Mức hưởng BHXH một lần được tính thế nào?
Theo khoản 3 Điều 70 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, mức hưởng BHXH một lần đối với người tham gia BHXH bắt buộc được tính theo số năm đã đóng và căn cứ đóng BHXH.
Cụ thể, mỗi năm đóng BHXH trước năm 2014 được tính bằng 1,5 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH. Với những năm đóng từ năm 2014 trở đi, mỗi năm được tính bằng 2 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.
Theo đó, mức hưởng có thể xác định theo công thức:
Mức hưởng BHXH một lần = (1,5 × Mức bình quân tiền lương × Số năm đóng trước năm 2014) + (2 × Mức bình quân tiền lương × Số năm đóng từ năm 2014 trở đi).
Trường hợp người lao động có thời gian đóng BHXH chưa đủ một năm, mức hưởng bằng số tiền đã đóng BHXH nhưng không quá 2 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.
Đối với người tham gia BHXH tự nguyện, khoản 2 Điều 102 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định cách tính tương tự nhưng căn cứ vào mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH.
Theo đó, mỗi năm đóng trước năm 2014 được tính bằng 1,5 lần mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH; mỗi năm đóng từ năm 2014 trở đi được tính bằng 2 lần mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH.
Công thức được xác định như sau:
Mức hưởng BHXH một lần = (1,5 × Mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH × Số năm đóng trước năm 2014) + (2 × Mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH × Số năm đóng từ năm 2014 trở đi).
Nếu thời gian đóng BHXH tự nguyện chưa đủ một năm, mức hưởng bằng số tiền đã đóng nhưng không quá 2 lần mức bình quân thu nhập làm căn cứ đóng BHXH.
Hồ sơ hưởng BHXH một lần cần những gì?
Theo Điều 78 và Điều 106 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, hồ sơ cơ bản đề nghị hưởng BHXH một lần gồm sổ BHXH và văn bản đề nghị hưởng BHXH một lần theo Mẫu số 14-HSB.
Tùy trường hợp cụ thể, người lao động có thể phải bổ sung giấy tờ chứng minh.
Đối với người ra nước ngoài để định cư, hồ sơ cần thêm giấy tờ chứng minh việc định cư ở nước ngoài, chẳng hạn bản sao giấy xác nhận thôi quốc tịch Việt Nam hoặc bản dịch tiếng Việt được chứng thực, công chứng của hộ chiếu do nước ngoài cấp, thị thực cho phép nhập cảnh để định cư, thẻ thường trú dài hạn ở nước ngoài hoặc giấy tờ hợp pháp khác theo quy định.
Đối với người đang mắc các bệnh như ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng hoặc AIDS, cần bổ sung bản tóm tắt hồ sơ bệnh án hoặc bản chính, bản sao giấy ra viện.
Trường hợp người lao động bị suy giảm khả năng lao động hoặc thuộc diện khuyết tật đặc biệt nặng, hồ sơ cần có biên bản giám định mức suy giảm khả năng lao động của Hội đồng giám định y khoa hoặc bản sao giấy xác nhận mức độ khuyết tật đặc biệt nặng.
Có thể nộp hồ sơ BHXH một lần bằng những cách nào?
Khi đáp ứng điều kiện hưởng và có nhu cầu nhận BHXH một lần, người lao động chuẩn bị một bộ hồ sơ gửi đến cơ quan BHXH.
Hiện người lao động có thể lựa chọn nộp hồ sơ trực tuyến; nộp trực tiếp tại cơ quan BHXH hoặc Trung tâm Phục vụ hành chính công; hoặc gửi hồ sơ thông qua dịch vụ bưu chính công ích.
Theo khoản 3 Điều 79 và khoản 3 Điều 107 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, trong thời hạn 7 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ, cơ quan BHXH có trách nhiệm giải quyết. Nếu không giải quyết, cơ quan BHXH phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.
Trong khi đó, theo thủ tục hành chính đang được BHXH Việt Nam công bố, thời hạn thực hiện được rút ngắn còn tối đa 5 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan BHXH nhận đủ hồ sơ theo quy định.
Sau khi hồ sơ được xét duyệt, người lao động sẽ nhận quyết định hưởng BHXH một lần theo Mẫu số 07B-HSB, bản quá trình đóng BHXH theo Mẫu số 04-HSB và tiền trợ cấp BHXH một lần.
Khoản tiền này có thể được chi trả qua tài khoản cá nhân hoặc bằng tiền mặt tùy theo hình thức người lao động đã đăng ký.
Lưu ý, số tiền BHXH một lần thực tế của mỗi người có thể khác nhau do phụ thuộc vào thời gian tham gia, thời điểm đóng và mức bình quân tiền lương hoặc thu nhập tháng làm căn cứ đóng BHXH.
