Theo Cục An ninh mạng, những ngày gần đây, thông tin nhiều quốc gia khuyến nghị người dân chuẩn bị nhu yếu phẩm đủ dùng trong 72 giờ đầu khi xảy ra tình huống khẩn cấp đang thu hút sự chú ý trên mạng xã hội.
Tuy nhiên, việc chia sẻ thông tin thiếu bối cảnh, thậm chí suy diễn thành dấu hiệu chiến tranh hoặc thảm họa sắp xảy ra, có thể gây tâm lý lo lắng, dẫn đến tình trạng mua gom hàng hóa không cần thiết, ảnh hưởng đến đời sống và ổn định thị trường.
Ngày 3/11/2026, Ủy ban châu Âu công bố hướng dẫn nhằm nâng cao khả năng tự ứng phó của người dân trong 72 giờ đầu khi xảy ra khủng hoảng, trong thời gian các lực lượng hỗ trợ công cộng được huy động. Canada và nhiều quốc gia khác cũng duy trì những khuyến nghị tương tự.
Tại Thái Lan, ngày 2/11, cơ quan phòng chống thiên tai nước này đã hướng dẫn các gia đình chuẩn bị túi sinh tồn đủ dùng trong 72 giờ. Đây được xem là biện pháp phòng ngừa trước những tình huống như thiên tai, mất điện, gián đoạn nguồn nước sạch, thông tin liên lạc hoặc các dịch vụ thiết yếu, không đồng nghĩa với việc cơ quan chức năng đã xác định một thảm họa sắp xảy ra.
Trước tình trạng một bộ phận người dân tăng cường mua sắm nhu yếu phẩm, giới chức Thái Lan cũng khuyến cáo người dân chỉ dự trữ ở mức cần thiết, tránh tâm lý hoảng loạn và tích trữ hàng hóa quá mức.
Tại họp báo Bộ Ngoại giao ngày 5/11/2026, Người phát ngôn Phạm Thu Hằng cho biết các cơ quan chức năng Việt Nam đang theo dõi tình hình, phối hợp đánh giá nguy cơ và nghiên cứu những biện pháp phù hợp với điều kiện thực tế. Trong đó, trọng tâm là nâng cao nhận thức, hướng dẫn người dân chủ động phòng ngừa rủi ro, không để phát sinh tâm lý hoang mang.
Do đó, người dân cần phân biệt rõ các khuyến nghị được đưa ra tại nước ngoài với những chỉ đạo chính thức áp dụng tại Việt Nam. Không nên tự suy diễn rằng cơ quan chức năng trong nước đã ban hành yêu cầu bắt buộc người dân phải dự trữ nhu yếu phẩm trong 72 giờ.
Cơ quan chức năng khuyến cáo người dân những gì?
Để chủ động bảo đảm an toàn cho bản thân và gia đình, đồng thời tránh bị tác động bởi thông tin sai lệch trên không gian mạng, Cục An ninh mạng khuyến cáo người dân thực hiện một số nội dung sau:
Thứ nhất, hiểu đúng về khuyến cáo chuẩn bị nhu yếu phẩm trong 72 giờ.
Người dân nên xem việc chuẩn bị một số vật dụng thiết yếu như nước uống, thực phẩm khô, đèn pin, pin dự phòng và thuốc men cần thiết là biện pháp chủ động phòng ngừa rủi ro trong sinh hoạt hằng ngày.
Việc chuẩn bị cần được thực hiện trên tinh thần bình tĩnh, phù hợp với nhu cầu thực tế của gia đình, không suy diễn thành dấu hiệu thảm họa sắp xảy ra hoặc mua gom, tích trữ hàng hóa quá mức cần thiết.
Thứ hai, kiểm chứng thông tin qua các kênh chính thống.
Người dân cần ưu tiên theo dõi thông tin dự báo thời tiết, cảnh báo thiên tai và hướng dẫn phòng vệ dân sự từ Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, Bộ Công an, Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia và các cơ quan báo chí chính thống.
Không nên tiếp nhận thông tin từ những nguồn không rõ danh tính hoặc các tài khoản mạng xã hội chưa được kiểm chứng.
Thứ ba, không chia sẻ thông tin giật gân, mang tính suy diễn.
Người dân cần thận trọng trước các bài viết, hình ảnh và video bị cắt ghép, đưa ra những nhận định thiếu căn cứ về chiến tranh, thiên tai hoặc thảm họa sắp xảy ra.
Việc đăng tải, chia sẻ những nội dung này có thể gây hoang mang trong dư luận, ảnh hưởng đến đời sống người dân và sự ổn định của thị trường.
Thứ tư, cảnh giác với các hành vi trục lợi, lừa đảo trực tuyến.
Người dân không nên mua sắm theo tâm lý đám đông trước những lời quảng cáo, rao bán nhu yếu phẩm với mức giá cao bất thường trên mạng xã hội.
Đồng thời, cần cảnh giác với các đường link giả mạo thông báo khẩn cấp, yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân hoặc cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc.
Thứ năm, chủ động phản ánh các hành vi vi phạm.
Khi phát hiện tài khoản hoặc trang mạng cố tình đăng tải thông tin giả mạo, bịa đặt về thiên tai, thảm họa nhằm câu tương tác hoặc lừa đảo, người dân nên lưu giữ hình ảnh, đường dẫn liên quan và thông báo cho cơ quan Công an gần nhất để được tiếp nhận, xử lý theo quy định.
Đăng tải thông tin sai sự thật trên mạng xã hội có thể bị xử phạt thế nào?
Theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 95 Nghị định số 174/2026/NĐ-CP, hành vi lợi dụng mạng xã hội để cung cấp, chia sẻ thông tin sai sự thật gây hoang mang trong Nhân dân, gây thiệt hại cho hoạt động kinh tế - xã hội, gây khó khăn cho hoạt động của cơ quan nhà nước hoặc xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân, nếu chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, có thể bị xử phạt vi phạm hành chính.
Mức phạt được quy định từ 30 triệu đồng đến 50 triệu đồng đối với tổ chức và từ 15 triệu đồng đến 25 triệu đồng đối với cá nhân. Ngoài ra, tổ chức, cá nhân vi phạm còn có thể bị buộc gỡ bỏ thông tin sai sự thật, khóa tài khoản, trang hoặc nhóm cộng đồng theo quy định.
Trường hợp hành vi có đủ yếu tố cấu thành tội phạm, người vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 288 Bộ luật Hình sự hiện hành.
Trước những thông tin liên quan đến khuyến cáo chuẩn bị nhu yếu phẩm trong 72 giờ, mỗi người dân cần nâng cao ý thức tiếp nhận và kiểm chứng thông tin, ưu tiên các nguồn chính thống, không đăng tải hoặc tiếp tay lan truyền nội dung sai sự thật.
Việc chủ động phòng ngừa rủi ro cần đi đôi với giữ bình tĩnh, tránh tâm lý đám đông, góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh và bảo đảm ổn định đời sống xã hội.
