Ổi là một trong những loại cây ăn quả quen thuộc bậc nhất ở Việt Nam. Cây dễ thích nghi với điều kiện khí hậu nhiệt đới, không quá khó chăm sóc và có thể cho quả trong nhiều năm.
Từ những cây ổi trồng quanh vườn nhà trước đây, hiện nay nhiều giống đã được phát triển thành vùng hàng hóa như ổi lê Đài Loan, ổi nữ hoàng, ổi không hạt, ổi ruột đỏ... Mỗi loại có đặc điểm khác nhau về kích thước, độ giòn, vị ngọt và màu sắc phần ruột.
Giá ổi cũng khá bình dân. Vào thời điểm nguồn cung dồi dào, một số loại có thể được bán từ khoảng 10.000 đồng/kg; các giống tuyển chọn, quả đẹp hoặc bán tại siêu thị, cửa hàng có mức giá cao hơn.
Quả bình dân nhưng lượng vitamin C đáng chú ý
Một trong những điểm nổi bật nhất về dinh dưỡng của ổi là hàm lượng vitamin C.
Theo dữ liệu dinh dưỡng của USDA, trong 100 g ổi tươi có khoảng 228 mg vitamin C, 5,4 g chất xơ và 417 mg kali. Ngoài ra, loại quả này còn cung cấp folate, magie cùng các carotenoid và hợp chất thực vật khác.
Vitamin C hoạt động như một chất chống oxy hóa và cần thiết đối với nhiều chức năng của cơ thể, trong đó có hoạt động bình thường của hệ miễn dịch và quá trình tổng hợp collagen.
Chất xơ trong ổi cũng là một điểm cộng. Ăn đủ chất xơ góp phần duy trì hoạt động bình thường của hệ tiêu hóa, đồng thời có lợi cho việc kiểm soát cholesterol và đường huyết trong một chế độ ăn cân bằng.
Ổi còn cung cấp kali. Đây là khoáng chất cần thiết cho hoạt động của cơ, thần kinh và góp phần duy trì huyết áp bình thường.
Ổi ruột hồng còn chứa lycopene - sắc tố thực vật thuộc nhóm carotenoid tạo nên màu hồng hoặc đỏ đặc trưng. Đây cũng là một hợp chất có hoạt tính chống oxy hóa.
Một số nghiên cứu đã tìm hiểu mối liên hệ giữa việc ăn ổi hoặc sử dụng chiết xuất từ lá ổi với đường huyết, lipid máu và một số chỉ số sức khỏe khác. Tuy nhiên, không nên từ những kết quả này suy rộng rằng ăn ổi có thể điều trị tiểu đường, tim mạch hay các bệnh lý khác.
Ăn ổi thế nào để tận dụng chất xơ?
Ổi có thể ăn trực tiếp sau khi rửa sạch. Phần vỏ cũng chứa chất xơ và các hợp chất thực vật, vì vậy với quả có nguồn gốc bảo đảm, vỏ là phần có thể ăn được sau khi được làm sạch kỹ.
Nếu mục tiêu là bổ sung chất xơ, ăn cả miếng thường có lợi thế hơn ép lấy nước rồi bỏ bã. Một quả ổi cũng có thể kết hợp cùng sữa chua không đường hoặc các loại trái cây khác để tạo thành bữa phụ.
Tuy nhiên, những món ổi lắc, ổi dầm thường được thêm khá nhiều muối, đường, bột ớt hoặc gia vị. Ăn thường xuyên theo cách này có thể làm tăng lượng đường và natri nạp vào cơ thể, làm giảm phần nào lợi thế của một loại trái cây vốn khá lành mạnh.
Người có hệ tiêu hóa nhạy cảm cũng không nhất thiết phải ăn một lượng lớn ổi cùng lúc. Nên điều chỉnh khẩu phần tùy khả năng dung nạp của cơ thể.
Chọn ổi giòn ngon không khó
Nếu thích ăn giòn, nên chọn những quả có vỏ xanh sáng, bề mặt căng, cầm chắc tay và không có vùng mềm nhũn hay dập nát. Quả quá non thường cứng và chát, trong khi quả chín quá có thể mềm và mất độ giòn.
Với những giống ổi ăn khi chín, có thể chọn quả bắt đầu chuyển từ xanh đậm sang xanh nhạt hoặc hơi vàng và tỏa mùi thơm nhẹ. Không nên chỉ dựa vào kích thước bởi mỗi giống ổi có đặc điểm khác nhau.
Ổi mua về nếu còn cứng có thể để ở nhiệt độ phòng trong thời gian ngắn cho đạt độ chín mong muốn. Khi quả đã chín, bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh giúp kéo dài thời gian sử dụng.
Từ loại quả từng xuất hiện quen thuộc trong vườn nhà, ổi ngày nay được trồng thành hàng hóa với nhiều giống khác nhau. Giá không đắt nhưng hàm lượng vitamin C và chất xơ đáng chú ý khiến đây là một lựa chọn đơn giản để bổ sung trái cây vào khẩu phần hằng ngày.
