Nam diễn viên Ấn Độ Anujthakul, 33 tuổi, được cho là mắc bệnh động kinh, mới đây đã qua đời trong lúc ngủ. Sự việc khiến nhiều người quan tâm đến nguy cơ đột tử ở bệnh nhân động kinh, đặc biệt khi tình trạng này có thể xảy ra ngay cả ở người trẻ tuổi.
Theo các bác sĩ, tỷ lệ đột tử liên quan đến động kinh vào khoảng 1/1.000 bệnh nhân. Để hạn chế nguy cơ lên cơn co giật, người bệnh cần tuân thủ phác đồ điều trị, uống thuốc đúng chỉ định và tránh những thói quen như hút thuốc, uống rượu bia, thức khuya.
Theo truyền thông nước ngoài, Anujthakul từng xuất hiện các cơn co giật do động kinh hồi đầu năm nay và được điều trị bằng thuốc. Tuy nhiên, hiện chưa có thông tin cụ thể về khả năng kiểm soát bệnh cũng như việc nam diễn viên có sử dụng thuốc đều đặn hay không. Nguyên nhân tử vong của anh cũng chưa được xác nhận có liên quan đến bệnh động kinh.
Đột tử do động kinh có thể xảy ra ở người trẻ
Bác sĩ Trương Minh Tân, công tác tại Khoa Thần kinh, Bệnh viện Shin Kong, cho biết đột tử ở bệnh nhân động kinh là tình trạng có thật. Đây là hiện tượng người mắc bệnh tử vong đột ngột, không có dấu hiệu báo trước, sau khi đã loại trừ các nguyên nhân khác như chấn thương, đuối nước, nhồi máu cơ tim hoặc co giật kéo dài.
Tỷ lệ xảy ra tình trạng này ở người trưởng thành cao hơn một chút so với trẻ em. Đáng chú ý, bệnh động kinh có thể dẫn đến đột tử thông qua nhiều cơ chế khác nhau.
Theo bác sĩ Trương Minh Tân, hoạt động phóng điện bất thường trong não có thể ảnh hưởng đến hệ thần kinh tự chủ, gây rối loạn nhịp tim và tác động đến chức năng tim mạch. Ngoài ra, tình trạng này còn có thể ảnh hưởng đến trung tâm điều hòa hô hấp của não, khiến người bệnh bị ức chế hô hấp, thiếu oxy. Trong một số trường hợp, dù cơn co giật đã kết thúc, bệnh nhân vẫn không thể tự khôi phục nhịp thở bình thường.
Những người từng xuất hiện cơn co cứng - co giật toàn thể, thường xuyên lên cơn vào ban đêm, không kiểm soát tốt bệnh hoặc sử dụng thuốc không đều đặn có nguy cơ đột tử cao hơn. Nam giới, người có thời gian mắc bệnh kéo dài và bệnh nhân có bất thường về cấu trúc não cũng thuộc nhóm cần đặc biệt lưu ý.
Co giật kéo dài 5 phút cần gọi cấp cứu ngay
Bên cạnh nguy cơ đột tử, bệnh nhân động kinh còn cần cảnh giác với tình trạng trạng thái động kinh, tức các cơn co giật kéo dài hoặc liên tiếp mà người bệnh không hồi phục ý thức bình thường giữa các cơn.
Bác sĩ Trương Minh Tân cho biết, nếu một cơn co giật toàn thân kéo dài từ 5 phút trở lên, người xung quanh cần lập tức gọi cấp cứu. Việc co giật kéo dài có thể gây tổn thương tế bào thần kinh não và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người bệnh.
Nếu không được điều trị kịp thời, tỷ lệ tử vong do trạng thái động kinh có thể lên tới 5-10%. Tuy nhiên, phần lớn bệnh nhân vẫn có khả năng sống sót nếu được cấp cứu và điều trị đúng lúc.
3 thói quen người mắc bệnh động kinh nên tránh
Theo bác sĩ Trương Minh Tân, yếu tố quan trọng nhất để hạn chế các cơn động kinh là tuân thủ điều trị. Người bệnh cần uống thuốc đúng liều, đúng thời gian theo chỉ định, không tự ý ngừng thuốc hoặc giảm liều.
Việc lựa chọn thuốc cũng cần được bác sĩ cân nhắc phù hợp với từng thể bệnh. Một số loại thuốc không thích hợp có thể khiến tình trạng động kinh trở nên nghiêm trọng hơn. Vì vậy, nếu vẫn thường xuyên xuất hiện cơn co giật dù đã dùng thuốc, người bệnh cần tái khám để được đánh giá và điều chỉnh phương pháp điều trị.
Bác sĩ đồng thời khuyến cáo bệnh nhân nên tránh ba thói quen có thể làm tăng nguy cơ khởi phát cơn động kinh, gồm hút thuốc, uống rượu bia và thức khuya. Trong đó, thiếu ngủ là yếu tố dễ ảnh hưởng đến khả năng kiểm soát bệnh. Gia đình nên hỗ trợ nhắc nhở người bệnh duy trì giờ giấc sinh hoạt hợp lý.
Đặc biệt, các cơn động kinh xảy ra trong lúc ngủ có thể không được phát hiện kịp thời. Do đó, người thân cần quan tâm đến tình trạng sức khỏe và quá trình điều trị của bệnh nhân.
Hiện chưa có biện pháp nào giúp phòng ngừa hoàn toàn hội chứng đột tử do động kinh. Theo bác sĩ, cách quan trọng nhất để giảm thiểu nguy cơ là kiểm soát bệnh hiệu quả, tuân thủ điều trị và hạn chế tối đa số lần xuất hiện cơn co giật.
