được người bận rộn lựa chọn cho bữa sáng.
Bác sĩ cho biết một số loại sữa hạt đóng chai và ngũ cốc ăn liền có thể chứa đường tinh luyện, hương liệu và chất béo chuyển hóa để tăng độ ngọt, béo. Lượng đường hấp thu nhanh có thể vượt khả năng chuyển hóa, làm tăng tích tụ mỡ nội tạng và khiến tình trạng kháng insulin trầm trọng hơn.
Ngay cả một số sản phẩm ghi “không đường” hoặc “ngũ cốc dưỡng sinh” vẫn có thể chứa carbohydrate tinh chế. Khi đi vào cơ thể, thành phần này tiếp tục được phân giải thành đường và có thể khiến đường huyết tăng nhanh.
Bác sĩ Wang khuyến cáo người mắc tiểu đường nên ăn sáng đúng giờ, không bỏ bữa và nên dùng bữa trước 9h. Tinh bột hấp thu chậm như ngũ cốc nguyên hạt, khoai lang hoặc các loại củ được ưu tiên thay cho tinh bột trắng.
Bữa sáng cũng nên bổ sung nguồn đạm từ trứng, thịt gia cầm, hải sản hoặc các loại đậu, đồng thời tăng rau xanh và hạt dinh dưỡng để làm chậm quá trình hấp thu đường. Về cách chế biến, nên ưu tiên món luộc, hấp hoặc canh, hạn chế thực phẩm chiên rán nhiều dầu mỡ và các món thêm nhiều đường.
