Thịt lợn là thực phẩm quen thuộc trong bữa cơm của nhiều gia đình Việt Nam. Đây là nguồn cung cấp protein chất lượng cao cùng nhiều vitamin và khoáng chất như sắt, kẽm, vitamin nhóm B... góp phần đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng hằng ngày.
Tuy nhiên, không phải bộ phận nào của con lợn cũng có giá trị dinh dưỡng như nhau. Một số cơ quan nội tạng hoặc phần thịt đặc biệt có thể tiềm ẩn nguy cơ về an toàn thực phẩm nếu không được loại bỏ đúng cách, không rõ nguồn gốc hoặc chế biến chưa đảm bảo. Vì vậy, người tiêu dùng cần lựa chọn cẩn trọng, thay vì chỉ quan tâm đến giá thành.
1. Thận lợn và phần tuyến thượng thận cần được làm sạch kỹ trước khi sử dụng
Thận lợn là món ăn được nhiều người yêu thích bởi vị giòn đặc trưng và hàm lượng protein khá cao. Tuy nhiên, đây cũng là cơ quan đảm nhiệm chức năng lọc và bài tiết các chất chuyển hóa trong cơ thể vật nuôi.
Nếu lợn được nuôi trong môi trường không đảm bảo hoặc sử dụng thức ăn, thuốc thú y không đúng quy định, thận có thể tích tụ một số kim loại nặng hoặc tồn dư chất không mong muốn. Chính vì vậy, việc lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng là yếu tố rất quan trọng.
Đặc biệt, phần tuyến thượng thận nằm sát phía trên quả thận cần được loại bỏ hoàn toàn trong quá trình sơ chế. Nếu ăn phải, người dùng có thể gặp các triệu chứng như buồn nôn, đau bụng, tim đập nhanh hoặc khó chịu do ảnh hưởng của các hormone còn tồn dư trong mô tuyến.
Để đảm bảo an toàn, nên mua thận tại các cơ sở uy tín, sơ chế kỹ bằng cách loại bỏ phần trắng bên trong, ngâm với muối hoặc giấm và nấu chín hoàn toàn trước khi ăn.
2. Tuyến giáp lợn không phải là thực phẩm được khuyến khích sử dụng
Tuyến giáp là cơ quan nằm ở vùng cổ của lợn, có chức năng sản xuất hormone điều hòa quá trình trao đổi chất. Trong quá trình giết mổ chuyên nghiệp, bộ phận này thường được loại bỏ và không được khuyến khích đưa vào thực phẩm.
Nếu vô tình sử dụng tuyến giáp chưa được loại bỏ hoàn toàn, người ăn có thể hấp thụ lượng hormone tuyến giáp còn sót lại. Mặc dù nguy cơ phụ thuộc vào lượng tiêu thụ và cách chế biến, nhưng việc ăn thường xuyên hoặc với số lượng lớn có thể gây ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe, đặc biệt với người mắc bệnh tuyến giáp hoặc tim mạch.
Do đó, khi mua thịt vùng cổ hoặc đầu lợn, người tiêu dùng nên lựa chọn sản phẩm đã được sơ chế kỹ, có nguồn gốc từ cơ sở giết mổ đạt tiêu chuẩn vệ sinh thú y.
3. Phần thịt còn sót hạch bạch huyết cần được loại bỏ trước khi chế biến
Hạch bạch huyết là một bộ phận thuộc hệ miễn dịch của động vật, có chức năng lọc vi khuẩn, virus và các tác nhân gây bệnh.
Ở lợn khỏe mạnh đã qua kiểm dịch, hạch bạch huyết không đồng nghĩa với việc chứa mầm bệnh. Tuy nhiên, theo khuyến cáo của nhiều chuyên gia an toàn thực phẩm, hạch không phải là phần được khuyến khích sử dụng làm thực phẩm vì đây là nơi tập trung các tế bào miễn dịch và có thể chứa vi sinh vật nếu con vật mắc bệnh hoặc quá trình giết mổ không bảo đảm vệ sinh.
Những hạch này thường xuất hiện nhiều ở vùng cổ, nách, bẹn và quanh hàm. Khi sơ chế, người chế biến nên quan sát để loại bỏ hoàn toàn các cục nhỏ màu trắng xám hoặc vàng nhạt có hình bầu dục trước khi nấu.
Đối với thịt cổ lợn, đây vẫn là phần thịt ngon, mềm và được nhiều người ưa chuộng. Tuy nhiên, cần mua tại địa chỉ uy tín và sơ chế cẩn thận để loại bỏ hết hạch bạch huyết còn sót lại.
Bí quyết chọn thịt lợn an toàn cho bữa ăn gia đình
Bên cạnh việc biết những bộ phận cần hạn chế sử dụng, người tiêu dùng cũng nên lưu ý một số nguyên tắc khi chọn mua thịt lợn:
- Chọn thịt có màu hồng tươi tự nhiên, bề mặt khô ráo, có độ đàn hồi tốt.
- Không mua thịt có mùi lạ, nhớt hoặc màu sắc bất thường.
- Ưu tiên thịt có dấu kiểm soát giết mổ hoặc được bày bán tại cửa hàng, siêu thị, cơ sở kinh doanh uy tín.
- Nội tạng cần được chế biến ngay sau khi mua, làm sạch kỹ và nấu chín hoàn toàn.
- Không nên lạm dụng nội tạng động vật trong khẩu phần ăn vì chúng thường chứa nhiều cholesterol và purin.
- Không nên chỉ nhìn vào giá rẻ
Thực tế, nhiều bộ phận của lợn được bán với giá thấp hơn các phần thịt nạc vì ít người lựa chọn hoặc đòi hỏi phải sơ chế công phu. Tuy nhiên, giá rẻ không nên là tiêu chí quyết định khi mua thực phẩm.
Điều quan trọng nhất vẫn là nguồn gốc xuất xứ, quy trình kiểm dịch, điều kiện bảo quản và cách chế biến. Khi lựa chọn thực phẩm an toàn, kết hợp chế độ ăn cân đối và đa dạng, người tiêu dùng sẽ giảm thiểu nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe, đồng thời bảo đảm bữa cơm gia đình vừa ngon miệng vừa giàu dinh dưỡng.
