Người cao tuổi, người khuyết tật nặng, bệnh nhân mắc bệnh mạn tính hoặc không thể tự đến cơ sở y tế có thể được khám, chữa bệnh ngay tại nơi cư trú và vẫn được Quỹ Bảo hiểm y tế (BHYT) thanh toán chi phí nếu đề xuất mới của Bộ Y tế được thông qua. Đây là một trong những nội dung đáng chú ý tại dự thảo Thông tư quy định về thanh toán BHYT đối với khám bệnh, chữa bệnh y học gia đình, khám tại nhà và khám từ xa.
Bộ Y tế đề xuất mở rộng phạm vi thanh toán BHYT đối với khám, chữa bệnh tại nhà
Bộ Y tế đang lấy ý kiến đối với dự thảo Thông tư quy định việc thanh toán chi phí khám, chữa bệnh bằng BHYT trong các hình thức khám chữa bệnh y học gia đình, khám tại nhà và khám từ xa.
Theo dự thảo, Quỹ BHYT sẽ thanh toán chi phí khám, chữa bệnh tại nhà đối với người bệnh không thể đến cơ sở y tế do tình trạng sức khỏe hoặc hạn chế khả năng vận động.
Việc khám chữa bệnh sẽ do cơ sở khám chữa bệnh cử bác sĩ hoặc nhân viên y tế đến trực tiếp nơi người bệnh đang sinh sống để thực hiện các dịch vụ chuyên môn theo quy định.
Địa điểm khám chữa bệnh có thể là:
- Nhà ở của người bệnh.
- Trung tâm bảo trợ xã hội công lập.
- Cơ sở chăm sóc người có công.
- Các địa điểm cư trú hợp pháp khác theo quy định của pháp luật.
- 7 nhóm người được đề xuất khám, chữa bệnh tại nhà và hưởng BHYT
Theo dự thảo Thông tư, các đối tượng sau đây sẽ được xem xét khám, chữa bệnh tại nhà và được Quỹ BHYT thanh toán nếu đáp ứng điều kiện theo quy định:
1. Người khuyết tật nặng và đặc biệt nặng
Đây là nhóm người gặp nhiều khó khăn trong việc di chuyển đến cơ sở khám chữa bệnh nên được ưu tiên tiếp cận dịch vụ y tế ngay tại nơi cư trú.
2. Người từ 75 tuổi trở lên bị hạn chế khả năng đi lại
Đối với người cao tuổi sức khỏe suy giảm, việc được bác sĩ đến tận nhà khám sẽ góp phần giảm nguy cơ biến chứng và hạn chế việc phải di chuyển xa.
3. Người mắc bệnh tâm thần không có khả năng tự chăm sóc
Những trường hợp không thể tự chăm sóc bản thân hoặc không thể tự đến cơ sở y tế cũng thuộc diện được đề xuất hưởng chính sách.
4. Người mắc bệnh mạn tính hoặc bị liệt, hạn chế vận động
Bao gồm các bệnh nhân mắc bệnh kéo dài như tim mạch, đái tháo đường, tai biến, ung thư hoặc các trường hợp bị liệt khiến việc đi lại gặp nhiều khó khăn.
5. Người cần chăm sóc giảm nhẹ giai đoạn cuối
Những bệnh nhân ở giai đoạn cuối của bệnh lý, cần chăm sóc giảm nhẹ và theo dõi thường xuyên sẽ có điều kiện tiếp cận dịch vụ y tế ngay tại nhà.
6. Người đang được chăm sóc tại cơ sở bảo trợ xã hội
Nhóm này bao gồm:
- Người đang hưởng trợ giúp xã hội.
- Thương binh, bệnh binh.
- Người có công với cách mạng đang được nuôi dưỡng tại cơ sở bảo trợ xã hội, trung tâm điều dưỡng hoặc cơ sở chăm sóc chuyên biệt.
7. Trẻ nhỏ dưới 36 tháng tuổi và người cao tuổi không có người chăm sóc
Dự thảo cũng đề xuất bổ sung nhóm trẻ em dưới 36 tháng tuổi và người cao tuổi không có thân nhân chăm sóc nhằm tạo điều kiện tiếp cận dịch vụ y tế thuận lợi hơn.
Khám bệnh tại nhà, BHYT sẽ thanh toán những khoản nào?
Theo dự thảo, người bệnh thuộc diện được khám tại nhà không chỉ được bác sĩ trực tiếp thăm khám mà còn được Quỹ BHYT thanh toán nhiều chi phí liên quan theo phạm vi quyền lợi.
Bao gồm:
- Chi phí khám bệnh, chữa bệnh.
- Tiền thuốc theo chỉ định.
- Thiết bị y tế.
- Máu và chế phẩm máu.
- Khí y tế.
- Vật tư tiêu hao.
- Dụng cụ y tế.
- Hóa chất phục vụ quá trình khám, chữa bệnh.
Mức thanh toán sẽ thực hiện theo quyền lợi BHYT mà người bệnh đang được hưởng.
Bác sĩ có thể mang thuốc, thiết bị y tế đến tận nhà người bệnh
Một điểm mới đáng chú ý trong dự thảo là nhân viên y tế được phép mang thuốc, vật tư và thiết bị y tế từ cơ sở khám chữa bệnh đến nơi người bệnh cư trú khi có chỉ định chuyên môn.
Đối với các trường hợp cần thực hiện xét nghiệm, nhân viên y tế có thể:
- Mang thiết bị đến tận nhà để thực hiện xét nghiệm.
- Lấy mẫu bệnh phẩm tại nhà và chuyển về cơ sở y tế để phân tích, chẩn đoán.
Quy định này được kỳ vọng sẽ giúp người bệnh hạn chế việc di chuyển nhiều lần, đồng thời vẫn bảo đảm chất lượng chuyên môn trong quá trình điều trị.
Cơ sở nào được phép thực hiện khám, chữa bệnh tại nhà?
Theo dự thảo, việc khám chữa bệnh tại nhà chỉ được triển khai tại các cơ sở khám chữa bệnh đã ký hợp đồng khám chữa bệnh BHYT.
Bao gồm:
- Cơ sở khám chữa bệnh ban đầu.
- Cơ sở y học gia đình.
- Một số cơ sở khám chữa bệnh chuyên sâu đáp ứng yêu cầu chuyên môn và phù hợp khả năng chi trả của Quỹ BHYT.
Bên cạnh đó, bác sĩ hoặc nhân viên y tế thực hiện khám tại nhà phải được người đứng đầu cơ sở y tế phân công bằng văn bản và có phạm vi hành nghề phù hợp với dịch vụ cung cấp.
Vì sao cần mở rộng khám, chữa bệnh tại nhà?
Theo Bộ Y tế, Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số với số lượng người cao tuổi ngày càng tăng.
Thống kê cho thấy, trung bình mỗi người cao tuổi mắc khoảng 3 bệnh mạn tính, phổ biến như:
- Tăng huyết áp.
- Đái tháo đường.
- Bệnh tim mạch.
- Bệnh xương khớp.
- Ung thư.
Ngoài ra, nhu cầu chăm sóc sau điều trị cấp tính, phục hồi chức năng, chăm sóc giảm nhẹ và theo dõi bệnh mạn tính tại cộng đồng cũng ngày càng lớn, trong khi nhiều bệnh viện tuyến trên vẫn thường xuyên quá tải.
Hiện nay, Việt Nam chưa có quy định riêng về thanh toán BHYT đối với khám chữa bệnh tại nhà. Vì vậy, nếu dự thảo Thông tư được ban hành, đây sẽ là lần đầu tiên có hành lang pháp lý đầy đủ về quy trình chuyên môn, hồ sơ bệnh án, kê đơn, giá dịch vụ và cơ chế thanh toán BHYT đối với hình thức khám, chữa bệnh tại nhà.
