Cá mè sinh sống phổ biến tại ao hồ, sông ngòi và từ lâu đã xuất hiện trong bữa cơm gia đình. Cá có thịt mềm, vị ngọt tự nhiên và độ béo nhất định, nhưng mùi tanh đặc trưng khiến không ít người e ngại.
Trong 100 g thịt cá mè có khoảng 144 calo, 15,3–15,4 g protein, 2,2–9,1 g chất béo và 4,7 g carbohydrate. Cá còn cung cấp 82 mg canxi, 18 mg phốt pho, 0,8 mg sắt, 229 mg kali, cùng selen, natri và các vitamin B1, B2, D, E.
Hai loại phổ biến là cá mè trắng và cá mè hoa. Cá mè trắng có thân tương đối dài, vảy nhỏ, màu trắng bạc và phần bụng sáng. Cá mè hoa thường lớn hơn, trên da có những mảng màu sẫm loang lổ. Kích thước, độ béo và đặc điểm thịt có thể khác nhau tùy từng con.
Trước đây, cá mè không được đánh giá cao như cá trắm hoặc cá chép do thịt không quá dày, nhiều xương dăm và mùi tanh rõ. Loại cá này từng chủ yếu được chọn bởi các gia đình muốn tiết kiệm chi phí hoặc có sẵn nguồn cá trong ao nhà.
Hiện cá mè được sử dụng phổ biến hơn nhờ những cách sơ chế và kết hợp gia vị để giảm mùi. Khi làm cá, cần loại bỏ nhớt, mang, nội tạng và phần màng đen bên trong bụng. Muối, gừng hoặc chanh có thể được dùng để hỗ trợ khử tanh.
Không nên ngâm cá quá lâu với chanh hoặc giấm vì có thể làm thay đổi kết cấu thịt. Do cá có nhiều xương dăm, người ăn cần thận trọng, đặc biệt khi chế biến cho trẻ nhỏ và người cao tuổi.
Gừng, riềng, nghệ, hành và sả là những nguyên liệu thường được kết hợp với cá mè. Nếu chọn cá còn tươi và sơ chế kỹ, phần thịt sau khi nấu sẽ mềm, ngọt và có độ béo tự nhiên.
Cá mè om dưa và cá mè kho riềng là các món quen thuộc trong nhiều gia đình miền Bắc. Người thích hương vị nhẹ hơn có thể chọn cá hấp bia hoặc hấp cùng gừng, sả và hành.
Cá tươi thường có mắt trong, mang đỏ và thân còn độ đàn hồi. Sau khi loại bỏ những bộ phận cần thiết, cá nên được rửa sạch trước khi tẩm ướp và chế biến.
Cá mè, đặc biệt là phần mỡ, được nhắc đến như nguồn Omega-3 với hai axít béo quan trọng là EPA và DHA. Khi nói đến Omega-3, nhiều người thường nghĩ tới cá hồi hoặc cá biển đắt tiền, trong khi cá mè là lựa chọn quen thuộc, dễ mua hơn.
DHA là thành phần chính trong màng tế bào thần kinh, có vai trò hỗ trợ trí nhớ, khả năng tập trung và chức năng nhận thức. Vì vậy, cá mè được khuyến nghị cho phụ nữ mang thai và trẻ em nhằm hỗ trợ phát triển não bộ.
Đối với hệ tim mạch, Omega-3 giúp giảm triglyceride và hạn chế hình thành mảng xơ vữa trong lòng mạch, qua đó góp phần giảm nguy cơ nhồi máu cơ tim và đột quỵ.
Hiện cá mè vẫn thuộc nhóm cá nước ngọt có giá tương đối bình dân. Tùy loại, kích thước, độ tươi và khu vực bán, cá mè nguyên con thường có giá khoảng 50.000–80.000 đồng/kg.
(T/h theo Thoibaovhnt.com, VietNamNet)
