Cụ thể, theo Cổng TTĐT Bảo hiểm xã hội Việt Nam, những trường hợp được đóng bù BHXH để đủ điều kiện hưởng lương hưu bao gồm:
Đóng một lần cho thời gian còn thiếu tối đa 6 tháng
Theo đó, đối với những người đang tham gia BHXH bắt buộc, nếu đã đủ tuổi nghỉ hưu nhưng thời gian đóng BHXH còn thiếu không quá nhiều, pháp luật cho phép đóng một lần để hưởng lương hưu ngay.
Mức đóng trong trường hợp này bằng tổng mức đóng của người lao động và người sử dụng lao động vào quỹ hưu trí và tử tuất tại thời điểm trước khi người lao động nghỉ việc.
Người lao động có thể thực hiện việc đóng một lần sớm nhất vào tháng liền kề trước tháng đủ điều kiện hưởng lương hưu.
Đóng một lần khi còn thiếu tối đa 5 năm
Một trường hợp khác là người đã đủ tuổi nghỉ hưu nhưng còn thiếu không quá 5 năm, tương đương 60 tháng đóng bảo hiểm xã hội. Người tham gia được đóng một lần cho thời gian thiếu để đủ 15 năm theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024 hoặc đủ 20 năm theo quy định chuyển tiếp, qua đó đáp ứng điều kiện nhận lương hưu.
Chính sách này áp dụng với người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện hoặc người chuyển từ bảo hiểm xã hội bắt buộc sang bảo hiểm xã hội tự nguyện.
Số tiền phải nộp được tính bằng tổng mức đóng của các tháng còn thiếu, có áp dụng lãi gộp theo lãi suất đầu tư quỹ bảo hiểm xã hội bình quân tháng của năm liền kề trước đó.
Sau khi đóng đủ số tiền cho thời gian còn thiếu, người tham gia được hưởng lương hưu kể từ ngày đầu tiên của tháng liền kề sau tháng hoàn tất việc đóng.
Đóng bù sau thời gian tạm dừng đóng BHXH
Pháp luật cũng quy định việc đóng bù sau khoảng thời gian được tạm dừng đóng bảo hiểm xã hội do gặp khó khăn khách quan.
Trường hợp 1: Người sử dụng lao động gặp khó khăn phải tạm dừng sản xuất, kinh doanh dẫn đến không có khả năng đóng BHXH thì được tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất tối đa 12 tháng. Hết thời hạn này, người sử dụng lao động phải đóng bù cho thời gian tạm dừng đóng.
Trường hợp 2: Người lao động bị tạm giam, tạm đình chỉ công việc. Nếu sau đó được truy lĩnh đủ tiền lương (do bị oan, sai hoặc không bị kỷ luật) thì phải thực hiện đóng bù BHXH cho thời gian này.
Lưu ý: Nếu trong thời gian tạm dừng đóng mà người lao động đủ điều kiện hưởng hưu trí thì phải đóng bù ngay để giải quyết chế độ.
Đóng phần còn thiếu để hưởng trợ cấp hằng tháng
Luật Bảo hiểm xã hội 2024 còn bổ sung chế độ dành cho người đã đủ tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ điều kiện nhận lương hưu, đồng thời chưa đến tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội.
Nếu thời gian đã đóng bảo hiểm xã hội chưa đủ để người lao động được nhận trợ cấp hằng tháng cho đến khi đủ 75 tuổi, thời điểm hưởng trợ cấp hưu trí xã hội, người lao động có thể đóng một lần cho phần còn thiếu để hưởng chế độ này.
Việc giảm thời gian đóng tối thiểu từ 20 năm xuống 15 năm cùng các quy định về đóng một lần, đóng bù đã mở rộng cơ hội tiếp cận chế độ hưu trí cho người lao động.
Để bảo đảm quyền lợi, người lao động nên theo dõi quá trình tham gia bảo hiểm xã hội trên ứng dụng VssID hoặc liên hệ cơ quan bảo hiểm xã hội đang quản lý để kiểm tra, đối chiếu thông tin. Việc nắm rõ thời gian đã đóng giúp người lao động kịp thời hoàn thiện điều kiện hưởng lương hưu và bảo đảm an sinh khi hết tuổi lao động.
