Đề xuất điều chỉnh mức lương hưu tối thiểu đối với một số nhóm đối tượng
Theo Báo Lao Động, tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, các đại biểu đã nghe Tờ trình tóm tắt cùng Báo cáo thẩm tra về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội. Theo kế hoạch, văn bản dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/3/2027.
Một trong những nội dung đáng chú ý của dự thảo là điều chỉnh quy định về mức lương hưu hằng tháng thấp nhất. Theo đó, Chính phủ đề xuất lấy mức tham chiếu làm căn cứ xác định mức hưởng tối thiểu đối với một số nhóm người lao động có thời gian đóng BHXH bắt buộc từ đủ 20 năm.
Cụ thể, tại khoản 33 Điều 1, dự thảo đề xuất sửa đổi khoản 11 Điều 141 Luật BHXH năm 2024. Quy định mới không áp dụng đại trà mà giới hạn trong những nhóm đối tượng đáp ứng đầy đủ các điều kiện luật định.
Người lao động muốn thuộc diện áp dụng chính sách này phải đáp ứng đồng thời các yêu cầu: thuộc một trong những nhóm đối tượng được liệt kê tại các điểm a, b, c, d, đ, g và i khoản 1 Điều 2 Luật BHXH; đã tham gia BHXH trước ngày Luật sửa đổi có hiệu lực; có thời gian đóng BHXH bắt buộc thực tế từ đủ 20 năm trở lên.
Theo cơ quan soạn thảo, mức lương hưu tối thiểu sẽ được xác định căn cứ vào mức tham chiếu tại thời điểm người lao động được giải quyết chế độ. Như vậy, đây không phải khoản tiền cố định được ấn định trực tiếp trong luật mà có thể thay đổi theo mức tham chiếu do cơ quan có thẩm quyền quy định.
Đáng lưu ý, chính sách này mang tính hỗ trợ đối với những nhóm lao động đáp ứng điều kiện cụ thể, không đồng nghĩa tất cả người nghỉ hưu sau thời điểm 1/3/2027 đều được bảo đảm mức lương hưu tối thiểu bằng mức tham chiếu.
Các nhóm đối tượng thuộc diện xem xét áp dụng gồm:
Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn hoặc hợp đồng xác định thời hạn từ đủ 1 tháng trở lên. Quy định cũng bao gồm trường hợp hai bên sử dụng tên gọi khác cho thỏa thuận nhưng nội dung thể hiện quan hệ lao động có trả lương và chịu sự quản lý, điều hành, giám sát của người sử dụng lao động.
Cán bộ, công chức và viên chức.
Công nhân, viên chức quốc phòng; công nhân công an và người làm công tác khác trong tổ chức cơ yếu.
Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp thuộc Quân đội nhân dân; sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ, chuyên môn kỹ thuật thuộc Công an nhân dân; người làm công tác cơ yếu hưởng lương tương đương quân nhân.
Hạ sĩ quan, binh sĩ quân đội; hạ sĩ quan, chiến sĩ nghĩa vụ công an; học viên quân đội, công an và cơ yếu đang theo học, được hưởng sinh hoạt phí.
Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng theo quy định của pháp luật, ngoại trừ trường hợp điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên có quy định khác.
Người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên, đại diện phần vốn nhà nước hoặc phần vốn của doanh nghiệp; thành viên hội đồng quản trị, tổng giám đốc, giám đốc, thành viên ban kiểm soát và các chức danh quản lý được bầu tại hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã có hưởng tiền lương.
Mức lương hưu thấp nhất hiện nay được xác định ra sao?
Theo Luật BHXH năm 2024, mức lương hưu thấp nhất gắn với mức tham chiếu do Chính phủ quy định. Mức tham chiếu được xác định không thấp hơn mức lương cơ sở.
Từ ngày 1/7/2026, chính sách điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng được thực hiện với mức tăng 8%. Cùng thời điểm, mức lương cơ sở cũng tăng 8%, từ 2,34 triệu đồng/tháng lên 2,53 triệu đồng/tháng.
Đối với người đang hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng trước ngày 1/1/1995, nếu sau khi điều chỉnh theo quy định mà mức hưởng vẫn thấp hơn 3,8 triệu đồng/tháng thì được xem xét điều chỉnh bổ sung.
Cụ thể, người có mức hưởng dưới 3,5 triệu đồng/tháng được cộng thêm 300.000 đồng mỗi tháng. Trong khi đó, trường hợp đang nhận từ 3,5 triệu đồng đến dưới 3,8 triệu đồng/tháng sẽ được nâng mức hưởng lên 3,8 triệu đồng/tháng.
Như vậy, việc xác định mức lương hưu tối thiểu hiện nay cần căn cứ vào quy định về mức tham chiếu và các chính sách điều chỉnh có liên quan. Nếu đề xuất sửa đổi được thông qua, từ ngày 1/3/2027, một số nhóm người lao động có đủ điều kiện về đối tượng, thời điểm tham gia và thời gian đóng BHXH bắt buộc sẽ được áp dụng mức lương hưu thấp nhất bằng mức tham chiếu tại thời điểm giải quyết chế độ.
