Những lợi ích từ chế độ ăn chay
Một số nghiên cứu đã chỉ ra thức ăn chay dễ tiêu hoá hơn thịt, giảm bớt gánh nặng cho ruột và dạ dày. Chế độ ăn thuần chay chứa các thành phần vitamin và protein trong đó có thể đẩy nhanh quá trình phân giải viêm và thúc đẩy quá trình phục hồi tế bào trên cơ thể.
Theo Báo Tiền Phong, nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Nội khoa JAMA (Mỹ) ghi nhận người theo chế độ thuần chay có nguy cơ tử vong thấp hơn 9% so với nhóm ăn tạp.
Tuy nhiên, những kết quả này không đồng nghĩa với việc ăn chay chắc chắn giúp kéo dài tuổi thọ. Một nghiên cứu được đăng trên American Journal of Clinical Nutrition cho rằng chế độ ăn thuần chay có thể giúp giảm nguy cơ mắc một số bệnh mạn tính, nhưng mối liên hệ giữa chế độ ăn này và nguy cơ tử vong vẫn chưa có kết luận rõ ràng.
Ăn chay vẫn có nguy cơ thiếu dưỡng chất
Bên cạnh những lợi ích tiềm năng, chế độ thuần chay cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về việc cân đối dinh dưỡng. Nếu lựa chọn thực phẩm không hợp lý, người ăn chay có thể thiếu protein, vitamin B12, sắt, canxi, kẽm, omega-3 và một số dưỡng chất khác.
Tình trạng thiếu hụt kéo dài có thể ảnh hưởng đến sức khỏe cơ bắp, xương, hệ thần kinh và khả năng tạo máu. Người cao tuổi càng cần chú ý đến lượng protein trong khẩu phần để duy trì khối cơ và hạn chế nguy cơ suy giảm thể chất.
Theo VNExpress, tiến sĩ Arthur Saniotis, chuyên gia tại Australia, cho rằng chế độ ăn hoàn toàn không có thịt có thể khiến con người khó đáp ứng đầy đủ một số nhu cầu dinh dưỡng nếu không được xây dựng phù hợp. Một nghiên cứu khác cũng chỉ ra, những người duy trì ăn chay liên tục trong 10 năm có nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân cao hơn 20% so với những người ăn thịt.
Như vậy, hiện chưa có đủ bằng chứng để khẳng định ăn chay giúp con người sống lâu hơn ăn thịt. Ngược lại, một chế độ ăn nhiều thịt đỏ, thực phẩm chế biến sẵn, đường và chất béo cũng không phải lựa chọn có lợi cho sức khỏe.
Ăn uống cân bằng mới là yếu tố quan trọng
Thay vì chỉ tập trung vào việc tăng cường hay loại bỏ thịt, các chuyên gia dinh dưỡng thường nhấn mạnh sự cân bằng và đa dạng trong khẩu phần. Rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu, hạt và những nguồn protein phù hợp có thể được kết hợp để đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng của cơ thể.
Một số thói quen dưới đây thường được khuyến nghị để duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý:
1. Không ăn "quá nhiều"
Ăn quá mức nhu cầu năng lượng trong thời gian dài có thể làm tăng nguy cơ thừa cân, béo phì và nhiều vấn đề sức khỏe khác. Vì vậy, thay vì cố gắng ăn thật no, mỗi người nên điều chỉnh khẩu phần phù hợp với nhu cầu và mức độ vận động của cơ thể.
2. Hạn chế thực phẩm đậm vị
Các món ăn quá mặn, nhiều đường, nhiều dầu mỡ hoặc thực phẩm chế biến sẵn nếu được sử dụng thường xuyên có thể ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe. Ưu tiên thực phẩm tươi, đa dạng và ít chế biến sẽ giúp khẩu phần cân bằng hơn.
3. Duy trì cảm giác thoải mái khi ăn uống
Ăn chậm, nhai kỹ là cách ăn của những người sống thọ. Phương pháp này có thể giảm 1/3 lượng thức ăn khi qua miệng, giúp nghiền nhỏ thức ăn, giảm tải cho hệ tiêu hoá. Bên cạnh đó, việc ăn chậm, nhai kĩ giúp cho chúng ta no lâu hơn, tránh được việc ăn quá nhiều so với nhu cầu, qua đó giúp giảm nguy cơ tăng cân và béo phì.
Nhìn chung, không có một chế độ ăn duy nhất phù hợp với tất cả mọi người. Ăn chay có thể mang lại lợi ích nếu được xây dựng đầy đủ và cân đối, nhưng việc loại bỏ hoàn toàn thực phẩm động vật cũng đòi hỏi người ăn phải chú ý hơn đến nguy cơ thiếu hụt dưỡng chất.
Một chế độ ăn đa dạng, vừa đủ kết hợp với vận động thường xuyên, ngủ đủ giấc và lối sống lành mạnh mới là nền tảng quan trọng để duy trì sức khỏe lâu dài.
