Chỉ thỉnh thoảng xuất hiện cảm giác vướng đờm ở cổ họng trong gần một năm, người phụ nữ 62 tuổi đi khám và phát hiện nốt kính mờ kích thước 14x18 mm ở phổi phải. Đáng chú ý, dù tổn thương không thay đổi sau một tháng theo dõi, kết quả sinh thiết vẫn xác định bệnh nhân mắc ung thư biểu mô tuyến phổi.
Đi khám vì vướng đờm kéo dài, phát hiện tổn thương bất thường ở phổi
Bệnh nhân H.L.C. (62 tuổi, Hà Nội) đến Bệnh viện Đa khoa Medlatec kiểm tra sức khỏe sau khi thường xuyên có cảm giác mắc đờm ở cổ họng trong khoảng một năm. Ngoài triệu chứng này, người phụ nữ không xuất hiện biểu hiện bất thường rõ rệt. Gia đình cũng không ghi nhận trường hợp mắc ung thư phổi.
Tuy nhiên, chồng bệnh nhân có tiền sử hút thuốc lá kéo dài khoảng 40 năm và đến nay vẫn duy trì thói quen này, khiến người bệnh có nguy cơ tiếp xúc với khói thuốc thụ động.
Kết quả khám lâm sàng ban đầu cho thấy các chỉ số liên quan đến sức khỏe toàn thân, hệ hô hấp và tim mạch chưa phát hiện dấu hiệu đáng lo ngại. Dù vậy, hình ảnh chụp CT phổi liều thấp lại ghi nhận một nốt kính mờ ở thùy giữa phổi phải, có kích thước 14x18 mm.
Theo ThS.BS Mai Thị Ngân, chuyên khoa Hô hấp tại bệnh viện, tổn thương dạng kính mờ trong phổi không đồng nghĩa chắc chắn với ung thư. Đây có thể là biểu hiện của nhiều tình trạng bệnh lý khác nhau, từ viêm nhiễm, nhiễm nấm, ký sinh trùng cho đến các khối u.
Do đó, bác sĩ không thể đưa ra kết luận chính xác chỉ dựa trên hình ảnh chụp CT tại một thời điểm. Bệnh nhân được hướng dẫn sử dụng kháng sinh theo phác đồ điều trị viêm phổi thông thường, đồng thời hẹn tái khám và kiểm tra hình ảnh sau một tháng để đánh giá diễn biến tổn thương.
Nốt kính mờ không thay đổi, sinh thiết phát hiện ung thư biểu mô tuyến phổi
Sau một tháng điều trị, bệnh nhân quay lại bệnh viện kiểm tra theo lịch hẹn. Kết quả chụp CT ngực độ phân giải cao cho thấy nốt kính mờ ở phổi phải vẫn giữ nguyên kích thước, không có sự thay đổi đáng kể so với lần khảo sát trước.
Việc tổn thương tiếp tục tồn tại sau thời gian theo dõi khiến bác sĩ cần làm rõ bản chất bệnh lý. Bệnh nhân được chỉ định thực hiện thêm các xét nghiệm chuyên sâu nhằm đánh giá nguy cơ ác tính.
Kết quả xét nghiệm dấu ấn ung thư cho thấy chỉ số ProGRP đạt 70,7, cao hơn mức tham chiếu 0-65. Trong khi đó, CEA ở mức 3,76, nằm trong giới hạn bình thường (không quá 5) và Cyfra 21-1 đạt 0,95, thấp hơn ngưỡng tham chiếu 4.
Đáng chú ý, kết quả sinh thiết phổi xuyên thành ngực đã xác định bệnh nhân mắc ung thư biểu mô tuyến phổi. Tiếp tục đánh giá bằng phương pháp chụp PET/CT, các bác sĩ không phát hiện tổn thương tại những cơ quan khác.
Sau khi tổng hợp kết quả thăm khám và chẩn đoán hình ảnh, bệnh nhân được xác định mắc ung thư biểu mô tuyến tại thùy giữa phổi phải, giai đoạn lâm sàng T1bN0M0. Các bác sĩ chỉ định phẫu thuật cắt bỏ thùy giữa phổi phải kết hợp nạo vét hạch.
Kết quả phân tích giải phẫu bệnh sau phẫu thuật xác nhận ung thư biểu mô tuyến không nhầy xâm nhập. Đáng chú ý, mẫu bệnh phẩm không ghi nhận tình trạng tế bào ung thư xâm lấn mạch máu, thần kinh, lá tạng màng phổi hoặc lan rộng quanh các khoang dẫn khí. Phần diện cắt phẫu thuật không còn tế bào ung thư.
Những kết quả này là cơ sở quan trọng để bác sĩ đánh giá tình trạng tổn thương sau can thiệp, đồng thời xây dựng kế hoạch chăm sóc và theo dõi sức khỏe lâu dài cho người bệnh.
Ung thư phổi có thể không biểu hiện rõ ở giai đoạn đầu
Theo ThS.BS Mai Thị Ngân chia sẻ trên GĐ&XH, một trong những khó khăn trong phát hiện ung thư phổi là bệnh có thể phát triển trong thời gian dài mà không gây ra triệu chứng điển hình. Nhiều trường hợp chỉ tình cờ phát hiện tổn thương khi thực hiện các phương pháp chẩn đoán hình ảnh vì một lý do sức khỏe khác.
Một số dấu hiệu cảnh báo cần chú ý gồm ho dai dẳng hoặc thay đổi đặc điểm cơn ho, ho ra máu, đau tức ngực, khó thở, khàn tiếng kéo dài và giảm cân không rõ nguyên nhân.
Tuy nhiên, những biểu hiện trên không chỉ xuất hiện ở người mắc ung thư phổi mà còn có thể liên quan đến nhiều bệnh lý khác. Vì vậy, khi nhận thấy triệu chứng kéo dài hoặc bất thường, người dân nên đến cơ sở y tế để được kiểm tra, xác định nguyên nhân.
Đặc biệt, những người hút thuốc lá lâu năm, thường xuyên tiếp xúc với khói thuốc thụ động hoặc có các yếu tố nguy cơ khác cần chủ động trao đổi với bác sĩ về việc đánh giá nguy cơ và lựa chọn phương pháp sàng lọc thích hợp.
Trong đó, chụp CT phổi liều thấp là phương pháp có thể được sử dụng để sàng lọc ung thư phổi ở nhóm người có nguy cơ cao. Kỹ thuật này giúp phát hiện các nốt tổn thương kích thước nhỏ ngay cả khi người bệnh chưa xuất hiện triệu chứng rõ ràng.
Đối với những trường hợp đã phát hiện nốt phổi, việc tái khám đúng lịch và theo dõi hình ảnh theo hướng dẫn chuyên môn có ý nghĩa quan trọng. Nếu tổn thương tăng kích thước, xuất hiện thành phần đặc hoặc có đặc điểm nghi ngờ ác tính, bác sĩ có thể cân nhắc sinh thiết và các xét nghiệm cần thiết để xác định chẩn đoán.
Các chuyên gia cũng lưu ý, người bệnh không nên chủ quan chỉ vì nốt phổi có kích thước nhỏ, không thay đổi sau một thời gian ngắn hoặc các chỉ số dấu ấn ung thư nằm trong giới hạn bình thường. Những yếu tố này không đủ để loại trừ hoàn toàn nguy cơ ung thư. Việc đánh giá cần dựa trên tổng hợp triệu chứng, tiền sử, hình ảnh học và kết quả xét nghiệm chuyên sâu.
