Bộ Tài chính đang lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số quy định tại Nghị định 320/2025/NĐ-CP về thuế thu nhập doanh nghiệp. Đáng chú ý, dự thảo đề xuất ngoại lệ đối với quy định thanh toán không dùng tiền mặt khi doanh nghiệp chi trả lương, thưởng cho người lao động tại một số địa bàn đặc biệt.
Đề xuất ngoại lệ khi thanh toán tiền lương bằng tiền mặt
Theo dự thảo Nghị định đang được Bộ Tài chính xây dựng, một trong những nội dung đáng chú ý là việc bổ sung quy định vào khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP.
Theo đó, yêu cầu về thanh toán không dùng tiền mặt sẽ không áp dụng đối với một số khoản chi của doanh nghiệp trong trường hợp người nhận tiền là hộ gia đình, cá nhân cư trú tại các địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn theo quy định của pháp luật về đầu tư.
Quy định này được đề xuất nhằm phù hợp hơn với điều kiện thực tế tại những khu vực mà hạ tầng thanh toán, ngân hàng và các dịch vụ tài chính chưa phát triển đồng đều.
Đáng chú ý, nhóm khoản chi được đề xuất áp dụng ngoại lệ bao gồm tiền lương, tiền công, tiền thưởng, phụ cấp, trợ cấp và các khoản thanh toán khác cho người lao động.
Như vậy, nếu nội dung này được thông qua, doanh nghiệp có người lao động cư trú tại địa bàn thuộc diện khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn có thể được thanh toán các khoản nói trên bằng tiền mặt mà không phải áp dụng yêu cầu thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định tương ứng.
Những khoản thanh toán nào được đề xuất áp dụng?
Dự thảo đưa ra ba nhóm trường hợp cụ thể.
- Thứ nhất, doanh nghiệp có thể thanh toán bằng tiền mặt khi mua hàng hóa, dịch vụ từ hộ gia đình hoặc cá nhân trong trường hợp thuộc diện được lập bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ theo quy định.
- Thứ hai, doanh nghiệp được đề xuất áp dụng ngoại lệ đối với các khoản tiền lương, tiền công, tiền thưởng, phụ cấp, trợ cấp và những khoản chi khác dành cho người lao động.
- Thứ ba, quỹ tín dụng nhân dân và tổ chức tài chính vi mô được đề xuất không bắt buộc thanh toán không dùng tiền mặt khi chi trả tiền lãi cho cá nhân thuộc phạm vi quy định.
Trong đó, quy định liên quan đến tiền lương và các khoản thu nhập của người lao động được nhiều doanh nghiệp quan tâm bởi đây là nhóm khoản chi phát sinh thường xuyên trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng đây mới là nội dung được đề xuất trong dự thảo, chưa phải quy định chính thức có hiệu lực. Doanh nghiệp và người lao động cần chờ văn bản được ban hành để xác định chính xác phạm vi, điều kiện cũng như thời điểm áp dụng.
Người lao động ở địa bàn khó khăn có thể nhận lương tiền mặt
Điểm đáng chú ý của đề xuất là việc xác định ngoại lệ dựa trên địa bàn cư trú của người lao động.
Theo dự thảo, trường hợp doanh nghiệp trả lương cho người lao động làm việc hoặc thanh toán tiền cho hộ gia đình, cá nhân cư trú tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn sẽ thuộc phạm vi được xem xét áp dụng quy định ngoại lệ.
Điều này có ý nghĩa thực tế đối với những khu vực mà người dân còn gặp hạn chế trong việc tiếp cận hệ thống ngân hàng hoặc các phương thức thanh toán điện tử.
Nếu được thông qua, doanh nghiệp tại những địa bàn này sẽ có thêm phương án thanh toán phù hợp với điều kiện thực tế, đồng thời giảm những vướng mắc có thể phát sinh khi thực hiện các quy định về thanh toán không dùng tiền mặt.
Dù vậy, việc trả lương bằng tiền mặt không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp được bỏ qua các quy định khác liên quan đến tiền lương, chứng từ, kế toán, thuế và quyền lợi của người lao động. Các khoản chi vẫn cần được thực hiện và ghi nhận theo đúng quy định pháp luật hiện hành.
Bổ sung nhóm doanh nghiệp được hưởng ưu đãi thuế
Bên cạnh quy định về thanh toán bằng tiền mặt, dự thảo sửa đổi Nghị định 320/2025/NĐ-CP còn đề xuất bổ sung thêm hai nhóm đối tượng vào diện doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao được hưởng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp.
Hai nhóm được đề xuất bổ sung gồm trung tâm nghiên cứu và phát triển công nghệ chiến lược, doanh nghiệp công nghệ chiến lược, trung tâm nghiên cứu và phát triển công nghệ cao và doanh nghiệp công nghệ cao nhóm 1 theo quy định của pháp luật về công nghệ cao.
Ngoài ra, doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao theo quy định của pháp luật về công nghệ cao cũng được đề xuất bổ sung.
Việc mở rộng nhóm đối tượng này được kỳ vọng góp phần tạo thêm cơ chế khuyến khích đối với hoạt động nghiên cứu, phát triển và sản xuất các sản phẩm công nghệ cao, qua đó hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư vào những lĩnh vực công nghệ có giá trị gia tăng lớn.
