Chính sách mới về đất đai trong tháng 8/2026 chi tiết ra sao?
Theo Thư viện pháp luật, tháng 8/2026, lĩnh vực đất đai có nhiều chính sách mới đáng chú ý, nổi bật là các quy định mới về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai và định hướng tiếp tục sửa đổi, hoàn thiện Luật Đất đai nhằm tháo gỡ vướng mắc trong thực tiễn quản lý, sử dụng đất.
Một trong những nội dung đáng chú ý là trường hợp vợ và chồng có chung quyền sử dụng đất thì áp dụng xử phạt vi phạm hành chính như đối với một cá nhân (Điều 1 Nghị định 281/2026/NĐ-CP)
Trước đây, Nghị định 123/2024/NĐ-CP chưa có quy định riêng đối với trường hợp vợ chồng cùng có quyền sử dụng đất. Nghị định chỉ quy định cá nhân, hộ gia đình, cộng đồng dân cư và tổ chức là các đối tượng bị xử phạt, trong đó hộ gia đình và cộng đồng dân cư bị xử phạt như đối với cá nhân (điểm b Điều 2 Nghị định 123/2024/NĐ-CP)
Theo quy định mới, nếu hành vi vi phạm hành chính xảy ra trên thửa đất thuộc quyền sử dụng chung của vợ chồng thì việc xác định mức xử phạt được áp dụng như đối với một cá nhân. Tuy nhiên, tùy từng hành vi vi phạm, người vi phạm vẫn có thể phải thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả như buộc đăng ký đất đai, khôi phục tình trạng ban đầu của đất, nộp lại số lợi bất hợp pháp hoặc thực hiện các biện pháp khác theo quy định.
Bên cạnh đó, Điều 2 Nghị định 281/2026/NĐ-CP cũng bổ sung các biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi sử dụng giấy tờ đất bị tẩy xóa, sửa chữa hoặc giấy tờ giả. Theo đó: Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm; Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của mốc địa giới đơn vị hành chính; Buộc thực hiện lại thủ tục hành chính về đất đai; Buộc nộp lại các giấy tờ đã bị tẩy xóa, sửa chữa, làm sai lệch nội dung; giấy tờ giả đã sử dụng.
Đáng chú ý, thay vì áp dụng hình thức xử phạt bổ sung là tịch thu giấy tờ giả hoặc giấy tờ bị tẩy xóa như trước đây (khoản 2 Điều 4 Nghị định 123/2024/NĐ-CP), Nghị định 281/2026/NĐ-CP đã bãi bỏ quy định này và chuyển sang áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả là buộc nộp lại các giấy tờ vi phạm.
Điều này góp phần hoàn thiện cơ chế xử lý đối với các hành vi vi phạm trong quá trình thực hiện thủ tục đất đai.
Từ 31/8/2026, thẩm quyền phạt tiền về đất đai của Chủ tịch UBND cấp xã tăng gấp 50 lần từ 5 triệu đồng lên đến 250 triệu đồng. Bên cạnh đó, Chủ tịch UBND cấp xã còn có quyền phạt cảnh cáo, đình chỉ hoạt động dịch vụ tư vấn trong thời hạn 03 tháng và áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả quy định tại khoản 3 Điều 4 Nghị định 123/2024/NĐ-CP.
Không thực hiện đăng ký biến động đất đai có thể bị phạt đến 3 triệu đồng. Căn cứ theo khoản 2 Điều 16 Nghị định 123/2024/NĐ-CP được sửa đổi, bổ sung bởi Điều 4 Nghị định 281/2026/NĐ-CP (có hiệu lực từ 31/8/2026) quy định, phạt tiền từ 2 - 3 triệu đồng đối với hành vi không thực hiện đăng ký biến động đất đai theo quy định tại các điểm a, b, i, k, l, m và q Khoản 1 Điều 133 Luật Đất đai, trừ trường hợp nhận quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư thông qua việc thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất theo quy định tại Điều 127 Luật Đất đai.
Tăng phạt lĩnh vực đo đạc: Nghị định 228/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 18/2020/NĐ-CР xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đo đạc và bản đồ. Một số mức phạt tại Nghị định như sau:
- Phạt tiền từ 40.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng đối với hành vi hoạt động đo đạc và bản đồ không có giấy phép hoặc hoạt động đo đạc và bản đồ trong thời gian bị buộc nộp lại giấy phép cho cơ quan có thẩm quyền đã cấp giấy phép đó.
- Bổ sung hình thức xử phạt bổ sung: Tước quyền sử dụng giấy phép hoạt động đo đạc và bản đồ, chứng chỉ hành nghề đo đạc và bản đồ từ 03 đến 09 tháng.
Văn bản mới lĩnh vực đất đai
Nghị định 281/2026/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 123/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai; hiệu lực từ ngày 31/08/2026
Thông tư 27/2026/TT-BXD quy định phân cấp thẩm quyền quản lý tài sản công, đầu tư xây dựng, hiệu lực từ ngày 01/08/2026
Thông tư 28/2026/TT-BXD quy định về đăng kiểm phương tiện thủy nội địa, hiệu lực từ ngày 01/08/2026
Thông tư 29/2026/TT-BXD hướng dẫn Nghị định 61/2026/NĐ-CP về thiết bị kỹ thuật phát hiện vi phạm hành chính, hiệu lực từ ngày 01/08/2026
Thông tư 35/2026/TT-BXD quy định về đăng kiểm viên tàu biển,
hiệu lực từ ngày 15/08/2026
Thông tư 42/2026/TT-BXD sửa đổi quy trình kiểm định kỹ thuật an toàn trong thi công xây dựng,
hiệu lực từ ngày 15/08/2026
Thông tư 43/2026/TT-BXD quy định về đăng kiểm viên phương tiện thủy nội địa,
hiệu lực từ ngày 15/08/2026
Thông tư 50/2026/TT-BXD ban hành định mức kinh tế - kỹ thuật thuê chuyên cơ chính thức, hiệu lực từ ngày 16/08/2026
Thông tư 53/2026/TT-BXD quy định danh mục, thời hạn định kỳ chuyển đổi vị trí công tác,
hiệu lực từ ngày 15/08/2026
Thông tư 59/2026/TT-BXD ban hành định mức kinh tế - kỹ thuật công tác nạo vét công trình hàng hải, hiệu lực từ ngày 25/08/2026
