Báo cáo được công bố trên China CDC Weekly, tuần san của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Trung Quốc, cho biết ổ bệnh được ghi nhận tại thành phố Trịnh Châu, tỉnh Hà Nam vào tháng 2/2026.
Ngày 10/2, cơ quan kiểm soát dịch bệnh tỉnh Hà Nam nhận thông tin về một trường hợp nghi mắc bệnh sán lá gan nhỏ do Clonorchis sinensis.
Trước đó, người này tham gia một bữa ăn tập thể và dùng món gỏi làm từ cá nước ngọt sống. Sau bữa ăn, bệnh nhân xuất hiện tình trạng sốt tái diễn, đau bụng và tăng bạch cầu ái toan.
Qua điều tra dịch tễ, cơ quan chức năng xác định có tổng cộng bảy người tham gia bữa ăn. Những người liên quan sau đó được tiến hành xét nghiệm và theo dõi sức khỏe.
Kết quả cho thấy năm người đã ăn gỏi cá nước ngọt sống đều mắc bệnh sán lá gan. Hai người còn lại không ăn món này.
Trong số năm bệnh nhân, hai người không có biểu hiện rõ ràng. Những trường hợp khác xuất hiện các triệu chứng như sốt và đau bụng.
Đáng chú ý, cả năm người đều có chỉ số bạch cầu ái toan tăng rõ rệt. Bốn trường hợp trong nhóm này đã bị ảnh hưởng đến chức năng gan.
Các bệnh nhân được điều trị bằng thuốc tẩy ký sinh trùng và đều hồi phục. Kết quả xét nghiệm phân trong quá trình theo dõi sau đó đều âm tính. Không có trường hợp nào diễn biến nặng hoặc tử vong.
Cơ quan chức năng cũng tiến hành điều tra tại nhà hàng phục vụ bữa ăn. Nguyên liệu làm gỏi gồm nhiều loại cá nước ngọt.
Nhà hàng có phân chia khu vực chế biến thực phẩm sống và chín, đồng thời sử dụng dao riêng cho từng nhóm. Tuy nhiên, cá dùng làm gỏi chỉ được rửa bằng nước máy. Dao và một số dụng cụ chế biến cũng không được khử trùng, làm tăng nguy cơ lây nhiễm chéo.
Sán lá gan nhỏ chủ yếu lây sang người thông qua việc ăn cá hoặc tôm nước ngọt sống, tái hay chưa được nấu chín hoàn toàn, trong đó có chứa ấu trùng nang của ký sinh trùng.
Theo cảnh báo của China CDC, người nhiễm sán lá gan không phải lúc nào cũng xuất hiện triệu chứng ngay. Sán trưởng thành có thể tồn tại trong cơ thể người từ 20-30 năm.
Tình trạng ký sinh kéo dài có thể liên tục gây tổn thương gan và đường mật, đồng thời liên quan đến nguy cơ xơ gan và ung thư đường mật.
Việc chẩn đoán sớm cũng có thể gặp khó khăn. Một ổ bệnh từng được ghi nhận tại địa phương vào năm 2024 cho thấy một số bệnh nhân ban đầu bị chẩn đoán nhầm với nhiễm trùng đường hô hấp trên hoặc viêm dạ dày - ruột. Nguyên nhân là các biểu hiện như sốt và khó chịu đường tiêu hóa khá dễ gây nhầm lẫn.
China CDC khuyến cáo biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất là không ăn cá nước ngọt sống hoặc chưa được nấu chín hoàn toàn. Cá cần được nấu ở nhiệt độ 100 độ C trong ít nhất 15 phút để tiêu diệt sán lá gan.
Dụng cụ dùng cho thực phẩm sống và chín phải được tách riêng, vệ sinh và khử trùng đúng cách. Người từng ăn cá nước ngọt sống rồi xuất hiện sốt không rõ nguyên nhân, đau bụng hoặc tăng bạch cầu ái toan nên đi khám và thông báo tiền sử ăn uống cho bác sĩ.
